The Project Gutenberg EBook of Diccionario Ingles-Espaņol-Tagalog, by 
Sofronio G. Calderon

This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
with this eBook or online at www.gutenberg.org


Title: Diccionario Ingles-Espaņol-Tagalog
       Con partes de la oracion y pronuciacion figurada

Author: Sofronio G. Calderon

Release Date: March 4, 2007 [EBook #20738]

Language: Spanish, English and Tagalog

Character set encoding: ISO-8859-1

*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK DICCIONARIO INGLES-ESPAŅOL-TAGALOG ***




Produced by The Online Distributed Proofreading Team at
http://www.pgdp.net (This file was made using scans of
public domain works from the University of Michigan Digital
Libraries.)






[1]

Diccionario

Ingles-Español-Tagalog

(Con partes de la oracion y pronunciacion figurada)

Primera Edición.
Manila
Libreria y Papeleria
–:de:–
J. Martinez
Plaza P. Moraga 34/36, Plaza Calderón 108 y Real 153/155, Intramuros.
1915

[2]

Es propiedad de la Imprenta, Librería y Papelería de J. Martínez.

Imprenta de J. Martínez, Estraude 7, Binondo.

[3]

A

A, art. [æ]
Un, uno, una.
Isá.

Abaca, n. [abáka]
Abacá.
Abaká.

Aback, adv. [abák]
Detras, en facha.
Sa likód, sa gawíng likod.

Abacus, n. [abákœs]
Abaco; tabla aritmética; el tablero que corona el capitel de una columna.
Bilang̃an ng̃ insík; ang pinakaputong na tablá sa itaas ó dulo ng̃ haligi.

Abaft, adv. [abáft]
A popa, en popa.
Sa gawíng likod, sa gawíng hulí.

Abandon, v. [abándon]
Abandonar, dejar.
Magpabayâ, pabayaan; iwan; hwag kumandilì; hwag kumaling̃â.

Abandonment, n. [abándonment]
Abandono.
Pagpapabayâ.

Abase, v. [abés]
Envilecer, humillar.
Humamak; papagpakumbabain.

Abasement, n. [abésment]
Envilecimiento.
Pagkaabâ, pagkahamak.

Abash, v. [abásh]
Avergonzar.
Humiyâ.

Abate, v. [abét]
Aminorar, disminuir.
Magpaliit, kumulang, magbawas.

Abatement, n. [abétment]
Rebaja, diminución, abatimiento.
Pagkábabâ, bawas.

Abbey, n. [ábi]
Abadía, convento de monjes ó monjas.
Táhanan ng̃ mg̃a monghe ó mongha.[4]

Abbot, n. [ábæt]
Abad.
Punò ng̃ mg̃a monghe, pang̃ulong monghe.

Abbreviate, v. [abríviet]
Abreviar, compendiar.
Magpaiklî, iklián; magpadalî.

Abbreviation, n. [abréviacien]
Abreviación.
Pag-iiklî, pagpapadalî.

Abscess, n. [abcés]
Divieso, tumor.
Pigsá, bagâ.

Abdicate, v. [ábdiket]
Abdicar.
Ibigay (sa ibá ang kaharian).

Abdication, n. [abdikécion]
Abdicación.
Pagbibigay (sa ibá ng̃ kaharian).

Abdomen, n. [abdómen]
Abdomen.
Pusón, ibabâ ng̃ tiyan.

Abdominal, adj. [abdóminal]
Abdominal.
Nauukol sa pusón.

Abduct, v. [abdáct]
Sacar por fuerza ó engaño á alguna persona.
Dahasín, agawin.

Abduction, n. [abdáccion]
El acto de sacar por fuerza ó engaño á alguna persona.
Pangdadahas, pag-agaw.

Abeam, adv. [abím]
Á lo ancho.
Sa kalwang̃an.

Abed, adv. [abéd]
En cama.
Nakáhigâ, nasa higaan.

Abet, v. [abét]
Favorecer, animar.
Umayon, magbuyó.

Abeyance, n. [abéians]
Espectativa.
Paghihintay, pag-asa.

Abhor, v. [abjór]
Aborrecer, detestar.
Yumamot, uminip.

Abhorrence, n. [abjórens]
Aborrecimiento.
Yamot, iníp, muhì.

Abhorrent, adj. [abjórent]
Horroroso.
Nakayayamot, nakakikilabot.

Abide, v. [abáid]
Habitar, morar.
Tumahan, tumirá.

Ability, n. [abíliti]
Habilidad, capacidad.
Kaya, abót; kapangyarihan.

Abilities, pl. [abílitis]
Talento, ingenio; bienes.
Katalinuan; kayamanan, pag-aarì.

Abject, adj. [ábdchect]
Despreciable, bajo, vil.
Hamak, alipustâ.

Abject, n. [ábdchect]
Hombre vil.
Taong hamak.

Abjure, v. [abdchúr]
Abjurar, renunciar.
Talikdan ang isinumpâ; magbitiw.

Abjurement, v. [abdchúrment]
Abjuracion; renuncia.
Pagtalikod sa isinumpâ, pagbibitiw.

Ablaze, adv. [abléiz]
En llamas.
Nagliliyab, nagnining̃as.[5]

Able, adv. [ébel]
Capaz.
May-kaya, may-abot.

Ablution, n. [abliúcion]
Ablucion.
Paghuhugas, abulusyon, paglilinis.

Ably, adv. [ébli]
Habilmente.
May kakayahan.

Abnegate, v. [ábneguet]
Abnegar, renunciar.
Tumalikod sa hinahang̃ad, magbitiw.

Abnormal, adj. [abnórmal]
Irregular, disforme.
Walâ sa ayos, pang̃it.

Abnormality, n. [abnórmiti]
Irregularidad, deformidad.
Kawalán ng̃ ayos, kapang̃itan.

Aboard, adv. [ébord]
A bordo.
Nakasakay sa sasakyán.

Abode, n. [ebód]
Domicilio, habitacion.
Táhanan, tírahan.

Abolish, v. [abólish]
Abolir, anular.
Pumaram, pumawì, lumipol, magwalâ ng̃ halagá.

Abolition, n. [abolícion]
Abolicion.
Pagkapawì, pagkalipol, pagkawalâ ng̃ halaga.

Abominable, adj. [abóminabl]
Abominable, detestable.
Nakaririmarim, nakasusuklam.

Abominably, adj. [abóminebli]
Abominablemente.
Karimarimarim, kasuklamsuklam.

Abominate, v. [abóminet]
Abominar, detestar.
Marimarim, masuklam.

Abomination, n. [abominécion]
Abominacion, corrupcion..
Karimarimarim; kabulukán.

Aboriginal, adj. [aborídchinal]
Primitivo.
Káunaunahan ó ang ukol sa káunaunahan.

Aborigines, n. [aborídchinis]
Los primeros habitantes de algun pais.
Mg̃a unang nanahan sa isang pook ó lupain.

Abortion, n. [aborción]
Aborto, malparto.
Pang̃ang̃anak ng̃ dî ganáp sa panahon, pagkalagas.

Abortive, adj. [abórtiv]
Abortivo.
Lagás, walâ sa panahon.

Abound, v. [ebáund]
Abundar.
Sumaganà, managanà.

About, prep. [ebáut]
Cerca de, acerca, tocante á; mas ó menos.
Malapit sa; hinggil sa, tungkol sa; humigit kumulang.

Above, prep. [ebóv]
Encima, sobre, superior.
Sa ibabaw, tang̃ì, nang̃ing̃ibabaw, higit sa lahat.

Above, adv. [ebóv]
Arriba, la parte alta.
Sa itaas; sa kaitaasan.[6]

Abreast, adv. [ebrést]
De frente.
Katabí, kasiping.

Abridge, v. [ebrídch]
Abreviar, compendiar.
Iklián, liitán.

Abridgement, n. [ebrídchment]
Compendio, epítome.
Kaiklián.

Abroad, adv. [ebród]
Fuera de casa ó del pais.
Sa tanyag; sa labas ng̃ bahay ó sa ibang lupain.

Abrogate, v. [ábroguet]
Abrogar, anular, revocar.
Hwag bigyan ng̃ kabuluhan, alisan ng̃ kabuluhan.

Abrogation, n. [abroguésion]
Abrogacion, abolicion.
Pagpapawalâ ng̃ kabuluhan.

Abrupt, a. [abrápt]
Quebrado; repentino.
Sirâ; biglâ.

Abruptness, n. [abráptnes]
Precipitacion, decortesía.
Kadalian; kabiglaan; pagkawalang pitagan.

Abscess, n. [ábses]
Absceso.
Pigsá, tila bukol.

Abscind, v. [absínd]
Cortar, tajar.
Pumutol, humiwà, tumagâ.

Abscission, n. [absícion]
Cortadura.
Pútol, hiwà.

Abscond, v. [abscánd]
Esconderse; desfalcar.
Magtagò; manirà ng̃ salapî.

Absence, n. [ábsens]
Ausencia.
Ang dî pagharap, pagkawalâ sa harap, ang dî pagdaló.

Absent, adj. [ábsent]
Ausente.
Walâ, dî kaharap, dî dumaló.

Absent, v. [ábsent]
Ausentarse.
Maglayás, maglagalag.

Absolute, adj. [ábsoliut]
Absoluto, completo.
Nakapangyayari; ganap.

Absolution, n. [ábsoliúcion]
Absolucion, perdon.
Kalag, patawad.

Absolve, v. [absólv]
Absolver.
Kumalag, magpatawad.

Absorb, v. [absórb]
Absorber.
Humitit, humigop, sumipsip.

Absorbent, adj. [absórbent]
Absorbente.
Humihigop, humihitit, sumisipsip.

Absorption, n. [absórpcion]
Absorcion.
Higop, hitít, sipsíp.

Abstain, v. [abstén]
Abstenerse.
Magpigil.

Abstinence, n. [ábstinens]
Abstinencia.
Pagpipigil.[7]

Abstemious, adj. [abstímias]
Sobrio.
Mapagpigil.

Abstract, adj. [ábstract]
Abstracto, separado.
Hiwalay.

Abstract, n. [ábstract]
Extracto, compendio.
Kuhulugán, katás, iklî.

Abstract, v. [ábstract]
Abstraer, extractar.
Humugot, maghiwalay.

Absurd, adj. [absérd]
Absurdo.
Tiwalî, balintunà.

Absurdity, n. [absérditi]
Absurdidad.
Katiwalian, kabalintunaan.

Abundance, n. [abándans]
Abundancia, exuberancia.
Kasaganaan.

Abundant, adj. [abándant]
Abundante.
Saganà.

Abundantly, adv. [abándant-li]
Abundantemente.
May kasaganaan.

Abuse, n. [abiús]
Abuso.
Pamamaslang, kapaslang̃an, pagpapakalabis.

Abuse, v. [abiús]
Abusar.
Mamasláng; magpakalabis.

Abusive, adj. [abíusiv]
Abusivo.
Lapastang̃an, malabis.

Abut, v. [abát]
Terminar, confinar.
Tumapos, mapaabót.

Abyss, n. [abís]
Abismo.
Lalim, kalaliman; bang̃in.

Accede, v. [accsíd]
Acceder.
Pumayag.

Accelerate, v. [acséleret]
Acelerar, apresurarse.
Magmadalî, magtumulin.

Acceleration, n. [acselerécien]
Aceleracion, priesa.
Dalî, tulin, liksí.

Accent, n. [ácsent]
Acento.
Tudlít, asento, diin.

Accept, v. [acsépt]
Aceptar.
Tumanggap.

Acceptable, adj. [acséptabl]
Aceptable, grato.
Matatanggap, kaayaaya.

Acceptably, adv. [acséptabli]
Gustosamente.
Kalugodlugod.

Acceptance, n. [acséptans]
Aceptacion.
Pagtanggap.

Acceptation, n. [acseptécion]
Aceptacion, recibimiento.
Pagkatanggap.

Access, n. [acsés]
Acceso; camino; aumento.
Pag-ábot, paglapit; daan; dagdag.

Accession, n. [acsécion]
Acceso; aumento.
Pagpayag; karagdagan.[8]

Accident, n. [ácsident]
Accidente.
Kapahamakán, pagkakataon.

Accidental, adj. [acsidéntal]
Accidental.
Hindî sinasadyâ, nagkataon.

Acclaim, v. [aklém]
Aclamar, aplaudir.
Pumakpak, pumuri.

Acclamation, n. [aklamécien]
Aclamacion, aplauso.
Pagpakpak, pagpuri.

Acclivity, n. [aclíviti]
Cuesta, rampa.
Ahunín, sálung̃ahin.

Accommodate, v. [acómodet]
Acomodar, reconciliar, conformarse.
Magpaginghawa, magbigay-loob, makibagay.

Accommodating, n. [acómodeting]
Obsequioso, servicial.
Mapag-alay, mapaglingkod.

Accommodation, n. [acomodécion]
Comodidad, ajuste, reconciliacion.
Ginghawa, kasiyahán.

Accompaniment, n. [akómpaniment]
Acompañamiento.
Pakikisama, pakikitugmâ.

Accompany, v. [acómpani]
Acompañar.
Sumama, tumugmâ, makisama, makitugmâ.

Accomplice, n. [acómplis]
Cómplice.
Karamay.

Accomplish, v. [acómplish]
Efectuar, completar.
Yumarì, tumapos, magwakas, gumanap.

Accomplished, adj. [acómplishd]
Perfecto, acabado.
Yarì, tapós, ganap.

Accomplishment, n. [acómplishment]
Complemento.
Pagyarì, pagtapos, pagwawakas, pagganap.

Accomptant, n. [accaúntant]
Contador.
Tagabilang.

Accord, n. [acórd]
Acuerdo, armonía.
Kásunduan; pagkaayon, pagkatugmâ.

Accord, v. [acórd]
Conformidad, acuerdo.
Pumayag, makipagkasundô.

Accordance, n. [acórdans]
Conformidad, acuerdo.
Pagkakasundô, pagkakatuos.

Accordant, adj. [acórdant]
Acorde, conforme.
Nagkakaayon, nagkakatugmâ.

According, prep. [acórding]
Segun, conforme.
Ayon, alinsunod.[9]

Accordingly, adv. [acórding-li]
Saludar á uno yendo hácia él.
Naaayon; naaalinsunod.

Accost, v. [acóst]
En conformidad.
Sumalubong, bumatì.

Account, n. [acáunt]
Cuenta, cálculo.
Bilang, tuús; kurò; turing.

Account, v. [acáunt]
Contar, numerar.
Tumuús, bumilang.

Accountability, n. [acáuntabiliti]
Responsabilidad.
Pananagot.

Accountable, adj. [acáuntabl]
Responsable.
Nananagot.

Account-book, n. [acáunt-buk]
Libro de cuentas.
Aklat na tálaan ng̃ utang at pautang.

Accountant, adj. [acáuntant]
Responsable.
Nananagot.

Accountant, n. [acáuntant]
Contador.
Tagabilang.

Accoutre, v. [acúter]
Aviar, equipar.
Humandâ, gumayak.

Accoutrements, n. [acúterments]
Avío, equipaje.
Gayak, daladalahan, báon.

Accredit, v. [acrédit]
Dar crédito, acreditar.
Magbigay ng̃ crédito, magbigay-dang̃al, magkatiwalà.

Accredited, part. pas. [acrédited]
Acreditado.
Kilala, pinagkakatiwalaan.

Accrue, v. [acrú]
Acrecentar, resultar.
Magdagdag, mangyari, pagkálabasan.

Accumulate, v. [akiúmiulet]
Acumular.
Magbunton, magsalansan.

Accumulation, n. [akiúmiulecion]
Acumulacion.
Bunton, pagkakadagandagán, salansan.

Accuracy, n. [ákiurasi]
Cuidado, exactitud, esmero.
Ing̃at, ganap, linis.

Accurate, adj. [ákiuret]
Exacto, acabado.
Ganap, lubos, wagas.

Accurse, v. [akérs]
Maldecir.
Sumumpâ, tumung̃ayaw, manung̃ayaw, lumait.

Accursed, [akérst]
Maldito, maldecido.
Sinumpâ, nilait, tinung̃ayaw.

Accusation, n. [akiúsecion]
Acusacion, cargo.
Sumbong, bintang; paratang.[10]

Accusable, adj. [akiúsabl]
Culpable, reo.
Maisusumbong, salarín.

Accuse, v. [akiús]
Acusar, denunciar.
Magsumbong, magsakdal.

Accustom, v. [akástom]
Acostumbrar.
Maugalian, masanay, mamihasa, mahirati.

Accustomed, adj. [akástomd]
Acostumbrado, usual.
Hirati, bihasa, sanáy, datihan.

Ace, n. [es]
As.
Alás.

Acerbity, n. [asérbiti]
Amargura.
Kapaitan, kasaklapan.

Ache, n. [e’k]
Dolor continuo.
Sakít, anták, kirót, hapdî.

Ache, v. [e’k]
Doler.
Sumakít, umantak, kumirot, humapdî.

Achieve, v. [achív]
Ejecutar, obtener.
Yumarì, magtamó.

Achievement, n. [achívment]
Ejecucion.
Pagyarì.

Aching, n. [éking]
Dolor, desasociego.
Pagsakit, pag-antak.

Acid, adj. [ácid]
Ácido, agrio.
Maasim.

Acid, n. [ácid]
Accido.
Áksido.

Acidity, n. [asíditi]
Acedía, acidez.
Asim, kaasiman.

Acknowledge, v. [acnóledch]
Reconocer, confesar.
Kumilala, magpahayag.

Acknowledgement, n. [acnóledchment]
Reconocimiento.
Pagkilala.

Acme, n. [ácmi]
Cima, colmo; zenit.
Taluktok, kataastaasang dako; ang lang̃it na tapát sa ating ulo.

Acolite, n. [acólit]
Acólito.
Sakristan.

Acorn, n. [ácorn]
Bellota.
Bung̃a, ensina.

Acoustic, adj. [acaústic]
Acústico.
Nanukol sa ting̃ig.

Acoustics, n. [acaústics]
Acustica.
Karunung̃an sa ting̃ig at pakikinig.

Acquaint, v. [acuént]
Informar, advertir.
Magbigay-alam, magbigay-páuna.

Acquaintance, n. [acuéntans]
Conocimiento.
Pagkakilala.

Acquainted, part. [acuénted]
Conocido.
Kakilala, kilala.

Acquiesce, v. [acuést]
Someterse, consentir.
Makiayon, pumayag.

Acquiescence, n. [acuiésens]
Acquiesencia, consentimiento.
Pakikiayon, pagpayag.[11]

Acquiescent, adj. [acuiésent]
Condescendiente, conforme.
Sang-ayon, payag.

Acquire, v. [acuáir]
Adquirir.
Magkamít; magtaglay, magtamó, magkaroon.

Acquirement, n. [acuaírment]
Adquisicion.
Pagkakamit, pagtataglay, pagkakaroon.

Acquit, v. [acuít]
Libertar, absolver.
Magpalayà, magpakawalâ, magpatawad.

Acquital, n. [acuítal]
Absolucion.
Patawad.

Acre, n. [éker]
Acre.
Sukat ng̃ lupà na may 123 bara at 3 dangkal ang haba at 49½ bara ang lapad.

Acrid, adj. [ácrid]
Acre, mordaz.
Maanghang, naninigid.

Acrimony, n. [ácrimoni]
Acrimonia.
Anghang.

Acrobat, n. [acróbat]
Acróbata.
Sirkero.

Across, adv. [Acrós]
De traves, de una parte á otra.
Patawíd, sa kabilâ.

Act, v. [act]
Hacer, obrar, representar.
Gumawâ, lumabas (sa dulaan) ó mag-artista.

Act, n. [act]
Hecho, accion, acto.
Gawâ, yarì, yugtô.

Action, n. [áccien]
Accion.
Gawâ, kilos, galaw.

Actionable, adj. [áccienebl]
Punible, criminal.
Maparurusahan, salarín.

Active, adj. [áctiv]
Activo, diligente.
Masikap, mabisà.

Actor, n. [áctor]
Actor.
Ang gumagawâ; lumalabas (sa dúlaan).

Actress, n. [áctres]
Actriz.
Babaing lumalabas (sa dulaan).

Actual, adj. [ácchual]
Actual.
Kasalukuyan.

Actuate, v. [ácchiuet]
Incitar, animar.
Mag-udyok, magbuyó; magsagawâ.

Acumen, n. [akiúmen]
Perspicacia.
Katalasan ng̃ isip.

Acute, adj. [akiút]
Agudo, ingenioso.
Matulis, matalinò.

Adage, n. [ádedch]
Adagio ó refran.
Kasabihan ó kawikaan.

Adamant, n. [ádamant]
Duro (como el diamante).
Matigas na matigas.

Adam’s apple, n. [Adams epol]
Nuez de la garganta.
Gulunggulung̃an.[12]

Adapt, v. [adápt]
Adaptar.
Ibagay; isang-ayon; ikanâ, ikapit.

Adaptable, adj. [adáptabl]
Adaptable.
Bagay.

Adaptation, n. [adaptécien]
Adaptacion.
Pagbabagay, pagaakmâ.

Add, v. [ad]
Aumentar, añadir, juntar.
Magdagdag; magpunô; magsugpong, magdugtong.

Adder, n. [áder]
Serpiente venenosa.
Isang urì ng̃ ahas na makamandag.

Addict, v. [adíct]
Dedicar, destinar.
Magtalagá, mag-ukol.

Addition, n. [adícien]
Adicion.
Dagdag; pagbubuô.

Additional, adj. [adícional]
Adicional.
Dagdag.

Addle, adj. [ádl]
Huero, vacío, podrido.
Bugok, bulok; walang lamán.

Addle, v. [ádl]
Hacer huero, podrir.
Bumugok, bumulok.

Address, n. [adrés]
Direccion; plática.
Kinatatahanan, kinaroroonan; salaysay.

Address, v. [adrés]
Dirigir la palabra.
Magsalaysay, manalitâ, magtagumpay.

Adduce, v. [adiús]
Aducir, alegar.
Maglitaw ng̃ katotohanan, magbigay-liwanag.

Adept, n. [adépt]
Adepto.
Marunong, matalinò, bihasa.

Adequate, adj. [ádecuet]
Adecuado.
Sukat, akmâ, bagay.

Adhere, v. [adjír]
Adherir.
Kumiling, kumampí, umayon; dumikit.

Adherence, n. [adjírens]
Adhesion.
Pagkatig, pagkampí.

Adherent, adj. [adjírent]
Adherente, pegajoso.
Makiling; paladikit.

Adhesion, n. [adjísion]
Adhesion.
Pagkatig, pagkampí.

Adhesive, adj. [adjísiv]
Adhesivo; pegajoso.
Malagkit; paladikit.

Adieu, adv. [adiú]
Despedida.
Paalam.

Adipose, adj. [adipós]
Adiposo.
Matabâ, masebo.

Adjacent, adj. [addchésent]
Adyacente.
Katabí, kalapít.[13]

Adjective, n. [áddchectiv]
Adjetivo.
Pangturing, adhetibo.

Adjoin, v. [adchóin]
Juntar, lindar.
Magdugtong, magsugpong, magkabít.

Adjourn, v. [adchérn]
Diferir, prorogar.
Magpaliban.

Adjournment, n. [adchérnment]
Emplazo.
Pagpapaliban.

Adjudge, v. [ad-dchádch]
Adjudicar, condenar.
Humatol.

Adjunct, adj. [ad-dchúnt]
Adjunto, contiguo.
Karugtong, karatig.

Adjuration, n. [adchurécion]
El acto y modo de conjurar.
Panunumpâ.

Adjure, v. [adchúr]
Juramentar, conjurar.
Manumpâ.

Adjust, v. [adchást]
Ajustar, arreglar.
Maglapat, mag-ayos.

Adjustment, n. [adchástment]
Ajuste, arreglo.
Pagkakalapat, pagkakaayos.

Adjutant, n. [ádchutant]
Ayudante.
Katulong, ayudante.

Administer, v. [admínister]
Administrar.
Mang̃asiwà.

Administration, n. [administrécien]
Administracion.
Pang̃asiwaan.

Administrator, n. [administrétor]
Administrador.
Tagapang̃asiwà.

Admirable, adj. [ádmirabl]
Admirable.
Kagilagilalas.

Admiral, n. [ádmiral]
Almirante.
Pang̃ulo ng̃ hukbong-dagat.

Admiration, n. [admirécien]
Admiracion.
Panggigilalás, pagtataká, pamamanghâ.

Admire, v. [admáir]
Admirar.
Manggilalas, magtaká, mamanghâ.

Admissible, adj. [admísbl]
Aceptable.
Matatanggap, tinatanggap.

Admission, n. [admícien]
Admision, recepción.
Tanggap, pagtanggap.

Admit, v. [admít]
Admitir.
Tumanggap.

Admittance, n. [admítans]
Entrada, admision.
Pahintulot, pahintulot na makapasok.

Admix, v. [admícs]
Mezclar, juntar.
Maghalò, maglahok.

Admixture, n. [admíkschur]
Mistura, mezcla.
Halò, lahók.[14]

Admonish, v. [admónish]
Amonestar.
Pagsabihan, pang̃usapan.

Admonition, n. [admonícien]
Consejo, admonicion.
Payo, aral.

Ado, n. [adú]
Trabajo, dificultad; pena; bullicio, tumulto.
Hirap; guló; aling̃awng̃aw.

Adopt, v. [adópt]
Adoptar, prohijar.
Umampon, umaring-anák.

Adoption, n. [adópcien]
Adopcion.
Pag-ampon, pag-aring-anák.

Adorable, adj. [adórabl]
Adorable.
Marapat, sambahín; nakágigiliw.

Adoration, n. [adorécien]
Adoracion.
Pagsambá.

Adore, v. [adór]
Adorar.
Sumambá.

Adorn, n. [adórn]
Adorno, ornamento.
Gayak, palamuti.

Adorn, v. [adórn]
Adornar.
Maggayak.

Adrift, adv. [adríft]
Flotando, á merced de las olas.
Nakalutang; sa talaga ng̃ mg̃a alon; sa bala na.

Adroit, adj. [adróit]
Diestro, hábil.
Maliksí, sanáy.

Adulation, n. [adiúlecien]
Adulacion, lisonja.
Hibò, tuyâ, wikàwikà.

Adult, n. [adált]
Adulto.
Matandâ, magulang.

Adulterant, n. [adálterant]
Adúltero; adulterador.
Mapang̃alunyâ; mapagbantô.

Adulterate, v. [adálteret]
Adulterar; viciar, mezclar.
Mang̃álunyâ, makiagulò; sumirà, maghalò.

Adultery, n. [adálteri]
Adulterio.
Pang̃ang̃alunyâ, pakikiagulò.

Advance, n. [adváns]
Avance.
Pagsulong, pagtulóy.

Advance, v. [adváns]
Avanzar.
Sumulong, magpatuloy.

Advancement, n. [advánsment]
Adelantamiento, progreso.
Pagkasulong, pagbuti.

Advantage, n. [advántedch]
Ventaja, ganancia.
Higít, lamáng, pakinabang.

Advent, n. [ádvent]
Adviento, venida.
Pagdating.

Adventure, n. [advénchiur]
Aventura, casualidad.
Hindî sinasadyâ, pagkakataón.

Adventure, v. [advénchiur]
Osar, atreverse, arriesgar.
Mang̃ahas, magbakasakalì.

Adventurer, n. [advénchiurer]
Aventurero.
Mapagbakasakalì.[15]

Adventurous, adj. [advénchiurœs]
Animoso, valeroso.
Matapang, mapang̃ahas.

Adverb, n. [ádverb]
Adverbio.
Adverbio (pangbago).

Adversary, n. [ádverseri]
Adversario, antagonista.
Kalaban, katalo, kabanggà, katunggalî.

Adverse, adj. [advérs]
Adverso, contrario.
Laban, salung̃á.

Adverse, v. [advérs]
Oponer, impedir.
Sumalangsang humadlang.

Adversity, n. [advérsiti]
Adversidad, desgracia.
Kahirapan, sakunâ.

Advert, v. [advért]
Advertir, atender.
Magbigay páuna, kumaling̃à.

Advertise, v. [ádvertais]
Avisar, anunciar.
Magbalità, magpahiwatig.

Advertisement, n. [advértisment]
Aviso, anuncio.
Balità, pasabi, pahiwatig.

Advise, n. [adváis]
Consejo.
Payo, aral.

Advise, v. [adváis]
Aconsejar.
Pumayo, umaral.

Adviser, n. [adváiser]
Aconsejador.
Tagapayo, tagaaral.

Advocate, n. [ádvoket]
Abogado, intercesor.
Tagapagsanggalang, tagapamagitan, pintakasi.

Advocate, v. [ádvoket]
Abogar, defender, interceder.
Magsanggalang, mamagitan.

Adz or adze, n. [adz]
Azuela.
Darás.

Aerial, adj. [eírial]
Aéreo.
Nauukol sa hang̃in.

Afar, adv. [afár]
Lejos, distante.
May kalayuan, may agwat.

Affability, n. [afábiliti]
Afabilidad.
Lugód.

Affable, adj. [áfabl]
Afable.
Nakalulugod, maamongloob.

Affableness, n. [áfablness]
Afabilidad.
Kaluguran, kaamuangloob.

Affair, n. [afér]
Asunto ó negocio.
Bagay, pakay, sadyâ, layon, usap.

Affect, v. [aféct]
Conmover, afectar.
Pumukaw, makabaklá.

Affectation, n. [afectécien]
Afectacion.
Pukaw, baklá.

Affected, adj. [afécted]
Afectado, movido, sujeto á algun mal ó enfermedad.
Pukáw, tinablán ó tinatablan.

Affectionate, adj. [aféccionet]
Cariñoso, afectuoso.
Mairog, magiliw.[16]

Affiance, n. [afáians]
Esponsales, confianza.
Típanan sa pag-aasawa; pagtitiwalà.

Affidavit, n. [afídevit]
Declaracion jurada.
Kasulatan ó pahayag na ipinanunumpâ.

Affiliate, v. [afíliet]
Afiliarse.
Makianib, makisapì.

Affiliated, adj. [afílieted]
Afiliado.
Kaanib, kasapì.

Affiliation, n. [afíliecien]
Afiliacion.
Pagkaanib, pagkasapì.

Affined, adj. [afáind]
Emparentado.
Bilang, kamag-anak.

Affinity, n. [afíniti]
Afinidad, parentesco.
Pagkahinlog, pagkabilang na kamag-anak.

Affirm, v. [afírm]
Afirmar.
Magpatunay, magpatibay.

Affirmable, adj. [afírmabl]
Lo que se puede afirmar.
Mapatutunayan.

Affirmation, n. [afirmécien]
Afirmacion.
Patotoo, patunay.

Affirmative, adj. [afírmativ]
Afirmativo.
Nagpapatunay.

Affix, n. [afícs]
Anexar.
Isugpong, idugtong.

Affix, v. [afícs]
Afijo.
Sugpong, dugtong.

Afflict, v. [aflict]
Aflijir.
Dumalamhati, magpahirap.

Affliction, n. [aflíccien]
Afliccion.
Dalamhatì, hapis.

Affluence, n. [áfliuens]
Abundancia, opulencia.
Kasaganaan, kayamanan.

Affluent, adj. [áfliuent]
Abundante, opulento.
Saganà, mayaman.

Afflux, n. [áflæcs]
Confluencia.
Pagtatagpô ng̃ dalawang ilog.

Afford, v. [afórd]
Dar, proveer.
Magbigay, magtaan.

Affray, n. [afré]
Asalto, combate.
Lusob, away.

Affright, n. [afráit]
Terror, espanto, susto.
Gitla, gulat.

Affright, v. [afráit]
Aterrar, espantar, atemorizar.
Gumitlá, gumulat, tumakot.

Affront, n. [afrónt]
Afrenta, insulto.
Pamukhâ, pagmura, lait.

Affront, v. [afrónt]
Encararse, insultar.
Magpamukhâ, ipamukhâ, lumait.

Afield, adv. [afíld]
En el campo.
Sa parang, sa lwal.

Afire, adv. [afáir]
Encendidamente.
Nagliliyab, nagnining̃as.

Afloat, adv. [aflót]
Flotante sobre el agua.
Nakalutang.

Afoot, adv. [afút]
Á pie.
Lakád.

Afore, adv. [afór]
Ántes, primero.
Náuna, dati.

Aforesaid, adj. [afórsed]
Susodicho.
Násabi, nábanggit.[17]

Afortime, adv. [afórtaim]
En otro tiempo, antiguamente.
Noong una, datihan, noong araw.

Afraid, part. pas. [efréd]
Amedrentado.
Takót.

Afresh, adv. [efrésh]
De nuevo, otra vez.
Panibago, mulî, ulî.

Aft, adv. [aft]
A popa.
Sa gawíng likod.

After, [áfter]
Despues.
Pagkatapos.

Aftermath, n. [áftermaz]
Retoño.
Supling.

Afternoon, n. [áfternun]
Tarde.
Hapon.

Afterward, adv. [áfteruard]
Despues.
Pagkatapos.

Afterwards, adv. [áfteruards]
Despues.
Pagkatapos.

Again, adv. [eguén]
Otra vez, de nuevo.
Ulî, mulî.

Against, prep. [eguénts]
Contra, enfrente.
Laban, sa harap.

Agape, adv. [aguép]
De hito en hito.
Pasulyapsulyap.

Agate, n. [águet]
Ágata.
Ágata (batong mahalagá na sarisaring kulay.

Age, n. [edch]
Edad.
Gulang, tandâ.

Aged, adj. [édched]
Viejo, anciano.
Magulang matandâ.

Agency, n. [édchensi]
Agencia.
Pang̃asiwaan, kátiwalaan.

Agent, n. [édchent]
Agente.
Katiwalà.

Agglomerate, v. [aglómeret]
Aglomerar.
Mapisan, mábunton, magkadagandagan.

Aggrandize, v. [ágrandaiz]
Engrandecer, exaltar.
Magpalakí, lakihán, magbunyî.

Aggrandizement, n. [ágrandaizment]
Engrandecimiento, elevacion.
Kalakhan, kabunyian.

Aggravate, v. [ágravet]
Agravar.
Bumigat, lumalâ, lumubhâ.

Aggravation, n. [agravécien]
Agravacion.
Pagbigat, paglalâ, paglubhâ.

Aggregate, n. [ágriguet]
Coleccion, agregado.
Kabuoan.

Aggregate, v. [ágriguet]
Agregar, incorporar.
Magtipon, tumipon, bumuô.

Aggregate, adj. [ágriguet]
Agregado.
Tinipon, binuó; kasama.

Aggregation, n. [agriguécien]
Agregacion.
Pagbuo, pagtitipon, pagpipisan.

Aggress, v. [agrés]
Acometer.
Dumaluhong.[18]

Aggression, n. [agrésion]
Agresion, asalto.
Daluhong, salakay.

Aggressive, adj. [agrésiv]
Ofensivo.
Nakasasakít; dumadaluhong, lumulusob.

Aggressor, n. [agrésor]
Agresor.
Ang dumadaluhong.

Aggrievance, n. [agrívans]
Agravio, injuria.
Kaapihán, kaadwâan.

Aggrieve, v. [agrív]
Apesadumbrar.
Magpasamâ ng̃ loob.

Aghast, adj. [agást]
Horrorisado.
Sindak.

Agile, adj. [ádchil]
Agil, ligero.
Maliksí, matulin.

Agility, n. [adchíliti]
Agilidad, lijereza.
Kaliksihan, katulinan.

Agitate, v. [ádchiteit]
Agitar; mover.
Umugâ, umalog, lumuglog, yumugyog; magpakilos.

Agitation, n. [adchitécien]
Agitacion.
Pag-ugâ, pag-alog, pagluglog, pagpapakilos.

Agitator, n. [adchitétor]
Agitador.
Tagaudyok, tagayugyog.

Ago, adv. [egó]
Hace.... ej. “hace mucho”.
Na; hal. “malaon na.”

Agog, adv. [agóg]
Con deseo.
Sa nais, sa nasà.

Agoing, adv. [egóing]
A punto de, dispuesto á, en accion.
Kauntî na, handâ na, hala.

Agonize, v. [ágonaiz]
Estar agonizando.
Maghing̃alô, maghirap, maglubhâ.

Agony, n. [ágoni]
Agonía, afliccion extrema.
Paghihing̃alô, paghihirap.

Agree, v. [egrí]
Concordar, convenir.
Umayon, pumayag.

Agreeable, adj. [egríebl]
Agradable; conveniente.
Nakalulugod, maligayà; marapat.

Agreeably, adv. [agríebli]
Agradablemente.
Nakalulugod, kawiliwili, kaayaaya.

Agreement, n. [egríment]
Convenio, contrato.
Kásunduan, káyarian.

Agriculture, n. [agricúltiur]
Agricultura.
Pagsasaka, paglinang, pagbubukid.

Agricultural, adj. [agricúltural]
Agricultural.
Nauukol sa pagsasaka.

Aground, adv. [agráund]
Varado, encallado.
Sadsad, sayad.

Ague, n. [éguiu]
Fiebre intermitente.
Ng̃iki.

Ah!, int. [a]
¡Ah! ¡ay!.
Ah! abá! ahá![19]

Aha!, int. [ajá]
Ah! ha! ha!.
Ah! ahá!

Ahead, adv. [ejéd]
Delante de otro, avante, por la proa, mas alla.
Sulong pa, sa unahán, sa harap.

Aid, n. [ed]
Ayuda, auxilio.
Tulong, abuloy.

Aid, v. [ed]
Ayudar, auxiliar.
Tumulong, umabuloy.

Aid-de-camp, n. [éd-i-camp]
Ayudante de campo.
Ayudante de campo.

Ail, v. [el]
Afligir, molestar.
Dumalamhatì, sumakít; bumagabag.

Ail, n. [el]
Indisposicion, dolor.
Damdam, sakít.

Ailment, n. [élment]
Dolencia.
Sakít, antak, kirot, hapdî.

Aim, n. [æm]
Punteria.
Tudlâ.

Aim, v. [æm]
Apuntar.
Tumudlâ, umapuntá.

Aimless, adv. [émles]
Sin objeto, á la ventura.
Walang tung̃o, walang sadyâ, walang pakay, anomang pangyarihan.

Air, n. [ær]
Aire.
Hang̃in, ligoy ng̃ tugtugin.

Air, v. [ær]
Airear, secar.
Ibilad, iyangyang, patuyuin.

Airgun, n. [érgan]
Escopeta de viento.
Escopeta de biento.

Airhole, n. [érjol]
Respiradero.
Híng̃ahan.

Airiness, n. [árines]
Ventilacion.
Aliwalas, gaan ng̃ katawan.

Air-pump, n. [ær-pamp]
Bomba de aire.
Kasangkapang nakapagbibigay hang̃in.

Airy, adj. [éri]
Aéreo.
Hinggil sa hang̃in.

Aisle, n. [ail]
Nave de una iglesia, ala, pasillo.
Sulambî, daan sa pagitan ng̃ dalawang taludtod, upuan ó bangkô.

Ajar, adv. [adchár]
Entreabierto.
Nakabukas ng̃ kauntî.

Ake, v. [ec]
Sentir un dolor agudo.
Umantak kumirot.

Akimbo, adj. [akímbo]
Corvo.
Baluktot.

Akin, adj. [akín]
Consanguíneo.
Kadugô, kamag-anak, kawang̃is.

Alabaster, n. [álabaster]
Alabastro.
Alabastro.

Alacrity, n. [alácriti]
Alegría, buen humor.
Kasayahan, gaan ng̃ loob.

Alamod, adv. [alamód]
A la moda.
Ayon sa ugalí, sunod sa moda.[20]

Aland, adv. [alánd]
A tierra.
Sa lupà.

Alarm, n. [alárm]
Alarma, sobresalto, tumulto.
Pagibík, babalà, gulat, guló.

Alarm, v. [alárm]
Alarmar, asustar, perturbar.
Magpagibík, gumulat, lumigalig.

Alarm-bell, n. [alárm-bel]
Campana de rebato.
Bating̃aw na pamukaw.

Alarm-clock, n. [alárm-klok]
Reloj con despertador.
Relos na panggising.

Alarm-post, n. [alárm-post]
Atalaya, puesto de aviso.
Bantayan.

Alarm-watch, n. [alárm-uatch]
Reloj con despertador.
Relos na panggising.

Alas, interj. [alás]
¡Ay!.
Sa abá, ¡ay!

Alate, adv. [alét]
Posteriormente.
Sa kátapustapusan.

Alb, n. [alb]
Alba.
Bukang-liwayway.

Albeit, adv. [álbit]
Aunque, bien que.
Bagaman, kahit, gayon man.

Album, n. [álbum]
Album.
Album.

Albumen, n. [abiúmen]
Albúmen.
Putì ng̃ itlog.

Alcohol, n. [álcohol]
Alcohol.
Alkohol.

Alcove, n. [alcóv]
Alcoba.
Silíd.

Alderman, n. [álderman]
Regidor.
Punong bayan.

Ale, n. [el]
Cerveza.
Serbesa.

Alee, adv. [alí]
A sotavento.
Sa gilid ng̃ sasakyan na walang lamán.

Alembic, n. [alémbic]
Alambique.
Alakán.

Alert, adj. [alért]
Alerta, vigilante.
Maing̃at, maagap, handâ.

Algebra, n. [áldchibra]
Álgebra.
Álhebra, mataas na karunung̃an sa pagbilang.

Alias, n. [élias]
Alias.
Palayaw; sa ibang paraan.

Alibi, n. [álibai]
Coartada.
Hindî dumaló sa pinagtipanan.

Alien, adj. [élien]
Extraño, extranjero.
Tagaibang lupà, iba.

Alienate, v. [élienet]
Enajenar, trasferir.
Ilipat sa iba, isalin sa iba.

Alienation, n. [elienécien]
Enajenamiento.
Paglilipat sa iba.

Alife, adv. [aláif]
Por vida mia.
Porbida (sumpâ).

Alight, adj. [aláit]
Encendido, ardiente.
Nagnining̃as, nagliliyab, may sindí.[21]

Alight, v. [aláit]
Descender, bajar.
Lumusong, umibís, bumabâ.

Alike, adj adv. [eláik]
Igualmente.
Kawang̃is, katulad, kagaya; gayon din.

Aliment, n. [áliment]
Alimento.
Pagkain.

Alimental, adj. [aliméntal]
Nutritivo, alimenticio.
Nakapagpapalakas na pagkain.

Alimentary, adj. [aliméntari]
Alimenticio.
Masustancia.

Alive, adj. [aláiv]
Vivo; activo.
Buháy; gumagalaw.

All, adj. [ol]
Todo.
Lahat, pawà, pulos, taganas.

All, adv. [ol]
Del todo, enteramente.
Boô, buô, lubos.

All, n. [ol]
Todo el compuesto de partes integrantes.
Kalahatan, kabuoan.

Allay, v. [alé]
Aliviar, mitigar, apaciguar.
Umigi, tumahimik pumayapà, guminghawa.

Allayment, n. [alément]
Alivio.
Ginghawa, igi.

Allegation, n. [aleguécien]
Alegacion; alegato.
Pagpapatunay; tutol.

Allege, v. [alédch]
Alegar; declarar.
Tumutol, mananggalang; magpatunay; magpahayag.

Allegiance, n. [alídchians]
Lealtad, fidelidad.
Pagtatapat.

Allegoric, adj. [alegóric]
Alegórico.
Tinatalinghagà.

Allegorical, adj. [alegórical]
Alegórico.
Tinatalinghagà.

Allegorize, v. [álegoraiz]
Alegorizar.
Talinghagain.

Allegory, n. [álegori]
Alegoría.
Talinghagà.

Alleviate, v. [alíviet]
Aliviar, alijerar.
Guminghawa, gumaan.

Alleviation, n. [aliviécien]
Alivio, alijeramiento.
Ginghawa, gaan.

Alley, n. [áli]
Paseo de árboles.
Lansang̃ang mapunong kahoy.

Alliance, n. [aláians]
Alianza, union, liga.
Kásunduan, káyarian.

Allied, adj. [aláid]
Aliado, confederado.
Kasundô kakampi, kaisa.

Alligate, v. [áliguet]
Ligar, atar una cosa con otra.
Pagtaliin.[22]

Alligator, n. [aliguéter]
Caiman.
Bwaya.

Alliteration, n. [aliterécien]
Aliteracion.
Paggamit ng̃ salaysay na may mg̃a paris na titik sa unahan ng̃ bawa’t salitâ.

All-night, adv. [ol-nait]
Toda la noche.
Magdamag.

Allot, v. [alót]
Asignar.
Mag-ukol, magtadhanâ.

Allotment, n. [alótment]
Asignacion, repartimiento.
Pag-uukol, pagtatadhanâ, pagbabahagi.

Allow, v. [aláu]
Conceder, permitir.
Pumayag, magpahintulot.

Allowable, adj. [aláuabl]
Admisible.
Mapapayagan.

Allowance, n. [aláuans]
Permiso, licencia.
Pahintulot, kapahintulutan.

Alloy, v. [alói]
Ligar, mezclar.
Halûan, lahukan.

Alloy, n. [alói]
Liga, mezcla.
Lahók, haló.

All Saints day, n. [Ol sents day]
Dia de todos los Santos.
Todos los santos ó kaarawan ng̃ mg̃a kálulwa.

Allspice, n. [olspáis]
Especias.
Especias (pamintá, sinamuno at ibp. gaya nito).

Allude, v. [aliúd]
Aludir.
Bumanggit; banggitin.

Allure, v. [aliúr]
Alagar, alucinar.
Umalò, humimok.

Allurement, n. [aliúrment]
Halago, seduccion.
Alò, himok; hibò dayà.

Alluring, adj. [aliúring]
Halagüeño, seductivo.
Nakahahalina, kahalihalina.

Allusion, n. [aliúsion]
Alusion.
Pagbanggit ng̃ isang bagay na tinutukoy sa ibang paraan.

Ally, n. [alái]
Aliado, confederado.
Kasundô, kakampí.

Ally, v. [alái]
Hacer alianza.
Gumawâ ng̃ pakikipagkasundô ó pakikipagkayarî.

Almanac, n. [álmanac]
Almanaque.
Almanake, kalendaryo.

Almighty, adj. [olmáiti]
Omnipotente, todopoderoso.
Makapangyarihan sa lahat.

Almighty, n. [olmáiti]
Dios, Creador.
May-kapal, Bathalà, Dyos.

Almond, n. [ámond]
Almendra.
Almendras, pilì.

Almond-tree, n. [ámond-trii]
Arbol de almendra.
Punò ng̃ pilì.[23]

Almoner, n. [álmoner]
Limosnero.
Tagapagbigay ng̃ limós.

Almost, adv. [ólmost]
Casi, cerca de.
Halos, malapitlapit.

Alms, n. [ams]
Limosna, caridad.
Limós, kaawang gawâ.

Almsgiver, n. [ámsgiver]
Limosnero.
Mapagbigay-limós.

Almsgiving, n. [ámsgiving]
El acto de dar limosna.
Paglilimos.

Almshouse, n. [ámsjaus]
Hospicio para pobres.
Bahay-ampunan ng̃ mahihirap.

Aloft, prep. [alóft]
Arriba, sobre.
Sa itaas, sa ibabaw.

Alone, adj. [elón]
Solo, solitario.
Íisa, nag-íisa.

Alone, adv. [elón]
Solamente.
Lamang, tang̃ì.

Along, adv. [elóng]
A lo largo.
Sa gawî, sa hinabahabà.

Alongside, adv. [elongsáid]
Al lado.
Sa gawing tabí.

Aloof, adv. [elúf]
Lejos, de lejos.
Buhat sa malayò.

Aloud, adv. [eláud]
Con voz fuerte, recio.
Sigaw, tinig na malakás.

Alow, adv. [aló]
Abajo.
Sa ibabâ.

Alphabet, n. [álfabet]
Alfabeto, abecedario.
Abákadâ.

Alphabetic, adj. [alfabétic]
Alfabético.
Ayos sa titik.

Alphabetical, adj. [alfabétical]
Alfabético.
Ayos sa titik.

Already, adv. [olrédi]
Ya, todo listo.
Na, handâ na.

Also, adv. [ólso]
Tambien.
Naman, rin, man, rin naman, din, din naman.

Altar, n. [áltar]
Altar.
Altá, dambanà.

Alter, v. [ólter]
Alterar, mudar.
Bumago, umiba, baguhin, ibahin.

Alterable, adj. [ólterabl]
Alterable, mudable.
Nababago, naiibá.

Alterant, adj. [ólterant]
Alterante.
Nakababago, nakaiiba.

Alteration, n. [olterécien]
Alteracion.
Pagbabago, pagiibá.

Alternate, adj. [altérnet]
Alternativo, reciproco.
Halinhinan, halíhalilí.

Alternate, v. [altérnet]
Alternar, turnar.
Humalili.

Alternation, n. [alternécien]
Alternacion, vez, turno.
Paghalili.

Although, conj. [oldzó]
Aunque.
Bagaman.

Altitude, n. [áltitiud]
Altitúd, altura.
Taas, kataasan, tayog.

Altogether, adv. [oltoguédzer]
Enteramente, del todo.
Lahatlahat, parapara, pawà, taganás, pulos.[24]

Alum, n. [álum]
Alumbre.
Tawas.

Alway, adv. [ówl]
Siempre.
Lagì, palagì, parati.

Always, adv. [ólwes]
Siempre.
Lagì, palagì, parati.

A. M. (ante meridiem),
Antes del medio dia.
Bago dumating ang á las dose ng̃ araw.

Amability, n. [amabíliti]
Amabilidad, agrado.
Kagandahang-loob.

Amain, adv. [amén]
Con vehemencia.
May kabiglaanan.

Amalgam, n. [amálgam]
Amalgama, mezcla de diferentes metales.
Pagkakahalò ng̃ iba’t ibang metal.

Amalgamate, v. [amálgamet]
Amalgamar.
Maghalòhalò ng̃ iba’t ibang metal.

Amalgamation, n. [amalgamécien]
Amalgamacion.
Paghahalohalò ng̃ iba’t ibang metal.

Amanuensis, n. [amaniuénsis]
Amanuense, el que copia ó el que escribe lo que otro le dicta.
Tagasalin ó tagasulat ng̃ idinidiktá ng̃ iba.

Amass, v. [amás]
Acumular, amontonar.
Magbunton, magsalansan.

Amassment, n. [amásment]
Cúmulo, monton.
Bunton, salansan.

Amateur, n. [ámatiur]
Aficionado.
Ang dî pa sanay na may hilig sa anomang kaalaman, kulukutî ó larô.

Amaze, n. [améz]
Espanto, asombro.
Sindak, gitla, gulat.

Amaze, v. [améz]
Espantar, aterrar.
Sumindak, manggulat manggitlá.

Amazement, n. [amésment]
Espanto, pasmo.
Pagkasindak, pagkagulat, pagkagitla.

Amazon, n. [ámason]
Amazona.
Amasona, (babaing malakas at may ugaling lalaki).

Amazonian, adj. [amazónian]
Guerrera, lo perteneciente á las amazonas.
Babaing mangdidigmâ.

Ambassador, n. [ambásador]
Embajador.
Sugò, embahador, sugong kinatawan.

Ambassadress, n. [ambásadres]
Embajadora, esposa del embajador.
Sugong babai, asawa ng̃ sugong lalaki.

Amber, n. [ámber]
Ambar.
Ambar.

Ambient, adj. [ámbient]
Ambiente.
Pang̃inorin.[25]

Ambiguity, n. [ambiguiúiti]
Ambigüedad, confusion.
Alinlang̃an, pagtataglay ng̃ álang̃aning kahulugan.

Ambiguous, adj. [ambíguius]
Ambigüo, confuso.
Álang̃anin, magkabikabilang kahulugan.

Ambit, n. [ámbit]
Ámbito.
Paligid, palibot.

Ambition, n. [ambícien]
Ambicion.
Pita, dî kawasang hang̃ad.

Ambitious, adj. [ambícias]
Ambicioso.
Mapagpita, mapaghang̃ad.

Amble, v. [ámbl]
Amblar.
Magpalakad ng̃ kabayo na sâbay ang dalawa’t dalawang paa.

Amble, n. [ámbl]
Paso de andadura del caballo.
Lakad ng̃ kabayo na sabay ang dalawa’t dalawang paa.

Ambulance, n. [ámbulans]
Ambulancia.
Ambulansiya, arag-arag, pangkuha ng̃ may-sakit.

Ambuscade, v. [ámbusked]
Estar de emboscada.
Habatín, harang̃in.

Ambuscade, n. [ámbusked]
Emboscada.
Habát, harang.

Ambush, v. [ámbush]
Embuscar.
Humabát, umabat.

Ambush, n. [ámbush]
Emboscada.
Habát, abat.

Ameliorate, v. [amílioret]
Mejorar.
Magpagaling, magpabuti.

Amelioration, n. [amiliorécion]
Mejoramiento.
Paggaling, pagbuti.

Amen, adv. [émen]
Amen, así sea.
Amén, siya nawâ.

Amenable, adj. [amínabl]
Responsable.
Nananagot, nananagutan.

Amend, v. [aménd]
Enmendar.
Umibá, bumago, magsusog.

Amendable, adj. [améndabl]
Reparable.
Naaayos, maaayos.

Amendment, n. [améndment]
Enmienda, reforma.
Pagkabago.

Amends, n. [aménds]
Recompensa, compensacion.
Kagantigan, kabayaran.[26]

Amenity, n. [améniti]
Amenidad.
Kagandaban-loob, gandá, kaligayahan.

American, adj. y n. [américan]
Americano.
Amerikano, taga Amérika.

Americanism, n. [américanism]
Americanismo.
Pagkaamerikano.

Americanize, v. [americánaiz]
Americanizar.
Amerikanuhin.

Amethyst, n. [ámezist]
Amatista.
Amatista (isang mahalagang bató).

Amiability, n. [amiabíliti]
Amabilidad.
Kaibig-ibig na asal, kagandahang-loob.

Amiable, adj. [ámiabl]
Amable.
Magiliw, magandangloob.

Amicable, adj. [ámicabl]
Amigable, amistoso.
Mapagkaibigan.

Amicability, n. [amicabíliti]
Afecto, amistad.
Pakikipagkaibigan.

Amid, prep. [amíd]
Entre, en medio de.
Sa pagitan ng̃, sa gitnâ ng̃.

Amidst, prep. [amídst]
Entre, en medio de.
Sa pagitan ng̃, sa gitna ng̃.

Amiss, adj. [amís]
Culpable, criminal.
Salarín, malî.

Amiss, adv. [amís]
Culpablemente, erradamente.
May pagkakasala, may pagkakamalî.

Amiss, n. [amís]
Culpa, falta.
Sala, kamalian.

Amity, n. [ámiti]
Amistad.
Pagkakaibigan.

Ammoniac, n. [amóniac]
Amoniaco.
Amoniako.

Ammunition, n. [amiúnicien]
Municion.
Munisyones, gamit ng̃ nakikipagdigmà gaya ng̃ punlô, pulburá.

Amnesty, n. [ámnisti]
Amnistia.
Kapatawaran, lubós na paglimot.

Among, prep. y adv. [emáng]
Entre.
Sa gitnâ ng̃.

Amongst, prep. y adv. [emángst]
Entre.
Sa gitnâ ng̃.

Amorous, adj. [ámorœs]
Enamoroso, apasionado.
Masintahin, mairugin.

Amount, v. [emáunt]
Importar, ascender.
Magkahalaga; umabot, sumapit.

Amount, n. [emáunt]
Importe.
Halagá, kabuoan, kalahatan.

Amper, n. [ámper]
Tumor, carbunclo.
Bukol.[27]

Amphibious, adj. [ámfibias]
Anfibio.
Hayop na nabubuhay sa tubig at sa kati.

Amphitheatre, n. [amfizéater]
Anfiteatro.
Anfiteatro.

Ample, adj. [ámpel]
Amplio, extendido.
Malawig, malawak.

Amplify, v. [ámplifay]
Ampliar, extender.
Palawigin, lakhán.

Ampliation, n. [ampliécien]
Ampliacion.
Kalakhan, kalawigan.

Amplitude, n. [ámplitud]
Amplitud, extension, abundancia.
Lawig, abót, kasaganaan.

Amply, adv. [ámpli]
Amplimente.
May kalawigan.

Amputate, v. [ámpiutet]
Amputar.
Maghiwalay ng̃ anomang bahagi ó sangkap ng̃ katawan.

Amputation, n. [ampiutécien]
Amputacion.
Paghihiwalay ng̃ anomang bahagi ó sangkap ng̃ katawan.

Amuck, adv. [amák]
Furiosamente.
May pagkabalasik.

Amulet, n. [ámiulet]
Amuleto.
Anting-anting.

Amuse, v. [amiús]
Entretener, divertir.
Mag-aliw, maglibang.

Amusement, n. [amiúsment]
Diversion, pasatiempo.
Áliwan, líbang̃an.

Amusing, adj. [amiúsing]
Divertido.
Nakaaaliw, nakalilibang.

An, art. [en]
Un, uno, una.
Isa.

Anachoret, n. [anácoret]
Anacoreta.
Anakoreta (ang namumuhay ng̃ bukod at tumatalaga sa pagpapakahirap.

Anaconda, n. [anáconda]
Boa.
Sawá.

Analogous, adj. [análogas]
Análogo.
Kahawig, kahuwad.

Analogy, n. [análodchi]
Analogía.
Pagkakahawig, pagkakahuwad.

Analysis, n. [análisis]
Analisis.
Paglilitis, pagsurì.

Analyse, v. [ánalaiz]
Analizar.
Lumitis, sumurì.

Analytical, adj. [analítical]
Analítico.
Ang ukol sa pagsiyasat ng̃ isang gawâ ó talumpatì.[28]

Anarch, n. [ánarc]
Anarquista.
Ang sumasalangsang at taksil sa lahat ng̃ pámahalaan.

Anarchist, n. [ánarkist]
Anarquista.
Anarkista, ang sumasalangsang at taksil sa lahat ng̃ pámahalaan.

Anarchy, n. [ánarki]
Anarquía.
Ang pagsalangsang at kataksilan sa lahat ng̃ pámahalaan.

Anathema, n. [anázema]
Anatema, excomunion.
Sumpâ.

Anathematize, v. [anázamataiz]
Anatematizar, excomulgar.
Sumumpâ.

Anatomical, adj. [anatómical]
Anatómico.
Ang nauukol sa karunung̃ang paglilitis ng̃ mg̃a kapinsalaan ng̃ mg̃a sangkap ng̃ katawan.

Anatomy, n. [anátomi]
Anatomía.
Karunung̃an sa paglilitis ng̃ mg̃a kapinsalaan ng̃ mg̃a sangkap ng̃ katawan.

Ancestor, n. [ánsestær]
Predecesores, abuelos.
Kánunuan, pinagbuhatan, pinanggaling̃an.

Ancestral, adj. [ánsestral]
Hereditario.
Lahì, nauukol sa kánunuan.

Ancestry, n. [ánsestri]
Linaje de antepasados.
Pagkakasunodsunod ng̃ mg̃a nuno’t magulang sa angkan ó lahì.

Anchor, n. [ánkær]
Ancora.
Sinipete, sawo.

Anchor, v. [ánkær]
Ancorar, anclar, hechar las anclas.
Mahulog ng̃ sinipete.

Anchorage, n. [ánkeredch]
Anclaje, el sitio ó lugar para anclar.
Dakong pinaghuhulugan ng̃ sinipete ng̃ mg̃a sasakyan.

Anchored, adj. [ánkerd]
Anclado.
Nakasinipete.

Anchovy, n. [ancóvi]
Anchova ó anchoa.
Halubaybay.

Ancient, adj. [éncient]
Antiguo.
Matandâ, lumà, dati, una, laon.

Ancient, n. [éncient]
Antiguo.
Unang tao.[29]

And, conj. [end]
Y, é.
At, ’t.

Anecdote, n. [ánecdot]
Anécdota.
Salaysay na may taglay na aral ó pang̃aral.

Anew, adv. [aniú]
De nuevo.
Panibago, bago, mulî, ulî, ulit.

Angel, n. [éndchel]
Angel.
Anghél.

Angelic, adj. [endchélic]
Angelical.
Parang anghél, mukhang anghél, nauukol sa anghél.

Angelical, adj. [andchélical]
Angelical.
Parang anghél, mukhang anghél, nauukol sa anghél.

Angel-like, adj. [endchel-laik]
Angelical.
Mukhang anghél parang anghél.

Anger, n. [ánguer]
Ira, cólera.
Galit, init.

Anger, v. [ánguer]
Iritar, enojar.
Magalit, mag-init.

Angle, n. [ángl]
Ángulo, esquina; caña de pescar.
Sulok, likô, kantó; bingwít.

Angle, v. [ángl]
Pescar con caña.
Mamingwít, bumingwít.

Angler, n. [ángler]
Pescador de caña.
Tagapamingwít, tagabingwit, mámimingwit, ang namimingwit.

Anglican, adj. [ánglican]
Anglicano.
Anglicano (ang ukol ó nasasanib sa kapisanan ng̃ pananampalatayang ito.

Anglicize, v. [anglizaiz]
Traducir en inglés.
Isalin sa wikang inglés.

Angrily, adv. [ángrili]
Coléricamente.
May pagkagalit, may pagiinit.

Angry, adj. [ángri]
Colérico, enfadado.
Galít, inít.

Anguish, n. [ángüish]
Pena, angustia.
Kahirapan, hirap, hapis, dálita.

Angular, adj. [anguiular]
Angular.
Ang ukol sa panulok.

Angularity, n. [anguiuláriti]
Forma angular.
Anyong panulok.

Anights, n. [ænáits]
De noche, todas las noches.
Gabigabí.[30]

Anil, n. [ánil]
Añil.
Isang halaman na ang dahon at usbóng ay ginagawang tinang bughaw.

Animal, n. [ánimal]
Animal.
Hayop.

Animate, adj. [ánimet]
Viviente, animado.
Buháy, may kálulwa, maliksí.

Animate, v. [ánimet]
Animar, infundir alma.
Bumuhay, bubayin, pagsauliing-loob, pukawin ang loob, paliksihín.

Animated, adj [animéted]
Vivo, animado.
Buháy, maliksí, ganyák.

Animation, n. [animécien]
Animacion, viveza.
Pagkaganyak; kaliksihan.

Animosity, n. [animósiti]
Animosidad, mala voluntad, rencor.
Pakikipag-alit, pagmamasamang-loob, pagtatanim.

Anise, n. [ánis]
Anis.
Anís.

Aniseed, n. [ánisid]
Simiente de anis.
Buto ng̃ anis.

Ankle, n. [ánkl]
Tobillo.
Bukong-bukong.

Annals, n. [ánals]
Anales.
Mg̃a kasaysayang nangyayari sa taón-taón.

Anneal, v. [anníl]
Templar el cristal ó vidrio.
Tumimplá ng̃ kristal ó salamin.

Annex, n. [anéx]
Aditamento, anexo.
Karugtong, kakabít, kaugpong.

Annex, v. [anéx]
Anexar, juntar, reunir.
Idugtong, ikabit, isugpong.

Annexation, n. [annecsécien]
Annexion, adicion.
Dugtong, sugpong.

Annihilate, adj. [anaíjilet]
Aniquilado.
Lipól, wasak.

Annihilate, v. [anaíjilet]
Aniquilar.
Lumipol, magwasak.

Annihilation, n. [anaíjilecion]
Aniquilacion.
Pagkalipol, pagkawasak.

Anniversarily, adv. [anivérsarili]
Anualmente.
Taón-taón.[31]

Anniversary, n. [anivérsari]
Aniversario, dia que se celebra cada año; la fiesta ó ceremonia que se celebra en cierto dia señalado de cada año.
Anibersaryo, kaarawang ipinagdiriwan sa bawa’t sangtaón.

Announce, v. [anáuns]
Anunciar, publicar.
Magbalità, maghayag, maglathalà.

Announcement, n. [anáunsment]
Anuncio, aviso, advertencia.
Balità, pahayag, lathalà, pahiwatig.

Announcer, n. [anáuncer]
Anunciador, publicador.
Tagapagbalità, tagalathalà tagapagpahayag.

Annoy, v. [annóy]
Molestar, incomodar.
Yumamot, makainip, makagalit, lumigalig, bumagabag.

Annoyance, n. [anóyans]
Molestia.
Yamot, bagabag, ligalig.

Annual, adj. [ánniual]
Anual.
Táunan, nagtatagal ng̃ sangtaón.

Annual, n. [ánniual]
Anual.
Anomang aklat, ulat ó páhayagan na pinalalabas ng̃ minsan sa isang taón.

Annually, adv. [ánniuali]
Anualmente.
Taón-taón.

Annuity, n. [annúiti]
Anualidad, renta vitalicia.
Salaping kinikita ó tinatanggap sa taón-taón.

Annul, v. [annúl]
Anular, invalidar.
Magpawalâ ng̃ kabuluhan magpawalang bisà.

Annular, adj. [ánniular]
Anular.
Tila singsing, anyongsingsing.

Annunciate, v. [ánunciet]
Anunciar.
Magbalità, magpahiwatig.

Annunciation, n. [anunsiécien]
Anunciacion, proclamacion, promulgacion.
Pagbabalita, pagpapahiwatig, pagtatanyag.

Annus, n. [ánnus]
Sieso.
Tumbong.

Anodyne, adj. [ánodain]
Anodino, lo que tiene virtud de suavizar y mitigar los dolores.
Anodino, gamot na nakapagbabawas ó nakawawalà ng̃ anták ó kirót.

Anoint, v. [anóint]
Untar, ungir.
Pahiran ng̃ lang̃is.[32]

Anomalism, n. [anómelism]
Anomalía, irregularidad.
Ang di pagsunod sa palatuntunan, kawalan ng̃ ayos.

Anomalous, adj. [anómelas]
Anómalo, irregular.
Dî pagsunod sa palatuntunan, walâ sa ayos.

Anomaly, n. [anómeli]
Anomalía, irregularidad.
Paglihis sa palatuntunan.

Anon, adv. [anón]
Presto, al instante; luego.
Agad, pagdaka, karakaraka; sakâ; mámiyâ.

Anonymous, adj. [anónimos]
Anónimo.
Walang lagdâ, walang pang̃alan; dî kilala.

Another, adj. [enódzer]
Otro, diferente, distinto.
Iba, isa pa, kaibá.

Answer, v. [ánser]
Responder; ser responsable; corresponder.
Sumagot; tumugon, managot; gumanti ng̃ loob.

Answer, n. [ánser]
Respuesta.
Sagot.

Answerable, adj. [ansérabl]
Aquello á que se puede responder, responsable.
Yaong masasagot; nanánagot.

Ant, n. [ant]
Hormiga.
Langgam.

Antagonism, n. [antágonizm]
Antagonismo, rivalidad.
Pakikipag-agawan, pakikipagtalo, pakikipaglaban.

Antagonist, n. [antágonist]
Antagonista.
Kaagawan, katalo, kalaban.

Antagonize, v. [antágonaiz]
Competir con otro.
Makipag-agawan, makipaglaban, mákipagtalo.

Antartic, n. [antártic]
Antártico.
Antártiko; dulong timugan.

Antecede, v. [ánticid]
Anteceder, preceder.
Ipagpauna.

Antecedence, n. [antísidens]
Precedencia.
Pagkakauna.

Antecedent, adj. [antísident]
Antecedente, precedente.
Náuna, una.

Antecessor, n. [antísesor]
Antecesor, el que precede á otro.
Ang hinalinhan.

Antechamber, n. [ántichamber]
Antecámara.
Kansel, bayubo, bastidor na panabing sa kababayan.

Antedate, v. [ántidet]
Antedatar.
Ipágpauna sa pecha ó kaarawan.[33]

Antedate, n. [ántidet]
Anticipacion.
Maagang pagkalagay ng̃ pecha; páuna.

Antediluvian, adj. y n. [antidiliúvian]
Antidiluviano.
Bago nagkagunaw, bago nagdilubyo; ang nabuhay bago nagkagunáw.

Antelope, n. [ántilop]
Antelope.
Isang hayop na alang̃anin sa usa’t kambing.

Antemeridian, adj. [antímiridian]
Antes del mediodia.
Sa umaga, bago dumating ang á las dose ng̃ araw.

Antepaschal, adj. [antipáscal]
Antepascual.
Náuna sa kurismá.

Antepenult, n. [antípinelt]
Antepenúltimo.
Ang bilang na sumusunod sa káhulihulihan.

Anterior, adj. [antírior]
Anterior, precedente.
Sinusundan, náuna.

Anteriority, n. [antirióriti]
Anterioridad, procedencia.
Pagkauna, láon.

Anthem, n. [ánzem]
Antífona.
Awit sa simbahan.

Anthemis, n. [ánzimis]
Manzanilla.
Mansanilya.

Anthill, n. [ánt-jil]
Hormiguero.
Bahay-langgam.

Anthology, n. [anzólodgi]
Antología, silva, floresta..
Ang karunung̃an sa bulaklak.

Anthony’s fire, n. [ánzoniz-fáir]
Fuego de San Anton.
Pwego de San Anton.

Anthracite, n. [ánzrasait]
Carbon mineral, carbon duro.
Matigas na uling.

Anthropoid, n. [ánzropoid]
Lo que asemeja en forma al ser humano.
Mukhang tao, hawig sa tao; Aranggutang ó malaking unggoy.

Anthropology, n. [anzropólodchi]
Antropología.
Ang karunung̃an tungkol sa pagkakabalangkas ng̃ katawan ng̃ tao.

Anthropophagi, n. [anzropófedchay]
Antropófagos.
Mg̃a taong nagsisikain ng̃ laman ng̃ tao.

Antic, adj. [ántic]
Extraño, raro, grotesco.
Katwâ, kaibá, magaspang, pang̃it; púsong.

Antichrist, n. [ántikraist]
Anticristo.
Antíkristo, laban kay kristo.[34]

Antichristian, n. [antikrístian]
Anticristiano.
Ang laban sa nagsisipanalíg kay kristo.

Anticipate, v. [antísipet]
Anticipar.
Umagap; ipagpauna; umuna.

Anticipation, n. [antisipécien]
Anticipacion.
Agap, páuna.

Antidote, n. [ántidot]
Antídoto.
Lunas, gamot na laban sa lason.

Antipathy, n. [antípazi]
Antipatía.
Bigat ng̃ loob, bigat ng̃ dugô.

Antipathetic, adj. [antipazétic]
Antipático.
Mabigat ang dugô.

Antipodes, n. [antípodis]
Antípodas.
Ang nagsisitahan sa tapat na ligid nitong tinatahanan nating sangdaígdig.

Antiquarian, adj. [anticuérian]
Anticuario.
Ang ukol sa unang panahon.

Antiquated, adj. [antícueted]
Anticuado, obsoleto.
Lipas, lumá, dati.

Antique, adj. [antíc]
Antigüo.
Dati, lumà, matandâ, malaon.

Antiquity, n. [antícuiti]
Antigüedad.
Katandaan, kalaunan.

Antiseptic, adj. [antiséptic]
Antiséptico, antipútrido.
Bagay na dî napapanis, bagay na dî nasisirà.

Antiseptic, n. [antiséptic]
Antiséptico.
Gamot na panglaban sa kabulukan.

Antithesis, n. [antízesis]
Antítesis, oposicion, contraste.
Pagkakalaban.

Antler, n. [ántler]
Cercetas, los mogotes del ciervo.
Sung̃ay ng̃ usá.

Antre, n. [ánter]
Antro, caverna.
Yung̃ib, lunggâ.

Anvil, n. [ánvil]
Yunque.
Palihán, kasangkapang ginagamit ng̃ mámamanday.

Anxiety, n. [anzaíeti]
Ansia, afan, desasociego, inquietud.
Pita, laki ng̃ hang̃ad, kabalisahan.

Anxious, adj. [ánzios]
Ansioso, impaciente.
Nagpipita, malaking hang̃ad, balisá.[35]

Any, adj. [éni]
Cualquier, cualquiera, algun, alguno, alguna.
Alin man, anoman, kahi’t alin, kahi’t sino.

Anybody, n. [eníbodi]
Quienquiera.
Sinoman.

Apace, adv. [apés]
Apriesa, con presteza.
Pagdaka, karakaraka, may katulinan.

Apart, adv. [apárt]
Aparte, á un lado.
Bukod, hiwalay.

Apartment, n. [apártment]
Cuarto.
Silid.

Apathetic, adj. [apazétic]
Apático, indolente, indiferente.
Hindi maramdamin, walang damdam, pabayâ.

Apathy, n. [ápazi]
Apatía, insensibilidad á toda pasion.
Kawalán ng̃ damdam, kapabayaan.

Ape, n. [ep]
Mono.
Unggoy, matsíng.

Ape, v. [ep]
Hacer mueca, imitar.
Gumaya, manggagad.

Aperture, n. [apértiur]
Abertura.
Butas, siwang, pwang.

Apex, n. [épecs]
Ápice, cima.
Dulo, taluktok.

Aphorism, n. [áforizm]
Aforismo, sentencia breve.
Pananalitang maiklî na may taglay na aral.

Apiary, n. [épieri]
Colmena.
Kabahayan ng̃ mg̃a pukyutan, dakong álagaan sa mg̃a pukyutan.

Apiece, adv. [epís]
Por barba, por cabeza, por pieza.
Balang isa, bawa’t isa ang isa.

Apish, adj. [epísh]
Gestero, bufón.
Mapagpusong.

Apocalypse, n. [apócalips]
Apocalipsis, revelacion.
Apokalipsis, pahayag.

Apocrypha, n. [apócrifa]
Libros apócrifos.
Mg̃a aklat na pinagtatalunan kung nauukol sa mg̃a banal na kasulatan.

Apologetical, adj. [apolodchétical]
Apologético.
Nauukol sa pagsasanggalang ó kaya’y sa pagdadahilan.

Apologist, n. [apólodchist]
Apologista.
Tagapagsanggalang ó tagapagbigay dahilan.

Apologize, v. [apólodchais]
Apologizar, defender, excusar.
Magsanggalang, magtanggol, mag-adya.

Apology, n. [apólodchi]
Apología, defensa, excusa.
Pagsasanggalang, pagtatanggol, pag-aadya, pagbibigay dahilan.[36]

Apoplexy, n. [ápoplecsi]
Apoplejía.
Himatay, isang sakít na nakawawalâ ng̃ diwà.

Apostasy, n. [apóstasi]
Apostasía.
Pagtalikod sa dating pananampalataya.

Apostate, n. [apóstæt]
Apóstata.
Ang tumatalikod sa dating pananampalataya.

Apostatize, v. [apóstataiz]
Apostatar.
Tumalikod sa dating pananampalataya.

Apostle, n. [apósl]
Apostol.
Apostol, apóstoles. Bawa’t isa sa labing dalawang hirang na alagad ni Hesu-Kristo.

Apostleship, n. [apóslship]
Apostolado.
Pagkaapostol.

Apostolic, adj. [apostólic]
Apostólico.
Nauukol sa apostol.

Apostrophe, n. [apóstrofi]
Apóstrofe.
Apóstrope, kudlit sa itaas na inihahalili sa inalis na titik sa isang salitâ.

Apostrophize, v. [apóstrofaiz]
Apostrofar.
Maglagay ng̃ apóstrope ó ng̃ kudlít.

Apothecary, n. [apózecari]
Boticario.
Butikaryo, ang naghahandâ at nagbibili ng̃ gamot.

Apothecary’s shop, n. [apózecaris siop]
Botica.
Butika, tindahan ng̃ gamot.

Apotheosis, n. [apozíesis]
Apoteosis, deificacion.
Pag aring Dyos sa kaninoman.

Appall, v. [apól]
Espantar, aterrar.
Sumindák; magpang̃ilabot.

Appalling, n. [apóling]
Espanto, aterramiento.
Sindak, pang̃ing̃ilabot.

Apparatus, n. [aparétus]
Aparato, aparejo.
Kasangkapan.

Apparel, n. [apárel]
Vestido.
Damit, suot, kasuutan.

Apparel, v. [apárel]
Vestir.
Magbihis, magdamit.

Apparent, adj. [apárent]
Claro, aparente.
Maliwanag, malinaw; naaaninag.

Apparently, adv. [apárentli]
Claramente.
May kalinawan, may kalìwanagan.

Apparition, n. [aparícien]
Aparicion, vision, fantasma.
Paglitaw, pagsipot; malikmata, páng̃itain; multó.[37]

Appeal, n. [apíl]
Apelacion.
Tutol, luhog.

Appeal, v. [apíl]
Apelar, recurir á un tribunal superior.
Tumutol, magsakdal ó lumuhog sa lalong mataas na húkuman.

Appear, v. [apír]
Aparecer ó aparecerse.
Lumitaw, sumipot, humarap; sumikat, sumilang.

Appearance, n. [apírans]
Apariencia.
Anyô, hichura, tabas.

Appease, v. [apíz]
Aplacar, apaciguar, calmar.
Magpatahimik, pumayapà.

Appellant, n. [apélant]
Apelante.
Ang tumututol.

Appellation, n. [apelécien]
Apelacion.
Tutol.

Appellee, n. [apelí]
El acusado.
Ang nasasakdal ó isinasakdal.

Append, v. [apénd]
Colgar; añadir; anejar.
Magbitin; magdagdag; magdugtong; sumapì.

Appendage, n. [apéndedch]
Cosa accesoria, pertenencia.
Bagay na kaugnay, karugtong.

Appendix, n. [apéndics]
Apendíce, adicion ó suplimento que se hace á alguna obra..
Karugtong, dagdag.

Appertain, v. [apertén]
Pertenecer.
Máukol.

Appetizing, adj. [apetáising]
Apetitivo.
Ang ukol sa pagnanasà ng̃ isang bagay.

Appetite, n. [ápetait]
Apetito.
Gana sa pagkain.

Appetize, v. [ápetaiz]
Excitar el apetito.
Magkagana ng̃ pagkain.

Applaud, v. [aplód]
Aplaudir, alabar, palmear, aclamar.
Pumuri, magpaunlak, pumakpak.

Applause, n. [apláus]
Aplauso.
Pagpupuri, paunlak, pagpakan.

Apple, n. [ápl]
Manzana.
Mansanas.

Appliance, n. [aplíans]
Aplicacion.
Pagsasangkap, paggamit.

Applicable, adj. [aplíkebl]
Aplicable, apto.
Bagay, akmâ.

Applicant, n. [áplikant]
Aspirante.
May kahiling̃an; ang humihing̃i ng̃ mápapasukang gáwain.[38]

Application, n. [aplikécien]
Aplicacion.
Ang kasulatáng inihaharap sa paghing̃î ng̃ mápapasukan.

Apply, v. [aplái]
Aplicar; dirigirse á, recurrir á.
Gamitin, ikapit, iakmâ; lumuhog, dumulog.

Appoint, v. [apóint]
Señalar, determinar, nombrar.
Magtakdâ, maglagay, maghalal.

Appointee, n. [apointí]
Funcionario.
Ang nakalagay ó nakahalal sa katungkulan, kawaní.

Appointment, n. [apóintment]
Nombramiento; estipulacion, decreto.
Pagkahalal sa katungkulan, pagkakayarî; pasiya.

Apportion, v. [apórcien]
Proporcionar.
Magbahagi, mamahagi, humatì, maghatì.

Apportionment, n. [apórcienment]
Division en dos partes ó porciones.
Pagbabahagi, pamamahagi, paghahatì.

Apposite, adj. [áposit]
Adoptado, proporcionado.
Bagay, akmâ, lapat.

Apposition, n. [aposícien]
Aposicion; añidadura.
Pagbabagay; dagdag.

Appraise, v. [aprés]
Apreciar, valuar; estimar, ponderar.
Humalaga; magmahal.

Appraisement, n. [aprésment]
Aprecio, estimacion.
Pagbibigay halaga, pagmamahal.

Appreciable, adj. [apréciabl]
Apreciable.
Dapat pahalagahan, dapat mahalin.

Appreciate, v. [apríciet]
Apreciar, estimar.
Magpahalaga, magmahal.

Appreciation, n. [apriciécien]
Valuacion, estimacion, apreciacion.
Paghahalaga, pagmamahal.

Apprehend, n. [aprijénd]
Aprehender, prender.
Humuli, dumakip.

Apprehender, n. [aprijénder]
El que aprehende.
Tagahuli, tagadakip.

Apprehensible, adj. [aprijénsibl]
Comprensible.
Napag-uunawà.

Apprehension, n. [aprijéncien]
Aprehencion; recelo; presa, captura.
Kutob, hinalà; paghuli, pagdakip.

Apprehensive, adj. [aprijénsiv]
Aprehensivo; timido.
Magugunihin; matatakutin.

Apprentice, n. [apréntis]
Aprendiz.
Baguhan; ang nag-aaral pa ng̃ anomang hanap-buhay.[39]

Apprentice, v. [apréntis]
Poner á alguno de aprendiz.
Maglagay ng̃ baguhan.

Apprenticeship, n. [apréntischip]
Aprendizaje.
Pag-aaral, pagsasanay.

Apprise, v. [apráis]
Informar ó dar parte.
Magbigay-alam.

Approach, n. [apróch]
Acceso, la accion de llegar ó acercase.
Paglapit.

Approach, v. [apróch]
Acercarse, aproximarse.
Lumapit.

Approachable, adj. [apróchebl]
Aproximable.
Malapítlapít.

Approbation, n. [aprobécien]
Aprobacion.
Pagsubok, pagsuri; pahintulot, pagpapatunay.

Approbatory, adj. [aprobétori]
Aprobativo.
Napatutunayan, napahihintulutan.

Approof, n. [aprúf]
Aprobacion.
Pagpapatunay, pagpapatotoo, pahintulot.

Appropriable, adj. [aprópriabl]
Apropriable.
Magagawang pag-aarì.

Appropriate, adj. [aprópriet]
Apropriado; particular.
Bagay, ukol, dapat; bukod-tang̃ì.

Appropriate, v. [aprópriet]
Apropiar.
Umarì, kumamkam, umangkin.

Appropriation, n. [apropriécien]
Apropriacion.
Pag-arí, pag-angkin.

Approvable, adj. [aprúvabl]
Lo que merece aprobacion.
Mapahihintulutan, mapapayagan.

Approval, n. [aprúval]
Aprobacion.
Pahintulot, katotohanan.

Approve, v. [aprúv]
Aprobar, probar.
Sumubok, subukin, tikman.

Approximate, adj. [apróksimet]
Próximo, inmediato.
Malapit.

Approximate, v. [apróksimet]
Aproximar, acercarse.
Lumapit.

Approximation, n. [aproksimécien]
Aproximacion.
Lapit, kalapitan.

Appurtenance, n. [apértenans]
Adjunto; pertenencia.
Kalakip, kaukulan.

Apricot, n. [ápricot]
Albaricoque.
Albarikoke (isang bung̃a ng̃ kahoy).[40]

April, n. [épril]
Abril.
Abril.

Apron, n. [épron]
Devantal, delantal.
Tapis, tapî.

Apropos, adv. [apropós]
Á propósito.
Bagay.

Apt, adv. [apt]
Apto, idóneo.
May kaya; karapatdapat sanáy, bihasá, ukol, maaarì.

Apterous, adj. [ápterœs]
Áptero, sin alas.
Walang pakpak.

Aptitude, n. [áptitiud]
Aptitud, idoneidad.
Kakayahan, kasanayán, karapatán, kabagayán.

Aptly, adv. [áptli]
Aptamente.
May kakayahan, may kasanayán, may pagkaarì.

Apyrous, adj. [ápiræs]
Dícese de las piedras y tierras que resisten al fuego.
Ang mg̃a bato’t lupà na dî tinatablan ng̃ apoy.

Aqua, n. [ácua]
Agua.
Tubig.

Aquarium, n. [acuárium]
Acuario.
Tangké na kinalalagyan ng̃ mg̃a isdâ at ng̃ anomang nabubuhay sa tubig.

Aquatic, adj. [acuátic]
Acuático.
Ukol sa tubig.

Aqueduct, n. [ácueduct]
Acueducto.
Alulod, sangka, agusán ó dáluyan ng̃ tubig.

Aqueous, adj. [ácuios]
Acuoso.
Parang tubig.

Aquiline, adj. [acuiláin]
Aguileño.
Ukol sa ágila ó tila ágila.

Arab, n. [érab]
Árabe.
Árabe, taga Arabya.

Arabian, adj. [arébian]
Árabe.
Árabe, taga Arabya.

Arabic, adj. [árabic]
Lengua arabíga, el árabe.
Wikang árabe.

Arabic, adj. [árabic]
Arábigo, arábico.
Ukol sa Arabya.

Arabist, n. [árabist]
Persona versada en lengua arábiga.
Marunong ng̃ wikang árabe.

Arable, adj. [árabl]
Labrantío, dispuesto ó apto para la labranza.
Nabubungkal, naaararo, nabubukid.

Arbiter, n. [árbiter]
Arbitrador, árbitro.
Tagahatol, hukom.

Arbitrary, adj. [árbitreri]
Arbitrario, despótico.
Mabagsik, hindî tumutunton sa katwiran, nagpupunò ng̃ walang takdang kautusan.

Arbitrate, v. [árbitret]
Arbitrar, juzgar como árbitro.
Magpasiya ó humatol na parang hukom.[41]

Arbitration, n. [arbitrécien]
Arbitramento, arbitrio.
Ang pagkakasundo ng̃ nang̃agkakasigalot sa ayos ó pasiya ng̃ tagahatol.

Arbor, n. [árbœr]
Emparrado, enramada, glorieta.
Balag, glorieta, kakahuyan.

Arboreous, adj. [arbóriœs]
Arbóreo.
Ukol sa kahoy.

Arborescent, adj. [arborécent]
Arborecente.
Tila punong kahoy, warì punong kahoy.

Arbour, n. [árbœr]
Emparrado, enramada, glorieta.
Balag, glorieta, kakahuyan.

Arc, n. [arc]
Arco de círculo.
Balang̃aw, hubog balantok, arkó.

Arcade, n. [arkéd]
Arcada, bóveda.
Balabalantok, bóbeda.

Arcanum, n. [arkénœm]
Arcano.
Dî matarok na lihim, hiwagà.

Arch, n. [arch]
Arco.
Balantok, busog; arkó, hubog.

Arch, v. [arch]
Abovedar.
Humubog, gumawâ ng̃ arkó.

Arch, adj. [arch]
Principal, primero; travieso, inquieto, pícaro.
Pang̃ulo, una; malikot, switik.

Archæology, n. [arkiólodchi]
Arqueología.
Ang karunung̃an sa panunurì ng̃ mg̃a monumento, medalya ó anomang alaalang tirá noong unang panahon.

Archaic, adj. [árkaik]
Arcaico.
Laón, lumà, dati.

Archangel, n. [arkéndchel]
Arcángel.
Arkanghel, anghel na may mataas na kalagayan.

Archbishop, n. [archbísiop]
Arzobispo.
Arsobispo.

Archbishoprick, n. [archbísiopric]
Arzobispado.
Ang katungkulan at saklaw ng̃ arsobispo.

Archdeacon, n. [archdícn]
Arcediano.
Arsediano, ó pang̃ulong diákono; isa sa mg̃a katungkulan sa katedral.[42]

Archer, n. [árchœr]
Arquero.
Mámamanà, tagapanghilagpos.

Archery, n. [árcheri]
El arte de tirar con arco y flecha.
Pamamanà, pagpapahilagpos.

Archipelago, n. [arkipélago]
Archipiélago.
Kapuluan.

Architect, n. [árkitect]
Arquitecto.
Arkitekto, ang gumagawà ng̃ anyo ó plano ng̃ bahay ó anomang gusalì.

Architectural, adj. [arkitéctural]
Arquitéctico.
Nauukol sa paggawâ ng̃ plano ó anyô ng̃ bahay ó anomang gusalì.

Architecture, n. [árkitectiur]
Arquitectura.
Ang karunung̃an sa pag-aanyo at paggawâ ng̃ bahay.

Archives, n. [árcaivs]
Archivos.
Archibo, lágakan ng̃ mg̃a kasulatan at aklat ng̃ isang káwanihan, bayan ó bansa.

Archivist, n. [árkivist]
Archivero.
Tagapag-ing̃at ng̃ archibo.

Archway, n. [árch-ue]
Arcada, bóveda.
Balantok sa bahay, bubong na balantok; dáanan sa ilalim ng̃ balantok.

Arctic, adj. [árctic]
Ártico, septentrional.
Nauukol sa hilagaan.

Ardency, ardor, n. [árdensi, árdor]
Ardor, vehemencia, calor.
Ning̃as ng̃ kalooban, kapusukan.

Ardent, adj. [árdent]
Ardiente, vehemente; apasionado, ansioso.
Maning̃as, maalab; maning̃as na loob, mapusok.

Arduous, adj. [árduos]
Arduo, dificil; laborioso.
Mahirap gawin, mabigat gawin; masipag.

Area, n. [éria]
Área.
Lawak, lakí.

Argil, n. [árdchil]
Arcilla.
Lupang malagkit, (lupang ginagamit sa paggawâ ng̃ mg̃a sisidlang lupà).

Argue, v. [árguiu]
Razonar, disputar.
Magmatwid, makipagmatwiranan.[43]

Argument, n. [árguiument]
Argumento, razonamiento.
Pang̃ang̃atwiran.

Argumentative, adj. [arguiuméntetiv]
Argumentativo.
Ukol sa pang̃ang̃atwiran.

Arid, adj. [árid]
Árido, seco.
Tuyô, basal.

Aridity, n. [aríditi]
Sequedad.
Katuyûan, pagkatuyô.

Aright, adv. [aráit]
Acertadamente.
Tamà, matwid.

Arise, v. [eráis]
Levantarse, nacer, provenir.
Bumang̃on, manggaling, magmulâ.

Aristocracy, n. [aristócresi]
Aristocracia.
Kapisanan ng̃ mg̃a mahal na tao.

Aristocrat, n. [arístocrat]
Aristócrata.
Mahal na tao.

Arithmetic, n. [arízmetic]
Aritmética.
Aritmétika, karunung̃an sa pagbilang at pagtútuos.

Arithmetical, adj. [arizmétical]
Aritmético.
Ukol sa aritmétika.

Arithmetician, n. [arizmetícian]
Aritmético.
Marunong ng̃ aritmétika.

Ark, n. [arc]
Arca.
Malaking sasakyan; kabán.

Arm, n. [arm]
Brazo; arma.
Bisig, braso; almás, sakbat.

Arm, v. [arm]
Armar.
Magsakbat, mag-almás.

Armament, n. [ármament]
Armamento.
Mg̃a kasangkapang panglaban.

Armed, adj. [armd]
Armado.
Nakaalmás, may sakbát.

Armful, n. [ármful]
Brazada.
Pangkó.

Armhole, n. [ármjol]
Sobaco.
Kilikili.

Armistice, n. [ármistis]
Armisticio.
Pagpapahing̃á ng̃ labanan sa pamamagitan ng̃ kásunduan.

Armless, adj. [ármles]
Desarmado.
Walang almás, inalisan ng̃ almás.

Armor, n. [ármor]
Armadura.
Kasuutang ginagamit sa digmà upang hwag tablán.

Armorer, n. [ármœrœr]
Armero, el artífice que fabrica armas.
Manggagawà ng̃ almás.[44]

Armory, n. [ármori]
Armería.
Taguan ng̃ almás.

Armpit, n. [ármpit]
Sobaco.
Kilikili.

Arms, n. [arms]
Armas.
Mg̃a sakbat, almás.

Army, n. [ármi]
Ejército.
Hukbo.

Arnica, n. [arníca]
Arníca.
Arnika.

Aroma, n. [aróma]
Aroma.
Ang bulaklak ng̃ aroma ó ng̃ acacia; bang̃ó.

Aromatic, adj. [aromátic]
Aromático.
Mabang̃ó.

Around, prep. [eráund]
En, cerca.
Sa, malapit sa.

Around, adv. [eráund]
Al rededor.
Sa palibot, sa paligid.

Arouse, v. [eráus]
Despertar, exitar.
Gumising, pumukaw; magbuyó, umudyok, sumulsol.

Arow, adv. [eró]
En fila, en linea.
Nakahanay, nakaayos.

Arquebuse, n. [árcuebœs]
Arcabuz.
Astinggal.

Arraign, v. [arrén]
Citar, emplazar; acusar.
Tawagin sa húkuman; magsakdal.

Arraignment, n. [arrénment]
Emplazo; acusacion.
Pagpapaharap sa húkuman; pagsasakdal.

Arrange, v. [arréndch]
Colocar, arreglar.
Maglagay, humusay; umayos.

Arrangement, n. [arréndchment]
Colocacion, orden.
Pagkalagay, pagkahusay, pagkaayos; ayos, husay.

Arrant, adj. [érrant]
Malo, perverso.
Masamâ, tampalasan.

Arrantly, adv. [árrantli]
Coruptamente.
May kasamaan.

Array, v. [arré]
Adorno, vestido; orden de batalla.
Gayak, bihis; ayos sa pakikipaglaban.

Array, v. [arré]
Colocar, poner en orden; adornar.
Lumagay, humanay, umayos; maggayak.

Arrear, n. [arríer]
Resto de una deuda, atraso.
Kakulang̃an sa ipinagkautan.

Arrearage, n. [arríæredch]
Resto de una deuda, atraso.
Kakulang̃an sa ipinagkautang.

Arrest, n. [arrést]
Prision, arresto.
Paghuli, pagdakip. pagbibilanggô.

Arrest, v. [arrést]
Arrestar.
Humuli, dumakip, magbilanggo, ibilangô.[45]

Arrival, n. [arráival]
Llegada, arribo.
Pagdating, pagsapit, pagdatal.

Arrive, v. [arráiv]
Arribar, llegar.
Dumating, sumapit.

Arrogance, n. [árrogans]
Arrogancia, presuncion.
Kagilasan, gilas, kahambugan kapalaluan.

Arrogant, adj. [árrogant]
Arrogante, orgulloso.
Magilas, hambog, palalò.

Arrogantly, adv. [árrogantli]
Arrogantemente.
May pagkamagilas, may pagkapalaló.

Arrogate, v. [árroguet]
Arrogarse, presumir de sí.
Umangkin, kumanya, maghambog.

Arrow, n. [áro]
Flecha, saeta.
Panà, palasô.

Arse, n. [árs]
Culo, trasera, nalgas.
Pwit, pwitan.

Arsenal, n. [ársinal]
Arsenal.
Gáwaan at kámaligan ng̃ mg̃a sakbat ng̃ hukbó.

Arsenic, n. [ársenic]
Arsénico.
Isang urì ng̃ metal at ang katas na lason na kinukuha sa metal na iyan.

Arson, n. [ársœn]
Incendio intencional.
Sunog na kinusà.

Art, n. [art]
Arte.
Arte, kulukutî, kaalaman.

Arterial, adj. [artírial]
Arterial.
Ukol sa ugat.

Artery, n. [árteri]
Arteria.
Ugat, ugat na naghahatid ng̃ dugô mula sa pusò.

Artesian well, n. [artésian uel]
Poso artesiano.
Balóng bukalán ng̃ tubig.

Artful, adj. [ártful]
Artificioso, artiticial; diestro.
Likhâ, hindî katutubò; matalinò, mapaglikhâ.

Article, n. [árticl]
Artículo.
Pang-akbay; bagay; pangkat; bahagi ng̃ kasulatan.

Article, v. [árticl]
Capitular.
Magpangkat, pumangkat.

Articular, adj. [artíkiular]
Articular.
Nauukol sa kasukasuan.

Articulate, adj. [artíkiulet]
Articulado, claro.
Malinaw, maliwanag.

Articulate, v. [artíkiulet]
Articular, hablar distintamente.
Bumigkas ng̃ malinaw, magsalitâ ng̃ maliwanag.[46]

Articulately, adv. [artíkiuletli]
Articuladamente.
May kaliwanagang badya ó bigkás.

Articulation, n [artíkiulecien]
Articulacion.
Pananalitâ ng̃ maliwanag.

Artifice, n. [ártifis]
Artificio, fraude, engaño.
Laláng, dayà; katusuhan, kaswitikan.

Artificer, n. [artífiser]
Artesano, artista.
Matalinong manggagawà sa pamamagitan ng̃ kamay.

Artificial, adj. [artifícial]
Artificial.
Ang yarì sa katalinuan, ang gawâ sa pamamagitan ng̃ dunong.

Artillery, n. [artílæri]
Artillería.
Kanyon, mg̃a kawal na nagpapaputok ng̃ kanyon.

Artisan, n. [ártisan]
Artesano.
Manggagawà.

Artist, n. [ártist]
Artista, el que profesa algun arte.
Artista, ang lumalabas sa dulaan (ó teatro).

Artistic, adj. [artístic]
Artístico.
Ukol sa gawang nagpapakilalang may kainaman.

Artless, adj. [ártles]
Simple, sencillo.
Karaniwan, musmos.

As, conj. [as]
Como, igualmente, mientras, tambien.
Gaya, para, gayon din, kung paano, yamang.

Ascend, v. [asénd]
Ascender, subir.
Umahon, sumampa, tumaas, umilanglang.

Ascendant, n. [aséndant]
Altura, elevacion.
Taas, ilangláng.

Ascendant, adj. [aséndant]
Ascendiente, superior.
Paahon, paitaas.

Ascendancy, n. [aséndensi]
Influjo, poder.
Lakas, kapangyarihan.

Ascension, n. [aséncien.]
Ascencion.
Pag-akyat, pag-ahon, pag-sampá, pag-ilanglang.

Ascent, n. [ásent]
Subida.
Ahunín, sampáhin.

Ascertain, v. [asertén]
Asegurar, establecer, afirmar, fijar.
Tumantô, tumuus; magpatunay.

Ascribe, v. [ascráib]
Adscribir, atribuir.
Magtalaga, italaga, ipagpalagay.

Ascription, n. [ascrípcien]
Atribucion.
Pagkatalaga, pagkapalagay.[47]

Ash, n. [ash]
Fresno.
Punong kahoy na masang̃a’t mayabong. Ang kahoy ay maputi’t matibay.

Ashamed, adj. [esiémd]
Avergonzado.
Nápahiyâ.

Ash-colored, adj. [ash-colord]
Ceniciento.
Kulay abó.

Ashes, n. [ásies]
Ceniza.
Abó.

Ashore, adv. [esiór]
En tierra.
Sa lupà, sa pangpang, sa kati.

Ash-tub, n. [ash-tœb]
Cenicero.
Sisidlan ng̃ abó.

Ash-Wednesday, n. [ash-uédnesday]
Miércoles de ceniza.
Myerkoles de senisa.

Ashy, adj. [áshi]
Cenizoso, ceniciento.
Kulay-abó.

Asia, n. [ésia]
Asia.
Asya.

Asian, adj. [ésian]
Asiático.
Taga Asya.

Asiatic, adj. [esiátic]
Asiático.
Taga Asya.

Aside, adv. [asáid]
Al lado, á un lado; aparte.
Sa tabí, sa tagiliran; bukod.

Asinine, adj. [ásinain]
Asinino.
Mukhang humento, ugaling humento.

Ask, v. [ask]
Pedir, rogar; preguntar, interrogar.
Huming̃î, sumamò; tumanong, magtanong.

Askant, adj. [askánt]
Al sesgo, oblicuamente.
Pahaláng.

Askew, adj. [askiú]
Oblicuamente, de travez.
Pahaláng.

Aslant, adj. [aslánt]
Oblicuamente.
Pahaláng.

Asleep, adv. [aslíp]
Dormido.
Natutulog, tulóg.

Aslope, adv. [aslóp]
Al sesgo.
Pababâ, paliwas.

Asp, n. [asp]
Áspid, serpiente venenosa.
Ahas na makamandag.

Asparagus, n. [aspáraguœs]
Espárrago.
Isang urí ng̃ guguláyin.

Aspect, n. [áspect]
Aspecto, semblante.
Bikas, anyô, mukhâ, hichura, tabas.

Asper, adj. [ásper]
Áspero.
Masaklap, maaskád, masukal ang loob, bakôbakô.

Asperate, v. [ásperet]
Hacer áspero.
Pasaklapín, paaskarin, pasukalin ang loob, gawing bakôbakô.[48]

Asperifolious, adj. [asperifólioes]
Dícese de las plantas que tienen ásperas las hojas..
Ang halamang may mapapaklá ó maaaskad na dahon.

Asperity, n. [aspériti]
Aspereza, rigidez, rudeza.
Saklap, askad, sukal ng̃ loob, bakôbakô.

Asperse, v. [aspérs]
Difamar, calumniar.
Mamintas, manirang-puri.

Aspersion, n. [aspérsion]
Defamacion, tacha.
Pintas, kasiraang puri.

Asphalt, n. [asfált]
Asfalto.
Pagkakahalò ng̃ sarisaring bagay na ginagamit na panambak sa daan.

Asphyxia, n. [asfícsia]
Asfixia.
Inís, hindî makahing̃á.

Asphyxiate, v. [asfícsiet]
Asfixiar.
Uminis; inisín, hwag pahing̃ahin.

Aspirant, adj. [áspirænt]
Aspirante, pretendiente; candidato.
Ang nagnanasà, ang naghahang̃ad; kandidato.

Aspirate, v. [áspiret]
Aspirar, pronunciar con aspiracion.
Magbadyá ng̃ tinig h.

Aspiration, n. [aspirécien]
Aspiracion.
Nasà, hang̃ad.

Aspire, v. [aspáir]
Aspirar, pretender.
Magnasà, maghang̃ad.

Asquint, adv. [ascuínt]
Al soslayo, de travez.
Pasulyap.

Ass, n. [as]
Burro, borrico; asno; tonto, ignorante.
Burro, burriko, hang̃al.

Assail, v. [asél]
Acometer, asaltar, atacar.
Maniil, mangloob, mangharang, dumaluhong, humandulong.

Assailable, adj. [asélabl]
Lo que puede ser asaltado.
Ang mahaharang, masisiil, malolooban.

Assailant, n. [asélant]
Acometedor, asaltador, agresor.
Manghaharang, tulisan, mangloloob, mániniil, mangdadaluhong.

Assailment, n. [asélment]
Asalto, acometimiento.
Panghaharang, pangloloob, paniniil, pangdadaluhong.

Assassin, n. [asásin]
Asesino.
Mámamátay-tao.

Assassinate, v. [asásinet]
Asesinar.
Pumatay ng̃ tao.[49]

Assassination, n. [asásinesien]
Asesinato.
Pagpatay ng̃ tao.

Assault, n. [asólt]
Asalto, acometimiento de alguna plaza.
Paglusob, pagdaluhong, pangloloob.

Assault, v. [asólt]
Asaltar, acometer.
Lumusob, dumaluhong, mangloob, mangharang.

Assay, n. [aséi]
Ensayo, prueba, experimento.
Pagsasanay, pagsubok, tikim.

Assay, v. [aséi]
Ensayar, experimentar.
Sumubok, subukin, tikman.

Assemblage, n. [asémbledch]
Coleccion, multitud.
Katipunan, kapisanan; karamihan.

Assemble, v. [asémbl]
Congregar, convocar.
Magpulong, magpisan.

Assembly, n. [asémbli]
Asamblea, congreso.
Kapulung̃an.

Assent, n. [asént]
Asenso, consentimiento, aprobacion.
Pahintulot, pagpayag.

Assent, v. [asént]
Asentir, aprobar.
Magpahintulot, pumayag, umayon.

Assert, v. [asért]
Sostener, mantener, afirmar, asegurar.
Umalalay, kumandilì; umoo.

Assertion, n. [asércien]
Asercion.
Alalay, handilì; paoo.

Assertor, n. [asértær]
Afirmador, defensor.
Tagaayon, tagapagsanggalang.

Assess, v. [asés]
Amillarar.
Humalaga ó tumasa ng̃ dapat ibwís ng̃ mámamayan sang-ayon sa halagá ng̃ lupà ó pag-aarì na ipinagbabayad sa pámahalaan.

Assessment, n. [asésment]
Amillaramiento.
Amilyaramyento, halaga ó tasa ng̃ pag-aarì na ibinabayad sa pámahalaan.

Assessor, n. [asésœr]
Asesor, tasador de impuestos.
Tagatasa ng̃ bwis.

Assets, n. [ásets]
Caudal, fondos.
Yaman, boong kahalagahan ng̃ pag-aarì ó tinatangkilik.

Asseverate, v. [asevéret]
Aseverar, afirmar.
Magpatunay, magpatotoo.[50]

Asseveration, n. [aseverécien]
Aseveracion, afirmacion.
Pagpapatunay, pagpapatotoo.

Assiduity, n. [asidiúiti]
Asiduidad, laboriosidad.
Sikap, sipag.

Assiduous, adj. [asídiues]
Asiduo, aplicado.
Masikap, masipag.

Assign, v. [asáin]
Asignar, señalar; ceder.
Magtakdâ, magtandâ, magtadhanà; ipagkaloob, ilipat sa iba.

Assign, n. [asáin]
Asignacion; cesion.
Takdâ, tadhanà; paglilipat sa iba.

Assignable, adj. [asaínabl]
Asignable.
Matatakdaan, matatadhanaan.

Assignee, n. [asainí]
Síndico, apoderado, cesionario.
Sinalinan ng̃ kapangyarihan.

Assigner, n. [asáiner]
Asignante; transferente.
Ang nagtatakdâ ó nagtatadhanâ; ang nagsasalin sa iba.

Assignment, n. [asáinment]
Asignacion; cesion.
Pagtatakdâ, pagtatadhanà; paglilipat sa iba.

Assimilable, adj. [asímilebl]
Semejante.
Kahwad, kawang̃is, kamukhâ, kagaya.

Assimilate, v. [asímilet]
Asemejar.
Tumulad, pumaris, gumaya; maghwad, magwang̃is, magmukhâ, igaya.

Assimilation, n. [asimilécien]
Asimilacion; semejanza.
Hwad, wang̃is, wangkî.

Assist, v. [asíst]
Asistir, ayudar, auxiliar.
Tumulong, sumaklolo, umabuloy.

Assistance, n. [asístans]
Asistencia, auxilio, apoyo.
Tulong, saklolo, abuloy.

Assistant, n. [asístant]
Asistente ó ayudante.
Katulong.

Associate, adj. [asóciet]
Asociado, confederado.
Kasamá.

Associate, n. [asóciet]
Socio; compañero.
Kasamá; kasama.

Associate, v. [asóciet]
Asociar.
Sumamá, makisamá.

Association, n. [asociécion]
Asociacion; sociedad.
Samahan, kapisanan.

Assort, v. [asórt]
Clasificar, adecuar.
Umurì, magbagaybagay.

Assortment, n. [asórtment]
El acto de clasificar.
Pag-urì, pagbabagay-bagay.[51]

Assuage, v. [asuédch]
Mitigar, suavizar, calmar, apaciguar.
Magpalubay, magpatahimik, magpahumpâ.

Assuasive, adj. [asuésiv]
Mitigativo.
Nakapagpapalubay, nakapagpapatahimik.

Assume, v. [asiúm]
Tomar; arrogar, apropiar; presumir.
Kumuha; umarì ng̃ sa ibá, kanyahin; maghinalà.

Assumption, n. [asémcien]
Apropiacion.
Pag-arìng kanya; pagkanya.

Assurance, n. [asiúrans]
Seguridad, certeza.
Pagtiwalà, pag-asa.

Assure, v. [asiúr]
Asegurar.
Asahan.

Assured, adj. [asiúrd]
Seguro, cierto.
Maaasahan, totoo.

Assuredly, adv. [asiúredli]
Ciertamente, sin duda.
Totoong-totoo, walang pagsala.

Astern, adv. [astérn]
Por la popa.
Sa gawíng likod, sa likod.

Asthma, n. [ástma]
Asma.
Hikà.

Asthmatic, adj. [asmátic]
Asmático.
Híkain.

Astonish, v. [astónish]
Asombrar, pasmar, enajenar.
Mámanghâ, magtaká, manggilalás.

Astonishing, adj. [astónishing]
Asombroso.
Kamanghâmanghâ, katakátaká, kagilágilalás.

Astonishment, n. [astónishment]
Pasmo, asombro.
Pagkámanghâ, pagtataká panggigilalás.

Astound, v. [astáund]
Consternar, pasmar.
Manggilalás, mabalisá.

Astraddle, adv. [astrádl]
Á horcajadas.
Pahalang.

Astral, adj. [ástral]
Astral, de los astros.
Ukol sa talà.

Astray, adv. [astré]
Desviado, errado.
Náligaw, nálisyâ.

Astride, adv. [astráid]
Con las piernas abiertas.
Saklâ, bukakâ.

Astrologer, n. [astróloger]
Astrólogo.
Ang marunong ng̃ tungkol sa talà at bituin.

Astrology, n. [astrólodchi]
Astrología.
Karunung̃an tungkol sa mg̃a talà at bituin.

Astronomer, n. [astrónomer]
Astrónomo.
Ang marunong ng̃ tungkol sa lakí, sukat at kilos ng̃ mg̃a talà, bituin at ibp.

Astronomy, n. [astrónomi]
Astronomía.
Karunung̃an tungkol sa lakí, sukat at kilos ng̃ mg̃a talà, bituin at ibp.[52]

Astute, adj. [astiút]
Astuto.
Tuso, switik.

Asunder, adv. [asánder]
Separadamente, aparte.
Hiwalay, bukod, tang̃ì.

Asylum, n. [asáilæm]
Asilo, refugio.
Ampunan, álagaan, kandilian.

At, prep. [at]
Á, en.
Sa.

Atheism, n. [áziism]
Ateismo.
Ang pananalig na walang Dyos.

Atheist, n. [áziist]
Ateista ó ateo.
Ang may pananalig na walang Dyos.

Athirst, adv. [azérst]
Sediento.
Uháw.

Athlete, n. [azlít]
Atleta.
Taong malakás at bihasa sa mg̃a larong pangpalakas ng̃ katawan.

Athletic, adj. [azlétic]
Atlético.
Ukol sa mg̃a larong pangpalakas ng̃ katawan.

Athwart, prep. [azuórt]
Al ó á travez, de travez, de un modo atravesado.
Pahalang.

Atlantic, n. [atlántic]
Atlántico.
Atlántiko, (isang dagat).

Atlas, n. [átlas]
Átlas.
Atlas, pagkakasama sa isang aklat ng̃ mg̃a mapa ng̃ iba’t ibang lupain ó bansâ.

Atmosphere, n. [átmosfir]
Atmósfera.
Pang̃anorin, ang kapisanan ng̃ hang̃in at ng̃ sarisaring sing̃aw ng̃ panahon na nakaliligid sa sangdaigdig hanggang sanggayong lawak.

Atmospheric, adj. [atmosféric]
Atmosférico.
Ukol sa pang̃anorin.

Atom, n. [atœm]
Átomo.
Napaka munting bagay.

Atomic, adj. [atómic]
Atómico.
Munting muntî.

Atone, v. [atón]
Expiar, apaciguar, aplacar.
Magtakip ng̃ sala, magpalubag loob, magpatahimik.

Atonement, n. [atónment]
Expiacion, propiciacion, concordia.
Pagtatakip ng̃ salâ, pangpalubag-loob, pakikipagkasundô.[53]

Atonic, adj. [atónic]
Lo que está falto de vigor.
Mahinà, walang lakás.

Atop, adv. [atóp]
Encima.
Sa ibabaw.

Atrocious, adj. [atróciæs]
Atroz, enorme.
Nakapang̃ing̃ilabot, tampalasan, balakyot.

Atrocity, n. [atrósiti]
Atrocidad.
Kabalakyutan, katampalasanan.

Attach, v. [atách]
Prender, pillar, asir, coger; apegarse.
Dumakip, humuli, tumang̃an, humawak; idugtong, ikabít.

Attachment, n. [atáchment]
Amistad, enlace, afecto, adhesion; aprehension; embargo.
Pakikipag-ibigan, pakikisapì; pagkahuli; dugtong; sanglâ.

Attack, n. [atác]
Ataque, embestida.
Daluhong, paglaban, salakay, paglusob.

Attack, v. [atác]
Atacar, acometer.
Dumaluhong, lumaban, sumalakay, lumusob.

Attain, v. [atén]
Ganar, procurar, lograr, alcanzar.
Magtaglay, magkamit, magtamó, umabot, magsumikap.

Attainable, adj. [aténabl]
Asequible, lo que se puede conseguir.
Matataglay, makakamit, matatamó, maaabot.

Attainment, n. [aténment]
Logro, consecucion de lo que se pretende.
Pagtataglay, pagkakamít, pagtatamó, pagkaabot.

Attempt, n. [atémpt]
Empresa, experimento, prueba, tentativa.
Pagsubok, pagtikím.

Attempt, v. [atémpt]
Intentar, probar, experimentar.
Sumubok, tumikim.

Attend, v. [aténd]
Atender, servir, prestar atencion, considerar.
Luming̃ap, kumandilì, duminig, maglingkod.

Attendance, n. [aténdans]
Atencion, cuidado; servicio; acompañamiento.
Pagling̃ap, pagkandilì; paglilingkod; abay.

Attendant, n. [aténdant]
Sirviente, servidor; acompañante.
Alilà, lingkod, abay.

Attention, n. [aténcien]
Atencion, miramiento, cuidado.
Ling̃ap, ing̃at, kaling̃â.

Attentive, adj. [aténtiv]
Atento.
Maing̃at, taimtim.

Attenuant, adj. [aténuant]
Atenuante.
Nagpapahinà, nagpápapayát.[54]

Attenuate, v. [aténuet]
Atenuar, adelgazar.
Magpahinà, magpapayát.

Attest, v. [atést]
Atestiguar, declarar.
Sumaksí, magpahayag.

Attestation, n. [atestécien]
Atestacion, testimonio.
Pagsaksí, pagpapatotoo.

Attic, n. [átic]
Desvan, guardilla.
Ang pagitan ng̃ kísame at bubung̃an.

Attire, n. [atáir]
Atavío; el adorno y compostura de la persona.
Bihis, gayak, pamuti.

Attire, v. [atáir]
Ataviar, asear, adornar.
Magbihis, maggayak, magpalamuti.

Attitude, n. [átitiud]
Actitud.
Tayô, lagay, anyô, tindíg.

Attorney, n. [atórni]
Abogado, procurador, agente, apoderado.
Abogado, katiwalà, pintakasi.

Attract, v. [atráct]
Atraer, persuadir.
Gumanyak, humalina, humikayat.

Attraction, n. [atráccien]
Atraccion.
Pangganyak, panghalina, panghikayat.

Attractive, adj. [atráctiv]
Atractivo, atrayente.
Nakagaganyak, nakahahalina, kahalihalina, nakahihikayat.

Attribute, n. [atríbiut]
Atributo.
Ang mg̃a sakdal na kaloob ng̃ Dyos gaya ng̃ dunong, kapangyarihan.

Attribute, v. [atríbiut]
Atribuir; achacar, imputar.
Magparatang, magpalagay.

Attribution, n. [atribiúcien]
Cualidades atribuidas, atributo.
Paratang, palagay.

Attributive, adj. [atríbiutiv]
Atributivo.
Ukol sa paratang.

Auburn, adj. [óbærn]
Moreno, castaño.
Kuyomanggí, namumulang kulay kuyomanggí.

Auction, n. [óccien]
Almoneda, pública subasta.
Almoneda.

Auction, v. [óccien]
Almonedear.
Mag-almoneda.

Auctioneer, n. [occienír]
Almonedero.
Ang nag-aalmoneda.

Audacious, adj. [odécies]
Audaz, atrevido.
Pang̃ahás, matapang.

Audacity, n. [odáciti]
Audacia, osadía.
Kapang̃ahasan, katapang̃an.

Audible, adj. [ódibl]
Audible.
Náririnig.[55]

Audience, n. [ódiens]
Audiencia; auditorio.
Kapulung̃an ng̃ nang̃akikinig; pakikinig.

Audit, v. [ódit]
Rematar una cuenta, examinar.
Maglinaw ng̃ isang kautang̃an, sumiyasat; tumuus.

Audit, n. [ódit]
Remate de una cuenta.
Paglilinaw ng̃ isang kautang̃an, pagtutuos, pagsiyasat.

Auditor, n. [óditor]
Oidor; oyente, el que oye.
Tagatuos; tagadinig, tagalinaw ng̃ isang kautang̃an.

Auditory, n. [óditori]
Auditorio.
Dakong pákinigan.

Auger, n. [óguær]
Barrena, taladro.
Balibol, pangbutas, barrena.

Aught, pron. [ot]
Algo, alguna cosa.
Anoman, balang....

Augment, n. [ogmént]
Añadidura, aumento.
Dagdag, patong.

Augment, v. [ogmént]
Aumentar, crecer.
Magdagdag, magparami, lakihan.

Augmentation, n. [ogmentécien]
Aumentacion, aumento.
Dagdag, patong.

Augur, n. [óguær]
Taladro; agorero, adivino.
Pangbutas, barrena; mapamahiin, manghuhulà.

Augur, v. [óguær]
Taladrar; adivinar, pronosticar.
Bumutas, barrenahin; humulà, manghulà.

Augury, n. [óguæri]
Agüero, presagio.
Pamahiin, hulà.

August, adj. [óguæst]
Augusto, majestuoso.
Marang̃al, kagalanggalang, karang̃aldang̃al.

August, n. [óguæst]
Agosto.
Agosto, ikawalong bwan sa isang taón.

Augustness, n. [oguæstnes]
Majestuosidad, grandeza, majestad.
Karang̃alan, kainaman.

Aunt, n. [ant]
Tia.
Ale, ali, tia.

Aural, adj. [óral]
Aural.
Nauukol sa tayng̃a.

Auricular, adj. [oríkiular]
Auricular.
Nauukol sa tayng̃a.

Aurist, n. [órist]
Aurista.
Manggamot sa tayng̃a.

Aurora, n. [oróra]
Aurora, crepúsculo de la mañana.
Bukáng liwayway.

Auspice, n. [óspis]
Auspicio, proteccion.
Ampon, kandilì.[56]

Auspicious, adj. [ospícies]
Próspero, favorable.
Mapalad, pinapalad.

Austere, adj. [ostír]
Austero, severo, rígido.
Mahigpit, mabagsik, mabang̃is.

Austerity, n. [ostériti]
Austeridad, rigor; crueldad.
Kahigpitán, kabagsikán, kabang̃isan.

Authentic, adj. [ozéntic]
Auténtico.
Tunay, totoo.

Authenticate, v. [ozéntiket]
Autenticar.
Patotohanan, patunayan, ipakilala ang katotohanan.

Authenticity, n. [ozentísiti]
Autenticidad.
Ang katotohanan, ang katunayan.

Author, n. [ózor]
Autor.
Autor, máng̃ang̃athâ, may-kathâ, may-likhâ.

Authoress, n. [ózores]
Autora.
Autora, babaing máng̃ang̃athâ, babaing may-kathâ, babaing may-likhâ.

Authoritative, adj. [ozorítetiv]
Autorizado, autoritativo.
May kapangyarihan, binigyan ng̃ kapangyarihan.

Authority, n. [ozóriti]
Autoridad, potestad.
Kapangyarihan, kapahintulutan.

Authorization, n. [ozorícecien]
Autorizacion.
Pahintulot.

Authorize, v. [ózoraiz]
Autorizar.
Magpahintulot, magbigay ng̃ kapangyarihan.

Authorship, n. [ózorship]
La calidad de autor.
Pagkaautor, pagkamaykathâ, pagkamaylikhâ.

Autobiography, n. [otobayógrafi]
Autobiografía.
Ang pagsulat ng̃ sariling kabuhayan.

Autocrat, n. [ótocrat]
Autócrata.
Apò, Ang kápunupunuan na pinapangyayari ang kanyang máibigan.

Autocratic, adj. [otocrátic]
Autocrático.
Nauukol sa apò, pag-aapo-apûan.

Autograph, n. [ótograf]
Autógrafo.
Sulat ng̃ kanyang sariling kamay.[57]

Autographic, adj. [otógrafic]
Autográfico.
Nauukol sa sulat ng̃ sariling kamay.

Automatical, adj. [otomátical]
Automático.
Mákinang humúhwad sa kilos ng̃ may buhay.

Autonomy, n. [otónomi]
Autonomia.
Kalayaan ng̃ isang bayan ó bansá na mamahalá ayon sa kanyang sariling kautusan.

Autopsy, n. [ótopsi]
Autopsia.
Pagsaliklik ó paglitis ng̃ nagíng dahilan ng̃ ikinamatay.

Autumn, n. [ótom]
Otoño.
Otonyo, tagulan.

Autumnal, adj. [otómnal]
Otoñal.
Nauukol sa Otonyo ó tagulan.

Auxiliar, auxiliary, adj. [oksílier, oksílieri]
Auxiliar, auxiliatorio.
Katulong, kawaní.

Avail, n. [avél]
Provecho, ventaja.
Pakinabang.

Avail, v. [avél]
Aprovechar; servir, ayudar.
Makinabang; maglingkod; tumulong.

Available, adj. [avélabl]
Util, ventajoso.
Napapakinabang̃an, nagagamit.

Avalanche, n. [ávalanch]
Lurte ó alud.
Ang natitibag na putol ng̃ esnó (ó namuong tubig).

Avarice, n. [áværis]
Avaricia.
Kasakiman; katakawan.

Avaricious, adj. [avaríciæs]
Avaro, avariento.
Sakim; matakaw.

Avast, adv. [avást]
Forte.
Pigil, hawak.

Avaunt, interj. [avónt]
¡Fuera! ¡fuera de aquí! ¡quita! ¡quita allá!.
Sulong! tabì! lumayas ka! alis diyan!

Ave Mary, n. [ávi Méri]
Ave Maria.
Aba Ginoong María.

Avenge, v. [avéndch]
Vengarse; castigar algun delito.
Manghiganti; magparusa.

Avengement, n. [avéndchment]
Venganza.
Higantí.

Avenger, n. [avéndcher]
Vengador.
Mapanghigantí.

Avenue, n. [avéniu]
Avenida, calle de arboles.
Lansang̃ang mapunong kahoy sa kabíkabilang tabí.[58]

Aver, v. [avér]
Asegurar, afirmar, verificar.
Magpatunay, magpatotoo; matunayan, matotohanan.

Average, n. [áværedch]
Promedio, precio medio, término medio.
Kurong humigit kumulang.

Average, v. [áværedch]
Tomar un termino medio.
Kumurò ng̃ humigit kumulang.

Averse, adj. [avérs]
Adverso, contrario.
Salung̃at, salangsang, katalo, kalaban.

Aversion, n. [avérciæn]
Aversion, disgusto, odio.
Samâ ng̃ loob, sukal ng̃ loob; pagtatanim.

Avert, v. [avért]
Desviar, apartar, alejar.
Lumikô, lumihís; humiwalay; lumayô; umilag.

Aviari, n. [évieri]
Pajarera, aposento para criar ó tener pájaros.
Dakong álagaan sa mg̃a ibon.

Avidity, n. [avíditi]
Voracidad, codicia.
Katakawan, kasakiman.

Avocation, n. [avokéciœn]
Evocacion; ocupacion.
Tawag, kaloob, katungkulan, hanap-buhay.

Avoid, v. [avóid]
Evitar.
Umiwas, iwasan, umilag, ilagan.

Avoidable, adj. [avóidabl]
Evitable.
Maiiwasan, maiílagan.

Avoidance, n. [avóidans]
El acto y efecto de evitar alguna cosa.
Pag-iwas, pag-ilag.

Avouch, v. [aváuch]
Afirmar, justificar.
Magpatotoo, magpatunay.

Avouchment, n. [aváuchment]
Declaracion, testimonio.
Patotoo, pahayag.

Avow, v. [aváu]
Declarar, confesar.
Magpahayag, maghayag.

Avowal, n. [avóual]
Declaracion justificativa, aprobacion.
Pahayag ng̃ pagpapatotoo, pagpayag.

Avowedly, adv. [aváuedli]
Declaradamente, abiertamente.
Talaga, sadyâ.

Await, v. [euét]
Aguardar, esperar.
Maghintay, mag-antay mag-antabay.

Awake, v. [auék]
Despertar.
Gumising, pumukaw.

Awake, adj. [euék]
Despierto.
Gisíng.

Awaken, v. [euéken]
Despertar.
Gumising, pumukaw.

Awaking, n. [euéking]
Despertamiento.
Pagkagising.

Award, n. [auórd]
Sentencia, determinacion.
Hatol, pasiya.

Award, v. [auórd]
Juzgar, sentenciar; determinar.
Humatol, magpasiya.[59]

Awarder, n. [auórder]
Juez árbitro.
Tagahatol.

Aware, adj. [euér]
Cauto, vigilante.
Maing̃at, nakatanod.

Away, adv. [euéy]
Ausente, afuera.
Walâ, sa labas.

Awe, n. [o]
Miedo ó temor reverencial, pavor.
Pang̃imì, hiyâ, takot.

Awe, v. [o]
Amedrentar; asombrar.
Tumakot, gumitlá.

Awful, adj. [óful]
Tremendo, horroroso.
Kakilakilabot, kasindaksindak.

Awfully, adv. [ófuli]
Terriblemente.
Kakilakilabot, kasindaksindak.

Awful-eyed, adj. [óful-aid]
El que tiene ojos espantosos.
May matang mabalasik.

Awfulness, n. [ófulnes]
Respeto ó temor.
Pang̃imì.

Awhile, adv. [ejuáil]
Un rato, algun tiempo.
Sangdalî, kauntî, samantalà.

Awkward, adj. [ókuord]
Tosco, rudo, dificil.
Magaspang, bastos, musmos; mahirap gawin.

Awkwardness, n. [ókuordnes]
Tosquedad, groceria.
Kagaspang̃an, kabastusan.

Awl, n. [ol]
Lesna.
Balibol, pangbutas.

Awn, n. [on]
Arista.
Sung̃ot.

Awning, n. [óning]
Toldo.
Kulandong, takip.

Awry, adv. [arái]
Oblicuamente, al travez.
Patabing̃î.

Axe, n. [acs]
Hacha.
Palakol.

Axiom, n. [ácsiæm]
Axioma.
Kawikaan, kasabihang may taglay na aral.

Axiomatical, adj. [acsiométical]
Lo que pertenece al axioma.
Nauukol sa kasabihang may taglay na aral.

Axis, n. [ácsis]
Eje.
Ehe, ikirán, pinipihitan.

Axle-tree, n. [ácsl-tri]
Eje de una rueda.
Lalikán, ikirán, pinipihitan.

Ay, adv. [ai]
.
Oo, opò.

Aye, adv. [e]
Siempre, para siempre, jamas.
Lagì mapakaylan man, kaylan man.

Azimuth, n. [ázimæz]
Azimut del sol ó de una estrella; el acto del horizonte que hay entre el círculo vertical en que está el astro, y el meridiano del lugar.
Sinag, limbó.[60]

Azure, adj. [ázœr]
Azulado, color cerúleo.
Bughaw, mabughaw, asul.

Azure, v. [ázœr]
Azular.
Gawíng kulay bughaw.

Azymous, adj. [ázimœs]
Ázimo.
Walang lebadura.

B

B, [bi]
B (be).
B (ba).

Baa, n. [ba]
Balido.
Ting̃ig ó boses ng̃ tupa.

Baa, v. [ba]
Balar.
Umung̃al (iniuukol lamang sa ting̃ig ó boses ng̃ tupa).

Babble, v. [bábl]
Balbucear.
Magsalitang parang musmos.

Babble, n. [bábl]
Charlar, charlatanería.
Salitang musmos, satsat.

Babbler, n. [báblær]
Charlador, parlero.
Mapagsalita ng̃ walang kapakanan, satsatero.

Babe, n. [bébi]
Criatura, infante; el nene.
Sanggol, nenè.

Baboon, n. [babún]
Cinócefalo.
Malaking unggoy, oranggutang.

Baby, n [bébi]
Criatura, infante; el nene.
Sanggol, nenè.

Babyhood, n. [bébijud]
Niñez, infancia.
Pagkasanggol, pagkanenè.

Babyish, adj. [bébish]
Pueril.
Parang sanggol, parang nenè.

Bachelor, n. [báchelor]
Soltero, célibe.
Matandang bagong tao, matandang binatà.

Bachelorship, n. [báchelorship]
Soltería, celibato.
Pagka matandang binatà.

Back, adv. [bac]
Atras ó detras.
Urong sa dakong likod.

Back, n. [bac]
Espalda.
Likod.

Back, v. [bac]
Sostener, montar á caballo.
Paurung̃in, sumakay sa kabayo.

Backbite, v. [bácbait]
Murmurar, difamar, desacreditar.
Manirang puri, umalimura sa likuran.

Backbiter, n. [bácbaiter]
Murmurador, detractor.
Mapanirang puri, mapag-alimura.

Backbiting, n. [bácbaiting]
Detraccion.
Paninirang puri, pag-alimura.[61]

Backbone, n. [bacbón]
Hueso dorsal, espinazo.
Gulugod, buto sa likod.

Backdoor, n. [bácdor]
Puerta trasera.
Pintuan sa likuran.

Backfriend, n. [bácfrend]
Enemigo secreto, traidor.
Kaibigang mapagpailalim, kaibigang taksil, kaibigang kasoy.

Background, n. [bácgraund]
Fondo.
Ang looban sa likuran ng̃ bahay.

Backroom, n. [bácrum]
Cuarto ó pieza trasera.
Ang silid sa dakong likuran ng̃ bahay.

Backshop, n. [bácsiop]
Trastienda.
Ang dakong likuran ng̃ tindahan.

Backside, n. [bácsaid]
Espalda, la parte de atras de cualquiera cosa; trasero.
Likuran, ang dakong likuran ng̃ anoman.

Backslide, v. [bacsláid]
Resbalar; tergiversar.
Mádulas, lumihis sa pinag-uusapan.

Backward, adv. [bácuærd]
Atras; hacia atras; preposteramente.
Urong; sa dakong likod; ng̃ panahong nagdaan.

Backward, adj. [bácuærd]
Opuesto; enemigo, lerdo.
Katalo, kaaway; mahirap kausapin.

Backwardness, n. [bácuærdnes]
Torpeza, pesadez, negligencia.
Kadung̃ûan, kamusmusan, kadwagan.

Bacon, n. [bécn]
Tocino, la carne salada del puerco.
Tosino, karneng baboy na inasnan.

Bad, adj. [bæd]
Mal, malo; indispuesto.
Masamâ; may karamdaman.

Badge, n. [badch]
Divisa, señal, símbolo.
Sasisag, tandâ.

Badge, v. [badch]
Divisar, señalar con divisa.
Magsagisag.

Badger, v. [bádcher]
Cansar, fatigar.
Pumagod, pagurin, patâin, yamutin.

Badinage, n. [bádinedch]
Gracejo, jocosidad, burla, chanza.
Tuksó, birò, pagpapatawá.

Badly, adv. [bédli]
Malamente.
May kasamaan.

Badness, n. [bédnes]
Maldad.
Kasamaan, samâ.

Baffle, v. [báfl]
Eludir; confundir; hundir.
Tumalo, lumitó; maglubog.

Bag, n. [bag]
Saco, talega.
Bayong, supot.[62]

Bag, v. [bag]
Entalegar.
Magsilid sa bayong ó sa supot.

Baggage, n. [báguedch]
Bagaje, equipaje.
Ang daladalahan sa paglalakbay.

Bagging, n. [bágging]
Tela basta.
Káyong magaspang.

Bagpipe, n. [bágpaip]
Gaita.
Instrumento ng̃ músika.

Bail, n. [bæl]
Fianza; fiador.
Sanglâ, sagot, akò, lagak; ang nanánagót.

Bail, v. [bæl]
Caucionar, fiar.
Managot, umakò.

Bailee, n. [belí]
El que está libre bajo fianza.
Ang nakalalayà sa pamamagitan ng̃ lagak.

Bailiff, n. [bélif]
Alguacil, mayordomo.
Agusil, katiwala, mayordomo.

Bait, n. [bet]
Cebo.
Pain.

Bait, v. [bet]
Cebar.
Magpain.

Bake, v. [beík]
Cocer en horno.
Magtinapay, magbibingka.

Baker, n. [béker]
Panadero.
Magtitinapáy.

Bakery, n. [békeri]
Panadería.
Panaderya, gáwaan ng̃ tinapay.

Balance, n. [bálans]
Balanza; balance.
Timbang̃an; balanse, pagtutuus.

Balance, v. [bálans]
Pesar en balanza; balancear, saldar.
Tumimbang; magbalanse, tumuus.

Balcony, n. [bálconi]
Balcon.
Balkon, sibi.

Bald, n. [bold]
Calvo.
Kalbó.

Baldhead, n. [bóldjed]
Calvo.
Taong kalbó, walang buhok.

Baldness, n. [bóldnes]
Calvez.
Kakalbuhán, pagkakalbó.

Bale, n. [bæl]
Bala ó fardo de mercaderías; calamidad, miseria.
Talì, bigkis; sakunâ, karalitaan.

Bale, v. [bæl]
Empalar, empaquetar.
Magtalì, magbigkis.

Baleful, adj. [bélful]
Triste, funesto.
Mahirap, mapanglaw, salat.

Balk, n. [bolk]
Viga; contratiempo, agravio, perjuicio.
Sikang; abala, bagabag; kaapihan.

Balk, v. [bolk]
Frustrar, faltar á la palabra.
Máurong, magkulang sa pananalitâ.[63]

Ball, n. [bol]
Bola, pelota; bala; baile.
Bola, anomang mabilog; punglô, bala; sáyawan, bayle.

Ballad, n. [bálad]
Balada, cancion.
Kantá, awit.

Ballast, n. [bálast]
Lastre.
Pangpabigat na inilalagay sa sasakyan.

Ballast, v. [bálast]
Lastrar.
Maglagay ng̃ pangpabigat.

Balloon, n. [balún]
Globo.
Globo.

Ballot, n. [bálæt]
Balota.
Balota, boto, anomang pinagtatalaan ng̃ pang̃alan na pinakaboto sa paghahalalan.

Ballot, v. [bálæt]
Votar con balotas.
Bumoto sa pamamagitan ng̃ balota.

Balm, n. [bam]
Bálsamo.
Bálsamo, pabang̃ó.

Balm, v. [bam]
Embalsamar.
Pabang̃uhán.

Balmy, adj. [bálmi]
Balsámico.
Ukol sa bálsamo, mabang̃ó.

Balsam, n. [bálsam]
Bálsamo.
Bálsamo, pabang̃o.

Baluster, n. [bálæster]
Balaustre.
Barandilyas, gabay.

Balustrade, n. [balæstréd]
Balaustrada.
Gabay.

Bamboo, n. [bambú]
Bamboa.
Kawayan, buhò, búkawe, tambô.

Bamboozle, v. [bambúzl]
Engañar.
Magdayà, humibò.

Bambuzler, n. [bambúzler]
Engañador.
Magdarayà.

Ban, n. [ban]
Bando, anuncio; excomunion; proclama.
Pahayag, tawag; sumpâ.

Ban, v. [ban]
Excomulgar, maldecir.
Manumpâ, manung̃ayaw.

Banana, n. [banána]
Plátano.
Saging.

Band, n. [band]
Venda, tira ó faja; union; cuadrilla, banda.
Talì, bahag, pamigkis; pulutong, banda ng̃ músika.

Band, v. [band]
Vendar, unir; juntar.
Magbigkis, magtalì; pagsamahin.

Bandage, n. [bándedch]
Venda, tira ó faja; vendaje.
Bigkis na panapal ó panali sa anoman.[64]

Bandage, v. [bándedch]
Vendar, fajar.
Magbigkis, magtalì, magtapal, magpiring.

Bandanna, n. [bandána]
Bandanas.
Pangyong mapulá.

Bandbox, n. [bándbocs]
Cajita ó cofrecito de carton.
Kahong karton, sisidlang karton.

Bandit, n. [bándit]
Bandido ó salteador de caminos.
Tulisan, manghaharang.

Bandy, n. [bándi]
Palocorvo.
Pamaló ng̃ bola.

Bandy, v. [bándi]
Pelotear, discutir, ligarse.
Maghagisan ng̃ bola, maglapìlapì.

Bandylegged, adj. [bándilegd]
Patizambo.
Mabilog ang bintî.

Bane, n. [ben]
Veneno, tosigo.
Lason, kamandag.

Bane, v. [ben]
Envenenar.
Lumason.

Baneful, adj. [bénful]
Venenoso, mortal, mortífero.
Nakakalason, nakamamatay.

Bang, v. [bang]
Puñada, golpe.
Suntok, bugbog, paspas.

Bang, n. [bang]
Dar puñadas, sacudir.
Sumuntok, bumugbog, pumaspas.

Bangle, n. [bangl]
Bracelete delgado.
Pulsera, kalombigas.

Banish, v. [bánish]
Desterrar, expeler fuera.
Itapon, idestiero.

Banishment, n. [bánishment]
Destierro.
Pagkatapon sa ibang lupà, destiero.

Banister, n. [bánister]
Balaustre.
Gabay, barandilya.

Banjo, n. [bándcho]
Banduria.
Bandurya.

Bank, n. [banc]
Orilla, rivera; banco.
Pangpang, baybayin, tabí ng̃ ilog ó dagat; bángko.

Bank, v. [banc]
Aislar ó detener el agua con diques, poner dinero en un banco.
Magpilapil; maglagák ng̃ salapî sa bangko.

Bankbill, n. [bancbil]
Billete de banco.
Papel de bangko.

Banker, n. [bánker]
Banquero, cambista.
Ang may arì ng̃ bangko mámamalit ng̃ salapî.

Banknote, n. [báncnot]
Billete de banco.
Papel de bángko.

Bankrupt, adj. [báncræpt]
Insolvente, quebrado, fallido.
Lugí, hindî makabayad, walang ikabayad.

Bankrupt, v. [báncræpt]
Quebrar, declararse insolvente.
Malugi, mawalan ng̃ salapî ang bangko, magpahayag ang bangko na walâ nang salapî.[65]

Bankruptcy, n. [báncræptsi]
Bancarota.
Pagkabagsak ng̃ kalagayan ng̃ bángko.

Banner, n. [bánær]
Bandera, estandarte.
Watawat, bandilà, bandera.

Banquet, n. [báncuet]
Banquete, festin.
Pigíng, ányayahan, handáan, káinan.

Banquet, v. [báncuet]
Banquetear.
Magpigíng, maghandâ, magkainan.

Bantam, n. [bántam]
Bantama.
Manok sa Java.

Banter, v. [bánter]
Lumbar, divertirse á costa de alguno.
Magbirô, manukso.

Banter, n. [bánter]
Lumba, burla, chasco.
Birò, tuksó.

Banterer, n. [bántærær]
Lumbon, burlon.
Mánunukso, palabirô.

Bantling, n. [bántling]
Chicuelo ó chicuela.
Batang muntî.

Baptism, n. [báptism]
Bautismo.
Binyag, pagbibinyag.

Baptismal, adj. [báptismal]
Bautismal.
Nauukol sa binyag.

Baptist, n. [báptist]
El que administra el bautismo.
Ang nagbibinyag.

Baptistery, n. [báptistæri]
Bautisterio.
Dakong pinagbibinyagan.

Baptize, v. [baptáis]
Bautizar.
Magbinyag, magbigay ng̃ pang̃alan.

Bar, n. [bar]
Barra, tranca, obstáculo; estrados.
Halang, hadlang, sanggá; kapisanan ng̃ mg̃a abogado.

Bar, v. [bar]
Cerrar con barras, impedir, prohibir.
Magtrangká, mághadlang.

Barb, n. [barb]
Barba; lengüeta de saeta ó flecha.
Babà; balbás; pang̃alawit na nasa pwitan ng̃ sibat ó tagâ.

Barbarian, n. [barbárian]
Hombre bárbaro; cruel.
Taong tampalasan, mabaksik.

Barbaric, adj. [bárbaric]
Bárbaro.
Tampalasan, mabaksik.

Barbarity, n. [barbáriti]
Barbaridad.
Katampalasanan, kabaksikan.

Barbarous, adj. [bárbaræs]
Bárbaro, salvaje.
Tampalasan, salbahe.[66]

Barber, n. [bárber]
Barbero.
Manggugupit ng̃ buhok, mang-aahit, barbero.

Bard, n. [bard]
Poeta, bardo.
Mánunulâ.

Bare, adj. [bær]
Desnudo, descubierto.
Hubad, hubô; walang takip.

Bare, v. [bær]
Desnudar, descubrir.
Maghubad, maghubò; mag-alis ng̃ takip.

Barefaced, adj. [bérfesd]
Descarado, insolente.
Walanghiyá, walang bait.

Barefoot, adj. [bérfut]
Descalzo.
Walang suot ang paa.

Barely, adv. [bérli]
Meramente, simplemente; pobremente.
May pagkahubad, nakagayon lamang, káwawà.

Bargain, n. [bárguen]
Ajuste, convenio; compra ó venta.
Pinagkayarian, pinagkasunduan; pagbili ó pagbibilí.

Bargain, v. [bárguen]
Pactar, ajustar; negociar.
Makipagkayarî. mang̃alakal.

Barge, n. [bardch]
Falua ó faluca.
Kaskó.

Baritone, n. [báriton]
Baritono.
Barítono, tinig na hindi nápakataas ni nápakababà.

Bark, n. [barc]
Corteza; ladra.
Balat, upak, talukap; tahól, kahól.

Bark, v. [barc]
Descortezar; ladrar.
Umupak, mag-alis ng̃ balat ng̃ kahoy; tumahol, kumahol.

Bark, n. [barc]
Barco, embarcacion.
Barkó, sasakyang may layag.

Barley, n. [bárli]
Cebada.
Sebada, pananim na gaya ng̃ palay.

Barm, n. [barm]
Jiste, levadura.
Lebadura.

Barmy, adj. [bármi]
Lo que tiene jiste ó levadura.
May halong lebadura.

Barn, n. [barn]
Granero, pajar.
Bang̃an, kamalig, kámaligan.

Barnacle, n. [bárnecl]
Barnicla.
Susong kumakapit sa mg̃a bato’t sasakyan.

Barometer, n. [barómeter]
Barómetro.
Barómetro, kasangkapang nadbabadya ng̃ lagay ng̃ panahon.[67]

Baron, n. [báron]
Baron.
Baron, isang marang̃al na pamagat.

Barouche, n. [báruch]
Carruage.
Karwahe.

Barrack, n. [bárac]
Cuartel.
Kwartel, táhanan ng̃ mg̃a kawal ó sundalo.

Barrel, n. [bárel]
Barril.
Bariles.

Barrel, v. [bárel]
Embarilar.
Magsilid sa bariles.

Barren, adj. [báren]
Esteril; infructuoso.
Baog; basal; walang bung̃a.

Barricade, n. [barikéd]
Barrera, estacada.
Munting kutà.

Barricade, v. [barikéd]
Cerrar con barreras, atrincherar.
Magkutà, maglagay ng̃ kutà.

Barrier, n. [báriær]
Barrera; obstáculo.
Halang, hadlang; kutà.

Barrister, n. [bárister]
Abogado.
Abogado.

Bar-room, n. [bár-rum]
Taberna.
Tindahan ng̃ alak.

Barrow, n. [báro]
Angarillas; puerco.
Munting kariton na iisa ang gulong at karaniwang ipinanghahakot ng̃ bato’t buhang̃in; baboy.

Barter, n. [bárter]
Tráfico.
Pang̃ang̃alakal.

Barter, v. [bárter]
Traficar; cambiar, trocar.
Mang̃alakal; magpalit.

Basalt, n. [basólt]
Basalto.
Batong matigas.

Base, adj. [bæs]
Bajo, humilde, despreciable, vil.
Hamak, mababà, mahalay.

Base, n. [bæs]
Fondo, basa, pedestal.
Patung̃án, paa, póndo, tuntung̃an.

Base, v. [bæs]
Apoyar, envilecer.
Ipatong sa patung̃an; humamak.

Baseball, n. [bésbol]
Besbol (un juego de bola).
Besbol.

Baseless, n. [bésles]
Sin fondo, desfondado.
Walang pondo ó walang mátungtung̃an.

Basement, n. [bésment]
Basamento.
Silong.

Baseness, n. [bésnes]
Bajeza, vileza.
Kahamakan, kahalayan.

Bashaw, n. [basió]
Bajá.
Maginoo sa Turkya.

Bashful, adj. [báshful]
Vergonzoso, tímido, encogido.
Mahihiyain, matatakutín, mahinhin.

Bashfully, adv. [báshfuli]
Vergonzosamente.
May pagkamahiyain.[68]

Bashfulness, n. [báshfulnes]
Vergüenza, modestia.
Kahihiyan, kahinhinan.

Basin, n. [bésn]
Jofaina.
Palanggana, hílamusan.

Basis, n. [bésis]
Basa, pedestal; base, fundamento.
Tungtung̃an, kinatatayuan; pinagmumulan, pinagbubuhatan.

Bask, v. [bask]
Asolear, ponerse á tomar el sol.
Magbilad, ibilad.

Basket, n. [básket]
Cesta, canasta.
Buslô, bilao, bakol, kaíng, batuláng.

Bass, adj. [bas]
Bajo, grave.
Mababang ting̃ig sa tugtugin ó awit.

Bass, n. [bas]
Lobina.
Lobina, isang isdâ.

Bastard, n. [bástard]
Bastardo, espurio.
Bastardo, anák sa ibá ng̃ may-asawa.

Baste, v. [best]
Apalear; pringar ó untar la carne en el asador.
Humampas ó bumugbog sa pamamagitan ng̃ isang tungkod; mag-ihaw ng̃ lamang kati.

Basting, n. [bésting]
Hilván; apaleamiento.
Hilbana; hampas, bugbog.

Bat, n. [bat]
Garrote ó cachiporra.
Panghanmpas ng̃ bola sa larong besbol.

Bat, n. [bat]
Murciélago.
Pánikì, kabagkabag, báyakan.

Batch, n. [batch]
Cochura, hornada.
Masa ng̃ tinapay.

Bath, n. [baz]
Baño.
Páliguan.

Bathe, v. [bez]
Bañar, bañarse.
Maligò, magpaligò.

Bathing, n. [bézing]
Baño.
Paliligò.

Bathing-tub, n. [bézing-tæb]
Baño.
Páliguan.

Battalion, n. [batáliæn]
Batallon.
Isang pulutong ng̃ mg̃a kawal.

Batten, n. [bátn]
Astilla.
Tatal.

Batten, v. [bátn]
Cebar, reparar, engordar.
Magpatabâ, yumaman.

Batter, n. [báter]
El que apalea, apaleador.
Ang humahampas.

Batter, v. [báter]
Apalear, golpear.
Humampas, bumugbog humagupit, mamalò.

Battery, n. [báteri]
Batería.
Bateryá, kutang may kanyon; isang pulutong na sundalong may kanyon.[69]

Battle, n. [bátl]
Batalla.
Labanán, digmà, pamook, pagbabaka.

Battle, v. [bátl]
Batallar, combatir.
Lumaban, dumigmà, makipamook, makipagbaka.

Battle-array, n. [batl-aré]
Orden de batalla.
Ayos ng̃ labanán.

Battle-axe, n. [bátl-acs]
Hacha de armas.
Palakol na panglaban.

Bauble, n. [bóbl]
Chuchería.
Bagay na walang halaga.

Bawl, v. [bol]
Gritar, vocear.
Sumigaw, humiyaw.

Bawl, n. [bol]
Grito.
Sigaw, hiyaw.

Bay, adj. [bei]
Bayo.
Kulay bayo, ó kuyomangging mapulápulá.

Bay, n. [bei]
Bahía, rada, puerto abierto en el mar; brazo de mar.
Look, dagatdagatan kaugpong ng̃ dagat.

Bay, v. [bei]
Ladrar, balar.
Tumahol, kumahol.

Bayonet, n. [béonet]
Bayoneta.
Bayoneta.

Bayonet, v. [béonet]
Traspasar con la bayoneta.
Manaksak ng̃ bayoneta.

Bazaar, n. [bazár]
Bazar.
Basar, almasen ng̃ sarisari.

Be, v. [bí]
Ser ó estar; tener algun estado ó calidad.
Magíng, ay, mag, magka... sumá...

Beach, n. [bich]
Costa, ribera, orilla.
Baybay-dagat.

Beach, v. [bich]
Encallar.
Isadsad sa baybay.

Beacon, n. [bícn]
Faro, fanal.
Isang tandang ilaw na pinagkakakilanlan ng̃ paglapit ng̃ kaaway; sigang palatandaan.

Bead, n. [bid]
Cuenta, rosario; abalorios.
Kwintas, abaloryo.

Beadle, n. [bídl]
Alguacil.
Agusil.

Beagle, n. [bígl]
Sabueso.
Munting aso na ginagamit sa pang̃ang̃aso.

Beak, n. [bic]
Pico.
Tukâ.

Beam, n. [bim]
Viga maestra de un edificio; brazos de balanza; rayo de luz.
Kilo, anamán; pingga; liwanag.

Beam, v. [bim]
Emitir ó arrojar rayos.
Kumislap, kumisap numingning.

Bean, n. [bin]
Haba.
Sitaw, patani.[70]

Bear, n. [bir]
Oso.
Oso, (isang hayop na apat ang paa).

Bear, v. [bir]
Llevar alguna cosa como carga; sufrir (algun dolor); sostener, soportar; producir, parir..
Magdalá; magtiis, magbatá; umalalay; mamung̃a; mang̃anak.

Bearable, adj. [bírabl]
Sufrible.
Makababatá, makatitiis.

Beard, n. [bird]
Barba; arista de espiga.
Balbas; bulo ng̃ uhay.

Beard, v. [bird]
Desbarbar.
Baltakín ang balbás.

Bearded, adj. [bírded]
Barbado.
Mabalbas.

Beardless, adj. [bírdles]
Desbarbado, imberbe.
Walang balbás.

Bearer, n. [bírer]
Portador.
Ang may dala ng̃ isang pasugò ó padalá.

Bear-fly, n. [bár-flay]
Moscarda de oso.
Bang̃aw.

Bearing, n. [báring]
Situacion, modo de portarse en lo exterior.
Kalagayan, kilos, asal, ugalì.

Beast, n. [bist]
Bestia.
Hayop na apat ang paa.

Beastly, adj. [bístli]
Bestial, brutal.
Parang hayop, parang ganid, may pagkahayop.

Beat, n. [bit]
Golpe.
Bugbog.

Beat, v. [bit]
Apalear, golpear.
Humampas, bumugbog.

Beaten, adj. and part. [bitn]
Trillado, pisado.
Pinukpok, dinikdik.

Beating, n. [bíting]
Paliza, correccion; pulsacion.
Hampas, hagupit; tibok, kutog.

Beatitude, n. [biátitiud]
Beatitud, felicidad.
Kaginghawahan.

Beauteous, adj. [biútiues]
Bello, hermoso.
Maganda, marikit.

Beautiful, adj. [biútiful]
Hermoso, bello.
Maganda, marikit.

Beautifully, adj. [biútifuli]
Hermosamente.
May kagandahan.

Beautify, v. [biútifay]
Hermosear, adornar.
Magpagandá, magparikít; maggayak.

Beauty, n. [biúti]
Hermosura, belleza.
Gandá, kagandahan, dikít, kariktan.

Becalm, v. [bicám]
Serenar, calmar, sosegar.
Lumubay, tumahimik, humimpil, mápayapà.

Because, conj. [bicós]
Porque.
Sapagka’t; dahil sa.

Bechance, v. [bicháns]
Acaecer, suceder.
Magkátaon, mangyari.

Becharm, v. [bichárm]
Encantar, cautivar.
Halinahin, ganyakin ang kalooban.[71]

Beck, v. [bec]
Hacer seña con la cabeza.
Tang̃ûan, batiin.

Beck, n. [bec]
Seña, indicacion muda.
Tang̃ô, batì.

Beck, n. [bec]
Riachuelo.
Sapà.

Beckon, v. [becn]
Hacer seña con la cabeza ó la mano.
Senyasan, sumenyas.

Become, v. [bikám]
Convenir; convertirse, venir á parar.
Mábagay, maging ,máuwî.

Becoming, adj. [bikáming]
Decente, conveniente..
Mahusay, bagay, akmâ.

Becomingly, adv. [bikámingli]
Decentemente, convenientemente.
May kahusayan, may pagkabagay, may pagkakaakmâ.

Bed, n. [bed]
Cama, lecho.
Hígaan, tulugán, katre, papag; pitak.

Bed, v. [bed]
Meter en la cama, acostar.
Ihigâ.

Bed-chamber, n. [béd-chamber]
Dormitorio.
Silid na tulugán.

Bed-clothes, n. [bed-cloz]
Coberturas de cama.
Mg̃a damít sa hígaan.

Bedding, n. [béding]
Ajuar ó ropa de cama.
Mg̃a sangkap ó damít sa hígaan.

Bedew, v. [bidiú]
Rociar, regar.
Magwisik, magdilig.

Bedfellow, n. [bedfeló]
Compañero ó compañera de cama.
Kasipíng sa hígaan.

Bedim, v. [bidím]
Oscurecer, ofuscar, deslumbrar.
Kumulimlim, lumabò.

Bedlam, n. [bédlam]
Casa de locos; loco, lunático.
Bahay na pinagkukulung̃an sa mg̃a ulol; ulol, bubwanin.

Bedlamite, n [bádlamait]
Loco.
Ulol.

Beddridden, n. [bedréden]
Postrado en cama.
Hindî makabang̃on sa hígaan.

Bed-room, n. [béd-rum]
Cuarto dormitorio.
Silid na tulugán.

Bedtime, n. [bédtaim]
Hora de irse á la cama.
Oras ng̃ pagtulog.

Bee, n. [bií]
Abeja.
Pukyutan, kamumo, putaktí.

Beech, n. [bich]
Haya.
Isang punong kahoy.

Beef, n. [bif]
La carne de la vaca ó del buey despues de muertos.
Ang karné ó lamán ng̃ baka ó kalabaw.[72]

Beef-steak, n. [bíf-stic]
Lonja de carne de vaca.
Hiwang manipis ng̃ laman ng̃ baka ó kalabaw.

Bee-hive, n. [bí-jaiv]
Colmena.
Bahay-pukyutan.

Bee-line, n. [bi-láin]
Linea recta.
Guhit na matwid.

Beer, n. [bir]
Cerveza.
Serbesa.

Beeswax, n. [bisuacs]
Cera.
Pagkít.

Beet, n. [bit]
Acelga.
Isang gugulayin.

Beetle, n. [bítl]
Escarabajo, pison, maza.
Isang uri ng̃ hayop; tilad na kahoy.

Befall, v. [bifól]
Suceder, acontecer.
Mangyari.

Befit, v. [bifít]
Venir bien, convenir.
Mábagay, máakmâ.

Before, adv. y prep. [bifór]
Mas adelante, en frente; ante, en presencia de; antes, antes de.
Sa unahan; sa tapat; sa harap; bago.

Beforehand, adv. [bifórjend]
De antemano, anticipadamente.
Kapagkaraka, bago mangyari, páuna.

Beforetime, adv. [bifortáim]
En tiempo pasado.
Mg̃a panahong nagdaan.

Befoul, v. [bifául]
Ensuciar, emporcar.
Dumumí, magdumí.

Befriend, v. [bifrénd]
Favorecer, patrocinar, proteger.
Luming̃ap, umandukhâ, kumandilì, tuming̃in.

Beg, v. [beg]
Mendigar, pordiosear, suplicar.
Magpalimos; huming̃î, sumamò, mamanhik.

Beget, v. [biguét]
Engendrar; producir, causar.
Mang̃anák; magkaroon, magtamó, mamung̃a.

Beggar, n. [béguær]
Mendigo, suplicante.
Pulubi, taong nagpapalimos.

Beggar, v. [béguær]
Empobrecer, arruinar.
Magpahirap.

Beggarly, adj [béguærli]
Pobre, miserable.
Marálitâ, parang pulubi.

Begin, v. [biguín]
Comenzar, empezar.
Magpasimulâ, magsimulâ.

Beginner, n. [biguíner]
Principiante, novicio; rudimentos.
Baguhan; pinagmulan, pinanggaling̃an.

Beginning, n. [biguíning]
Principio ó causa.
Pasimulâ.

Begone, int. [bigón]
Fuera! apartate de allí!.
Sulong!, alis diyan!

Beguile, v. [bigáil]
Engañar, seducir.
Mangdayá, manghibò.

Beguiler, n. [bigáiler]
Engañador, impostor.
Magdarayà, mapanghibò.

Behalf, n. [bijáf]
Favor, patrocinio, beneficio.
Kandilì; pakinabang.

Behave, v. [bijév]
Proceder, conducirse.
Mag-ugalì, magpalagay mag-asal.[73]

Behavior, n. [bijévior]
Proceder, conducta.
Ugalì, asal; palagay.

Behead, v. [bijéd]
Degollar, decapitar.
Pumugot ng̃ ulo.

Behind, prep. [bijáind]
Detras, tras.
Sa likurán, sa hulihan.

Behindhand, adv. [bijáindjend]
Atrasadamente.
Hulí.

Behold, v. [bijóld]
Ver, mirar, contemplar.
Tuming̃in, magmalas, magmasid, manood.

Behold, int. [bijóld]
Hé!, hé aquí!.
Nárito!, tignan mo!, nákita mo na!

Beholden, adj. [bijóldn]
Deudor.
Nagkakautang.

Behoof, n. [bijúf]
Provecho, utilidad.
Pakinabang.

Behoof, v. [bijúf]
Convenir, importar.
Máukol, mákailang̃an.

Being, conj. [bíing]
Ya que, puesto que, supuesto.
Yamang, sa paraang.

Being, n. [bíing]
Existencia, estado ó condicion particular; ente, ser.
Buhay, lagay, tao.

Belabor, v. [bilébær]
Apalear, cascar.
Hampasin, bugbugin.

Belate, v. [biléit]
Tardar.
Magtagal, maglwat.

Belay, v. [biléi]
Bloquear.
Kumubkob.

Belch, n. [belch]
Regüeldo, eructacion.
Dighay, dinghal.

Belch, v. [belch]
Regoldar; vomitar.
Dumighay; sumuka.

Beleaguer, v. [bilíguer]
Sitiar, bloquear.
Kumubkob, kumulong.

Belfry, n. [bélfri]
Campanario.
Báting̃awan, kampanaryo.

Belie, v. [bilái]
Contrahacer, desmentir; calumniar.
Sumalangsang; pabulaanan, pasinung̃aling̃an; magparatang.

Belief, n. [bilíf]
Creencia, credo; fe.
Paniwalà, kapaniwalaan, akalà; pananalig, pananampalataya.

Believe, v. [bilív]
Creer, pensar.
Maniwalà, umakalà.

Believable, adj. [bilívabl]
Creible, lo que se puede creer.
Mapaníniwalaan.

Believer, n. [bilíver]
Creyente, fiel.
May pananalig, may pananampalataya; tapat.

Bell, n. [bel]
Campana.
Bating̃aw, kampanà.

Belle, n. [bel]
La Venus de una ciudad.
Dalagang magandá.

Bellicose, adj. [bélicos]
Belicoso.
Mangdidigmà, mapagbasag-ulo.[74]

Belligerent, adj. [belídcherent]
Beligerante.
Ukol sa pakikidigmà.

Belligerent, n. [belídcherent]
Beligerante.
Ang nasa pakikidigmà.

Bellow, n. [bélo]
Rugido, bramido.
Sigaw na malakas; ang̃al.

Bellow, v. [bélo]
Vociferar, bramar.
Sumigaw ng̃ malakas; umang̃al.

Bellows, n. [bélos]
Fuelle.
Hungkoy, hihip, balulusan.

Belly, n. [béli]
Vientre.
Tiyan.

Belly-ache, n. [béliec]
Cólica.
Sakít ng̃ tiyan.

Bellyband, n. [béliband]
Cincha, ventrera.
Pamigkis ng̃ tiyan.

Bellyworm, n. [béliwerm]
Lombriz del vientre.
Bulati sa loob ng̃ tiyan.

Belong, v. [bilóng]
Pertenecer.
Máukol, másangkap.

Beloved, adj. [biláved]
Querido, amado.
Giliw, irog, minamahal.

Below, prep. [biló]
Debajo, abajo.
Sa ibabâ.

Belt, n. [belt]
Cinturon.
Pamigkis, sinturón.

Bemad, v. [bimád]
Enloquecer.
Maulól.

Bemoan, v. [bimón]
Lamentar, deplorar.
Dumaing, humibik.

Bemock, v. [bimóc]
Mofarse.
Manuyâ.

Bench, n. [bench]
Banco, asiento.
Bangkô, likmuan.

Bend, n. [bend]
Comba; encorvadura.
Hubog, yupì, baluktot, pagkahutok.

Bend, v. [bend]
Encorvar; doblar.
Humubog, yumupì, bumaluktot, humutok.

Bending, n. [bénding]
Pliegue, doblez.
Pileges, kunót, kulubot.

Beneath, adv. y prep. [biníz]
Debajo; abajo.
Sa ilalim; sa ibabà.

Benediction, n. [benedíccien]
Bendicion.
Basbás, bendisyon, palà, pagpapalà.

Benefaction, n. [benefáccion]
Beneficio; gracia.
Kabutihang gawâ; pakinabang; biyaya.

Benefactor, n. [benefáctor]
Bienhechor.
Mapaggawâ ng̃ mabuti sa kapwà.

Benefactress, n. [benefáctres]
Bienhechora.
Babaing mapaggawâ ng̃ mabuti sa kapwa-tao.

Beneficence, n. [benéfisens]
Beneficencia.
Kagandahang loob.[75]

Beneficent, adj. [benéfisent]
Benéfico.
Magandang loob.

Beneficial, adj. [benefícial]
Beneficioso, provechoso.
Nápapakinabang̃an.

Beneficiary, n. [benefícieri]
Beneficiado.
Ang pinag-uukulan ng̃ pakinabang.

Benefit, n. [bénefit]
Beneficio, utilidad, provecho; bondad.
Pakinakang, kapakinabang̃án, tubò, kagaling̃an.

Benefit, v. [bénefit]
Beneficiar, hacer bien.
Mápakinabang̃an, gumawà ng̃ kagaling̃an.

Benevolence, n. [benévolens]
Benevolencia.
Kagandahang-loob, kabutihang asal.

Benevolent, adj. [benévolent]
Benévolo; dulce, clemente.
Magandang-loob, mabuting asal.

Benight, v. [bináit]
Cogerle á uno la noche; oscurecer.
Gabihín, abutin ng̃ gabí; gumabí, dumilim.

Benign, adj. [bináin]
Benigno, afable, generoso.
Maamong-loob, maawain; mahabagin.

Benignant, adj. [benígnant]
Bondadoso.
Magandang loob.

Benignity, n. [benígniti]
Benignidad, bondad.
Kagandahang-loob.

Bent, adj. [bent]
Encorvado, tendido.
Baluktot; yupî, hutók.

Benumb, v. [biném]
Entorpecer.
Mamanhid.

Bepinch, v. [bipínch]
Pellizcar.
Mang̃urot; kurutín.

Bequeath, v. [bicuíz]
Legar alguna cosa á otro en testamento.
Magpamana.

Bequest, n. [bicuést]
Legado que alguno deja á otro en testamento.
Pamana.

Bereave, v. [birív]
Despojar, arrebatar.
Sumamsam, umagaw.

Bereavement, n. [birívment]
Privacion, despojo.
Pagsamsam, pag-agaw.

Berry, n. [bér-ri]
Baya.
Rátiles, baya.

Berth, n. [berz]
Alojamiento de un navío.
Hígaan ó tulugán sa sasakyan.

Beryl, n. [béril]
Berilo.
Berilo (batong mahalaga).

Beseech, v. [bisích]
Suplicar, rogar.
Mamanhik, sumamò, makiusap.

Beseem, v. [bisím]
Convenir, parecer bien.
Magíng bagay, magaling̃in.[76]

Beset, v. [bisét]
Sitiar, rodear, cercar.
Kumubkob, kumulong, bumakod.

Beside, prep. y adj. [bisáid]
Cerca, al lado de; excepto.
Sa siping, sa tabí, sa piling; liban, bukod sa....

Besiege, v. [bisídch]
Sitiar, bloquear.
Kumubkob, kumulong.

Besmear, v. [bismír]
Salpicar, ensuciar.
Pilansikan, talsikan; dumihán.

Besmoke, v. [bismóc]
Ahumar.
Magsuub; suubín.

Besot, v. [bisót]
Infatuar, entontecer.
Lang̃ûin, hang̃alin.

Bespatter, v. [bispátær]
Salpicar; disfamar.
Pilansikan; manirang puri.

Bespeak, v. [bispíc]
Encomendar, ordenar.
Magtagubilin, magbilin.

Best, adj. [best]
Superior, lo mejor.
Pinakamabuti, kábutibutihan.

Bestir, v. [bistér]
Mover, incitar.
Kilusin, ibuyó, udyukan.

Bestow, v. [bistó]
Dar, otorgar, conferir.
Magbigay, magkaloob.

Bestrew, v. [bistriú]
Rociar, esparcir.
Isabog, ikalat.

Bet, v. [bet]
Apostar.
Pumusta, tumayâ.

Bet, n. [bet]
Apuesta.
Pustá, tayâ.

Betake, v. [bitéc]
Tomar, agarrar.
Sumunggab, humawak, tumang̃an.

Bethink, v. [bizínc]
Recapacitar.
Magdilidilì, magmunimunì.

Betime, bitimes, adv. [bitáim, bitáims]
Con tiempo, en sazon.
Sa kapanahunan, sa kasalukuyan.

Betoken, v. [bitókn]
Significar, anunciar.
Ipahiwatig, ibalità ipaalam.

Betray, v. [bitréi]
Traicionar.
Magtaksil, maglilo.

Betrayal, n. [bitráyal]
Traicion.
Kataksilan, paglililo.

Betroth, v. [bitróz]
Desposar.
Magkasal.

Betrothal, n. [bitrózal]
Esponsales.
Kasál, pag-aasawa.

Betrothment, n. [bitrózment]
Esponsales.
Kasál, pag-aasawa.

Better, adj. [bétær]
Mejor.
Lalong mabuti, lalong maigi, lalong magaling, lalong mainam.

Better, v. [bétær]
Mejorar.
Bumuti, gumaling, umigi, uminam.

Betting, n. [béting]
Apuesta.
Pustahan.[77]

Bettor, n. [bétor]
Apostador.
Mámumusta.

Between, prep. [bitwín]
Entre, en medio de una y otra cosa.
Sa pag-itan, sa gitna.

Betwixt, prep. [bituícs]
Entre.
Sa pagitan.

Bevel, n. [bével]
Cartabon.
Panukat, kartabón.

Beverage, n. [béveredch]
Bebida.
Iinúmin.

Bevy, n. [bévi]
Bandada, (de aves).
Kawan, kában.

Bewail, v. [biuél]
Lamentar.
Tumang̃is, tumaghoy.

Beware, v. [biuér]
Guardarse, precaverse de algun riesgo.
Mag-ing̃at.

Bewilder, v. [biuílder]
Descaminar, descarriar.
Máligaw, malisyâ.

Bewilderment, n. [biuílderment]
Extravío.
Pagkaligaw.

Bewitch, v. [biuítch]
Encantar, maleficar.
Sumilaw, umenkanto, mangkulam, manggaway.

Bewitcher, n. [biuítcher]
Encantador, hechicero.
Mangkukulam, manggagaway.

Bewitchery, n. [biuítcheri]
Encantamiento, hechizo.
Pangkukulam, panggagaway.

Beyond, prep. [biyónd]
Mas allá, allende.
Sa dako pa roon.

Bias, adv. [báias]
Al sesgo.
Pahaláng.

Bib, n. [bib]
Babador; delantal.
Salalay; sapíng pang-ibabaw ng̃ damít ng̃ batà.

Bible, n. [báibl]
Biblia.
Biblia, banal na kasulatan ng̃ mg̃a kristiano.

Biblical, adj. [bíblical]
Bíblico.
Ukol sa Biblia.

Bibliography, n. [bibliógrefi]
Bibliografía.
Ang karunung̃an tungkol sa mg̃a aklat.

Bibliothecary, n. [bibliózikeri]
Bibliotecario.
Katiwalà ng̃ aklatan.

Bibulous, adj. [bíbiulæs]
Poroso, esponjoso.
Halaghag, buhaghag.

Bicker, v. [bíkær]
Escaramucear, reñir.
Makihamok, makiaway.

Bicycle, n. [báycikl]
Bicicleta.
Bisikletas.

Bid, n. [bid]
El precio ó valor que se ofrece en una venta; la puja ó valor que se ofrece sobre otra puja.
Turing; tawad.[78]

Bid, v. [bid]
Pedir; mandar, ordenar; convidar; despedirse.
Huming̃î; mag-utos; mag-anyaya; magpaalam.

Bidder, n. [bíder]
El postor.
Ang tagatawad; tagaturing.

Bidding, n. [bíding]
Orden, mandato; postura.
Bilin, utos; tawad, turing.

Bide, v. [baid]
Sufrir, aguantar; residir.
Magtiis, magbatá; tumira, tumahan.

Biennial, adj. [baiénnial]
Bienal.
Daládalawang taón; nangyayari sa twing dalawang taón.

Bier, n. [bir]
Andas, féretro.
Kalandra, andás; patung̃an ng̃ kabaong.

Bifold, adj. [báifold]
Doble.
Doble, ibayo.

Big, adj. [big]
Grande.
Malaki.

Bigamist, n. [bígamist]
Bigamo.
Ang taong may dalawang asawa.

Bigamy, n. [bígami]
Bigamia.
Ang pag-aasawa sa dalawa.

Biggin, n. [bíguin]
Capillo de niño.
Gorra ng̃ batà.

Bight, n. [báit]
Bahía.
Look.

Bigness, n. [bígnes]
Grandeza.
Kalakhan.

Bigot, n. [bígot]
Fanático; hipócrita.
Panátiko, taong mapaghakà at mapaggiit ng̃ sarili niyang pananalig; mapagpakitang tao.

Bigoted, adj. [bígoted]
Ciegamente preocupado á favor de alguna cosa.
Ang walang minamatwid kungdî ang sarili niyang pag-iisip at pananalig.

Bigotry, n. [bígotri]
Fanatismo, hipocresía.
Pagkapanátiko; pagpapakunwâ.

Bile, n. [báil]
Bilis; cólera; divieso.
Bilis; galit; pigsá.

Bilge, n. [bíldch]
Pantoque.
Pinaka-tiyan ng̃ sasakyang-tubig.

Biliary, adj. [bílieri]
Biliario.
Ukol sa bilis.

Bilinguous, adj. [bailíngües]
Bilingüe.
Dalawang wikà.

Bilious, adj. [bíliuæs]
Bilioso.
Mabílis.

Bill, n. [bil]
Pico de ave; papel, billete; cédula; cuenta; propuesta de ley; receta de médico.
Tukâ; papel, bilyete, cédula ó katibayan, talaan ng̃ utang; palagay na kautusan; reseta ó hatol.[79]

Billet, n. [bílet]
Billete.
Bilyete.

Billet, v. [bílet]
Alojar ó aposentar soldados.
Magpatuloy ng̃ mg̃a sundalo ó kawal.

Billard-ball, n. [bíllard-bol]
Bola de billar.
Bola ng̃ bilyar.

Billards, n. [bí-liards]
Billar.
Bilyar (larô).

Billard-table, n. [bí-liard-tebl]
Mesa de billar.
Mesa ng̃ bilyar.

Billion, adj. [bíliæn]
Millon de millones.
Isang ang̃aw na ang̃aw.

Billow, n. [bílo]
Oleada, ola grande.
Malaking alon.

Bin, n. [bin]
Arteson, cofre; armario, despensa.
Taguan ó sisidlán.

Binary, adj. [báineri]
Binario, doble.
Nakahalò sa dalawa.

Bind, v. [báind]
Atar, unir; encuadernar.
Magtalì, mag-ugpong; magpasta ó magbalat ng̃ aklat.

Binder, n. [báinder]
Encuadernador.
Tagapagpasta, tagapagbalat ng̃ aklat ó kwaderno.

Binding, n. [báinding]
Encuadernacion; venda, tira, faja.
Pagpapasta, pagkápasta; talì.

Biographer, n. [boiógrafer]
Biógrafo.
Ang sumusulat ng̃ kasaysayan ng̃ kabuhayan ng̃ isang tao.

Biographical, adj. [baiográfical]
Biográfico.
Ukol sa pagsulat ng̃ kasaysayan ng̃ kabuhayan ng̃ isang tao.

Biography, n. [boiógrafi]
Biografía.
Pagsulat ng̃ kasaysayan ng̃ kabuhayan ng̃ isang tao.

Biped, n. [baíped]
Bípede.
Ang dádalawa ang paa; ang tao.

Bird, n. [bærd]
Pájaro.
Ibón.

Bird, v. [bærd]
Cazar ó coger pájaros.
Manumpit ó manghuli ng̃ ibon.

Birdsnest, n. [bérdsnest]
Nido de ave.
Pugad ng̃ ibon.

Birth, n. [berz]
Nacimiento.
Pang̃ang̃anak, pagkapang̃anak, kapang̃anakan; pagsilang.[80]

Birthday, n. [bérzdey]
Cumpleaños.
Kaarawan ng̃ kapang̃anakan.

Birthplace, n. [bérzpleis]
Suelo nativo.
Dakong kinapang̃anakan; bayang sarili.

Birthright, n. [bézrait]
Derecho de nacimiento.
Katwirang buhat sa kapang̃anakan.

Biscuit, n. [bískit]
Galleta ó bizcocho.
Biskwít.

Bisect, v. [baiséct]
Dividir en dos partes.
Hatiin, biyakín, dalawahín.

Bisection, n. [baiséccion]
Biseccion.
Paghahati, pagbibiyak, pagdalawa.

Bishop, n. [bisióp]
Obispo.
Obispo.

Bishopric, n. [bisiópric]
Obispado.
Sakop ng̃ obispo.

Bison, n. [báison]
Bisonte.
Bisonte (isang hayop).

Bit, n. [bit]
Bocado, pedacito; bocado del freno.
Subò, kapyang̃ot; singkaw sa bibig.

Bit, v. [bit]
Enfrenar.
Magsingkaw.

Bitch, n. [bitch]
Perra.
Asong babae.

Bite, n. [báit]
Mordedura.
Kagat.

Bite, v. [báit]
Morder; punzar, picar.
Mang̃agat, kumagat; manukâ, mamupog.

Bitter, adj. [bíter]
Amargo, áspero.
Mapait, masaklap.

Bitterness, n. [bíternes]
Amargura.
Pait, saklap, kapaitan, kasaklapan.

Bitumen, n. [bítiumen]
Betun.
Bitún.

Bivouac, n. [bívuac]
Vivac ó vivaque.
Bantay ó tanod ng̃ isang hukbo.

Blab, v. [blab]
Parlar, revelar ó divulgar lo que se debía callar.
Sumatsat, maghayag ng̃ inililihim, maghatid-humapit.

Blabber, n. [bláber]
Chismoso.
Mapaghatid-humapit.

Blabbing, n. [blábing]
Habladuría.
Pananatsat, paghahatid-humapit.

Black, adj. [blec]
Negro.
Maitim.

Blackant, n. [blácant]
Hormiga negra.
Langgam na itim.

Blackball, v. [blécbol]
Excluir á uno votando con una bolita negra.
Hwag tanggapin ang sinoman sa pamamagitan ng̃ halalang ginamitan ng̃ isang bolang itim.[81]

Blackbird, n. [bláckbærd]
Mirlo ó merla.
Martinez, ibong itim.

Black-board, n. [blécbord]
Pizarra.
Pisarra.

Blacken, v. [blacn]
Teñir de negro, ennegrecer.
Paitimin.

Blackmoor, n. [blácmur]
Negro, el etiope.
Taong maitim, taga Etyopya.

Blackguard, n. & adj. [blágard]
Hombre soez, galopín.
Taong hamak, walang hiyâ, alipustâ, alimura.

Black-lead, n. [bláclid]
Lapiz-plomo.
Panulat sa pisarra.

Blackleg, n. [blékleg]
Bribón.
Switik.

Blackmail, n. [blécmeil]
Tributo ó rescate que los viajeros pagan á los salteadores.
Suhol sa mg̃a tulisan ó manghaharang.

Blackness, n. [blácnes]
Negrura.
Itím, kaitimán.

Blacksmith, n. [blácsmiz]
Herrero.
Panday.

Bladder, n. [bládær]
Vejiga.
Pantog.

Blade, n. [bled]
Brizna; hoja.
Talím; dahon.

Blain, n. [blen]
Ampolla.
Buhol.

Blamable, adj. [blémabl]
Culpable, vituperable.
Salarín, alipustâ.

Blame, n. [blem]
Culpa, delito.
Sala.

Blame, v. [blem]
Culpar.
Bigyang sala.

Blameless, adj. [blémless]
Inocente.
Walang sala.

Blanch, v. [blanch]
Blanquear; hacer pálido.
Paputiin, paputlain.

Bland, adj. [bland]
Blando.
Malambot.

Blank, adj. [blanc]
Blanco.
Malinis, walang sulat.

Blanket, n. [blánket]
Manta.
Kumot.

Blanket, v. [blánket]
Cubrir con manta.
Magkumot.

Blaspheme, v. [blasfím]
Blasfemar.
Manung̃ayaw, manumpâ.

Blasphemous, adj. [blásfimæs]
Blasfemo.
Palatung̃ayaw, palasumpâ.

Blasphemy, n. [blásfimi]
Blasfemia.
Tung̃ayaw, sumpâ.

Blast, n. [blast]
Soplo de aire.
Simoy ng̃ hang̃in, hihip ng̃ hang̃in.

Blast, v. [blast]
Castigar con alguna calamidad repentina; marchitar, secar, arruinar.
Datnan ng̃ kasakunaan; lumantá, tumuyô, sumirà, gumibâ.[82]

Blatant, adj. [blétant]
Vocinglero.
Palaang̃ál.

Blaze, n. [bleíz]
Llama ó llamarada.
Ning̃as, liyab, siklab.

Blaze, v. [bleíz]
Encenderse en llama.
Magning̃as, magliyab.

Bleach, v. [blich]
Blanquear al sol.
Magkulá.

Bleak, adj. [blic]
Palido; frio, helado.
Maputlâ; malamig.

Blear-eyed, n. [blír-aid]
Lagañoso.
Dírain.

Bleat, n. [blit]
Balido, la voz que forma la oveja y el cordero.
Ang̃al ó ting̃ig ng̃ tupa.

Bleat, v. [blit]
Balar.
Umang̃al [ang tupa].

Bleed, v. [blid]
Sangrar.
Magpadugô.

Bleeding, n. [blíding]
Sangría.
Pagpapadugô.

Blemish, n. [blémish]
Tacha; deshonra, infamia.
Pintas, kapintasan; dung̃is, batik, kasiraangpuri.

Blemish, v. [blémish]
Manchar; denigrar, deshonrar.
Dumung̃is, mamintas, manirang puri.

Blench, n. [blench]
Sobresalto, arranque.
Gitlá, sindak.

Blench, v. [blench]
Obstar; asombrarse.
Umurong, mágitla.

Blend, v. [blend]
Mezclar.
Maghalò, maglahók.

Bless, v. [bles]
Bendecir, hacer feliz.
Basbasan; pagpalain, paginghawahin.

Blessed, adj. [blésd]
Bendito, bienaventurado.
Mapalad, maginghawa.

Blessing, n. [blésing]
Bendicion.
Basbas; pagpapalà: bendisyon.

Blest, adj. [blest]
Alegre, feliz.
Masaya, maginhawa.

Blight, n. [bláit]
Tizon, pulgon.
Ang lanta ó tuyot.

Blight, v. [bláit]
Atizonar.
Lantahin, sirain.

Blind, adj. [bláind]
Ciego.
Bulag.

Blind, v. [bláind]
Cegar, quitar la vista.
Bumulag; bulagin.

Blindfold, adj. [bláindfold]
El que tiene los ojos vendados.
May piríng ang matá.

Blindfold, v. [bláinfold]
Vendar los ojos.
Magpiríng; piring̃an ang matá.

Blindness, n. [bláindnes]
Ceguedad ó ceguera.
Kabulagan, pagkabulag.

Blink, n. [blinc]
Ojeada; vislumbre.
Kirap; kindat; pikít; kisap, kislap.

Blink, v. [blinc]
Cerrar los ojos, guiñar.
Pumikít; kumirap, kumindat.

Blinker, n. [blínker]
Antojera.
Panakip ng̃ mata ng̃ kabayo.[83]

Bliss, n. [blis]
Felicidad.
Kaginghawahan, kasayahan, sayá; lugod; kaluguran.

Blissful, adj. [blísful]
Bienaventurado, dichoso.
Mapalad, maginhawa.

Blister, n. [blístær]
Ampolla.
Lintós, pamamagâ.

Blithe, adj. [bláiz]
Alegre, contento.
Masaya, twâ.

Bloat, adj. [blot]
Hinchado.
Namámagâ.

Bloat, v. [blot]
Hinchar.
Mamagâ.

Bloater, n. [blóter]
Arranque, ahumado.
Isang urì ng̃ isdang tinapá.

Block, n. [bloc]
Zoquete; horma de sombrero.
Kalô; panghulma ng̃ sombrero.

Block, v. [bloc]
Bloquear.
Maghalang, kumulong.

Blockade, n. [blokéd]
Bloqueo.
Pagkubkob; pagbakod; pagtalikop.

Blockade, v. [blokéd]
Bloquear.
Kumubkob, kumulong, pagtalikupan.

Blockhead, n. [blóckjed]
Necio, tonto.
Ung̃as, hang̃al, musmos, gunggong.

Blond, n. [blond]
Blonda.
Maganda, makinis ang balat at maganda ang mata’t buhok.

Blood, n. [blad]
Sangre.
Dugô.

Bloodguiltiness, n. [bládguiltines]
Homicidio.
Pamamatay-tao.

Bloodhot, adj. [bládjot]
Lo que tiene el mismo calor ó temperamento que la sangre.
Ang kasing-init ng̃ dugô ó katawan.

Bloodily, adv. [bládili]
Cruelmente.
May pagkatampalasan.

Bloodless, adj. [bládles]
Exangüe.
Walang dugô.

Bloodshed, n. [bládsied]
Efusion de sangre, matanza.
Pagbubúbùan ng̃ dugô; pátayan.

Bloodstained, adj. [bládstend]
Manchado con sangre, cruel.
May bahid na dugô; mabagsik.

Bloodsucker, n. [bládsukær]
Sanguijuela; homicida; avaro.
Lintâ; mámamatay-tao; sakím.

Bloodthirsty, adj. [bládzærsti]
Sanguinario, cruel.
Uhaw sa dugô, mabagsik.

Bloodvessel, n. [bládvesel]
Vena, vaso de la sangre.
Ugat, ugat na kinalalamnan ng̃ dugô.[84]

Bloodwarm, adj. [bláduorm]
A la temperatura de la sangre.
Kasing-init ng̃ dugô.

Bloody, adj. [bládi]
Sangriento, ensangrentado.
Madugô, duguduguan.

Bloody, v. [bládi]
Ensangrentar.
Dumugô, paduguin.

Bloody-faced, adj. [bládi-fæsd]
El que tiene cara de asesino.
Mukhang mámamatay tao.

Bloom, n. [blum]
Flor de los árboles y plantas.
Bulaklak.

Bloom, v. [blum]
Echar ó producir flor; florecer.
Mamulaklak.

Bloomy, adj. [blúmi]
Florido.
Mabulaklak.

Blossom, n. [blózæm]
Flor.
Bulaklak.

Blossom, v. [blozaem]
Florecer.
Mamulaklak, bumulaklak.

Blot, n. [blot]
Borron, mancha.
Katkat; dumí, dung̃is.

Blot, v. [blot]
Borrar, tachar lo escrito.
Kumatkat, katkatin.

Blotch, n. [blotch]
Mancha.
Manchá, dung̃is.

Blotch, v. [blotch]
Manchar.
Manchahan, dung̃isan.

Blotting-paper, n. [blóting peiper]
Papel secante.
Sekante, pangdampê, panuyô.

Blouse, n. [bloús]
Blusa.
Blusa, barong pang-ibabaw.

Blow, n. [bló]
Soplo; golpe.
Hihip, hampas; bugbog.

Blow, v. [bló]
Soplar.
Humihip.

Blower, n. [blóær]
Soplador.
Tagahihip.

Blowpipe, n. [blópaip]
Soplete.
Panghihip.

Blowzy, n. [bláuzi]
Pandorga.
Babaing mataba’t makuyad.

Blowzy, adj. [bláuzi]
Quemado del sol.
Sunóg sa araw.

Blubber, n. [blábær]
Grasa de ballena.
Tabâ ng̃ balyena.

Blubber, v. [blábær]
Llorar hasta hincharse los carrillos.
Umiyak hanggang sa magkangmumugtô ang mg̃a matá.

Bludgeon, n. [bládchen]
Cachiporra ó porra.
Pálong maikli.

Blue, adj. [blu]
Azul.
Bughaw, asul.

Blue, v. [blu]
Azular, teñir de azul.
Tinain ng̃ bughaw ó asul.

Blu-eyed, adj. [bliú-aid]
Ojizarco.
Bulagaw.

Blueness, n. [bliúnes]
Color azul.
Kulay bughaw.[85]

Bluff, adj. [blæf]
Agreste, rústico.
Magaspang, bastos.

Bluffness, n. [bléfnes]
Asperidad, rusticidad.
Kagaspang̃an, kabastusan.

Bluish, adj. [bliush]
Azulado.
Mabughaw.

Blunder, n. [blándær]
Desatino, disparate; error falta.
Kabalastugan; kamalian, kakulang̃an.

Blunder, n. [blándær]
Disparatar.
Mamalastog, mámalî.

Blunderbuss, n. [blánderbæs]
Trabuco.
Baril na maiksí at malakí ang butas.

Blunt, adj. [blænt]
Embotado, obtuso; lerdo, tardo.
Pulpol, pudpod; makupad, mabagal.

Blunt, v. [blænt]
Embotar, enervar.
Pulpulin, pudpurin, papurilin.

Blur, n. [blær]
Borron ó mancha.
Katkat, bakat.

Blur, v. [blær]
Borrar; manchar.
Katkatín; bakatan.

Blurt, v. [blært]
Soltar alguna cosa impensadamente.
Magbadya ng̃ dî iniisip kung malî, mápabiglà.

Blush, n. [blash]
Rubor, bochorno.
Hiyâ, kahihiyan, pamumulá ó pamumutlâ ng̃ mukhâ.

Blush, v. [blash]
Abochornarse, sonrojar.
Mahiyâ, mamulá ang mukhâ.

Bluster, n. [blástær]
Ruido, tumulto; jactancia.
Ing̃ay, kaing̃áy; guló, kaguló; kahambugan, kayabang̃an.

Bluster, v. [blástær]
Hacer ruido tempestuoso.
Mangbulahaw.

Boa, n. [bóa]
Boa.
Sawá.

Boar, n. [bor]
Verraco.
Baboy na lalake.

Board, n. [bord]
Tabla.
Tablá, pisarra.

Board, v. [bord]
Estar á pupilaje.
Makisunò, tumuloy.

Boarding house, n. [bórding-jáus]
Casa de pupilos ó de huéspedes.
Bahay pátuluyan.

Boast, n. [bost]
Jactancia, vanagloria, arrogancia, ostentancion.
Kahambugan, kayabang̃an.

Boast, v. [bost]
Jactarse.
Maghambog, magmayabang, mamansag.

Boastful, adj. [bóstful]
Jactancioso.
Hambog, mayabang, mapagparang̃alán.

Boat, n. [bot]
Bote, barca.
Bangkâ, paráw, daóng.

Boatman, n. [bótman]
Banquero.
Bangkero, mámamangkâ.[86]

Boatswain, n. [bósn]
Contramaestre.
Ang punò na namamahalà sa mg̃a gáwain ng̃ isang sasakyan.

Bob, n. [bob]
Pingajo; pendiente de oreja.
Bitin; hikaw.

Bob, v. [bob]
Apalear, bambolear.
Bumugbog, humampas.

Bobbin, n. [bóbin]
Canilla, broca.
Ikirán, kidkiran.

Bobtail, n. [bobtél]
Rabon, descolado.
Maikling buntot.

Bode, v. [bod]
Presagiar, pronosticar, predecir.
Manghulà.

Bodement, n. [bódment]
Presagio, pronóstico.
Hulà.

Bodied, adj. [bóded]
Corpóreo.
May katawan.

Bodiless, adj. [bódiles]
Incorpóreo.
Walang katawan.

Bodily, adj. & adv. [bódili]
Corporalmente.
Nauukol sa katawan.

Bodkin, n. [bódkin]
Punzon de sastre.
Kasangkapang pangbutas.

Body, n. [bódi]
Cuerpo.
Katawan.

Bog, n. [bog]
Pantano.
Burak, banlik.

Boggy, a. [bóggi]
Pantanoso.
Maburak. mabanlik.

Bogus, a. [bógus]
Postizo.
Pustiso.

Boil, n. [bóil]
Tumorcillo.
Bukol.

Boil, v. [bóil]
Hervir, bullir.
Magpakulô. pakuluin.

Boiler, n. [bóiler]
Marmita.
Pákuluan.

Boisterous, a. [boísteres]
Tumultuoso.
Malikot, magaslaw, mapanggulo.

Bold, a. [bold]
Intrépido, bravo, valiente, audaz.
Matapang, walang kabá pang̃ahas.

Boldness, n. [bóldnes]
Intrepidez, valentia.
Tapang, siglá.

Bole, n. [bol]
Tronco.
Punò (ng̃ kahoy).

Bolt, n. [bolt]
Cerrojo.
Pangtrangka; kandado.

Bolt, v. [bolt]
Cerrar con cerrojo.
Itrang̃ka, ikandado.

Bomb, n. [bomb]
Bomba.
Bomba.

Bombard, v. [bombárd]
Bombardear.
Kanyonin, bombardeohín.

Bombshell, n. [bómbshel]
Bala de cañon.
Bala ng̃ kanyon.

Bond, n. [bond]
Ligadura, vínculo; preso, cautivo.
Talì, katibayan; bilanggô, bihag.

Bondage, n. [bóndedch]
Cautiverio, servidumbre.
Pagkabihag, pagkaalipin.[87]

Bondmaid, n. [bóndmed]
Esclava.
Aliping babae.

Bondman, n. [bóndman]
Esclavo.
Aliping lalake.

Bondservant, n. [bondsérvant]
Esclavo ó esclava.
Alipin.

Bondsman, n. [bóndzman]
Fiador.
Tagapanagot.

Bone, n. [bon]
Hueso..
Butó.

Bone, v. [bon]
Desosar.
Alisín ang butó.

Bonfire, n. [bónfair]
Luminaria.
Sigâ.

Bonnet, n. [bonet]
Gorra, bonete.
Bonete, gora.

Bonny, a. [bóni]
Bonito, lindo, alegre.
Magandá, masayá.

Bonus, n. [bónus]
Cuota, prima.
Bayad, ganti.

Bony, a. [bóni]
Osudo.
Mabutó, butuhan.

Booby, a. [búbi]
Necio, ignorante.
Mangmang, hang̃al, ung̃as, musmos.

Book, n. [buk]
Libro.
Aklat, libró.

Book, v. [buk]
Asentar en un libro.
Ilagdâ sa aklat.

Bookbinder, n. [búk-bainder]
Encuadernador de libros.
Tagapagbalat ng̃ libro ó aklat.

Bookbinding, n. [búk-bainding]
Encuadernacion.
Pagbabalat ng̃ aklat, pageenkwaderná.

Bookcase, n. [búk-kes]
Armario para libros.
Lalagyan ng̃ mg̃a aklat.

Bookish, a. [búkish]
Estudioso.
Palaarál, masipag magaral.

Bookkeeper, n. [búkkiper]
Tenedor de libros.
Tenedor de libro.

Bookkeeping, n. [búkkiping]
La teneduria de libros.
Ang pagtatalâ sa aklat hingil sa kalakal ó tanda.

Bookseller, n. [búkseler]
Librero.
Ang nagbibilí ng̃ aklat.

Bookworm, n. [búk-worm]
Gusano que roe los libros, polilla; aficionado á los libros.
Tang̃à, palabasa ng̃ aklat.

Boom, n. [bum]
Botalon; cadena para cerrar un puerto; zumbido.
Isang palo sa sasakyan na maraming pinaggagamitan; tanikalang panghadlang sa isang daung̃án; hiyaw; sigaw.

Boom, v. [bum]
Zumbar.
Humiyaw, sumigaw.

Boon, n. [bun]
Dádiva, presente, regalo.
Kaloob, bigay.[88]

Boon, a. [bun]
Alegre, festivo; generoso.
Masaya; magandang loob.

Boor, n. [bur]
Aldeano, villano.
Taong mababang urì, tagabukid.

Boorish, a. [búrish]
Rústico, agreste.
Magaspang, bastos.

Boorishly, adv. [búrishli]
Rústicamente, toscamente.
May kagaspang̃an, may kabastusan.

Boot, n. [but]
Bota.
Bota.

Boot, n. [but]
Ganancia, provecho, ventaja.
Pakinabang, tubò.

Boot, v. [but]
Aprovechar, valer, servir, ser util.
Pakinabang̃an, magamit.

Booted, a. [butted]
Calzado con botas.
Nakabota.

Booth, n. [buz]
Barraca, cabaña.
Dampâ ó kubo.

Boot-jack, n. [bútdchac]
Sacabotas.
Pang-alis ng̃ sapatos.

Bootless, a. [bútles]
Sin calzado; inutil.
Walang sapatos; walang kabuluhan.

Booty, n. [búti]
Botin, presa, saqueo.
Násamsam, nápanglooban.

Borax, n. [bóraks]
Borraj, sal de sosa.
Sal de sosa.

Border, n. [bórder]
Borde, orilla; frontera.
Gilid, tabí, baybay; hangganan.

Border, v. [bórder]
Confinar, lindar.
Umabot sa gilid.

Bordering, n. [bórdering]
Fronterizo, contiguo, cercano, vecino.
Kahanggá.

Bore, v. [bor]
Taladrar, barrenar.
Butasin, balibulin barenahin.

Borer, n. [bórer]
Barreno, taladro.
Pangbutas, balibol.

Born, p.p. [born]
Nacido.
Ipinang̃anák.

Borne, p.p. [born]
Llevado, sostenido.
Dalá, taglay.

Borough, n. [bóro]
Ciudad ó villa.
Bayan.

Borrow, v. [boró]
Pedir prestado.
Humiram, manghiram.

Borrower, n. [borówer]
Prestamista.
Manghihiram.

Bosom, n. [bósom]
Seno.
Dibdib, sinapupunan.

Boss, n. [bos]
Clavo; jiba, joroba; patron, maestro.
Pakò; kakubàan; amo, pang̃inoon.

Botany, n. [bótani]
Botánika.
Karunung̃an tungkol sa mg̃a halaman ó pananím.

Botch, n. [botch]
Remiendo; roncha; úlcera.
Tagpí; umbok; bantal.[89]

Botch, v. [botch]
Remendar; chapuzar.
Magtagpî; sumukbó.

Both, a. [boz]
Ambos.
Kapwà.

Bother, v. [bódzer]
Perturbar, molestar, incomodar.
Mang-abala, mangyamot, mangligalig.

Bots, n. [bots]
Lombrices en las entrañas de los caballos.
Bulati sa tiyang ng̃ kabayo.

Bottle, n. [bótl]
Botella, frasco.
Bote, botelya, praskó.

Bottle, v. [botl]
Embotellar.
Isilid sa bote.

Bottled, a. [bótld]
Embotellado.
Nasa bote ó botelya.

Bottling, n. [bótling]
El acto de embotellar.
Pagsisilid sa botelya.

Bottom, n. [bótom]
Fondo.
Ang ilalim ó káilailaliman; pusod ó pwit ó ibabâ ng̃ anoman.

Bottomless, a. [bótomles]
Insondable, impenetrable.
Dî matarok, dî maabot.

Bough, n. [bou]
Brazo del arbol, ramo.
Malaking sang̃á.

Bounce, v. [báuns]
Arremeter; brincar, saltar; jactarse.
Dumaluhong; lumukso; magmayaban.

Bouncer, n. [báuncer]
Fanfarron.
Mayabang.

Bound, n. [báund]
Límite, término; brinco, salto.
Hangga, hangganan; luksó; lundag.

Bound, v. [báund]
Poner limites, confinar; saltar, botar.
Maglagay ng̃ hangga, hangganán; lumundag, lumukso.

Bound, a. [baund]
Destinado.
Ukol.

Boundary, n. [báunderi]
Limite, frontera.
Hangganan.

Bounden, a. [báunden]
Obligado, precisado.
Tungkuling gawin, kailang̃ang gawin.

Boundless, a. [báundles]
Ilimitado, infinito.
Walang hanggan.

Bounteous, a. [báunties]
Liberal, generoso.
Mapagmabutí, mapagbiyayà, magandang loob, butihin.

Bountiful, a. [báuntiful]
Liberal, generoso.
Mabuting ugalì, magandang loob.

Bounty, n. [báunti]
Liberalidad, generosidad.
Kagandahang-loob, kabutihang ugalì.

Bouquet, n. [bókd]
Ramillete de flores.
Bungkos na bulaklak.

Bourn, n. [bórn]
Distrito; confin.
Nayon; hangganan.

Bout, adv. [báut]
Vez; un rato.
Twî; sangdalî.[90]

Bovine, a. [bóvin]
Bovino.
Nauukol sa bakang lalake ó toro.

Bow, n. [bau]
Reverencia, cortesía.
Galang, pitagan.

Bow, n. [bo]
Arco.
Búsog [na pamanà], balantok.

Bow, v. [bau]
Encorvarse, hacer reverencia.
Yumukod, gumalang.

Bowable, a. [bó-abl]
Flexible, docil.
Nababaluktok, malambot.

Bowel, v. [báwel]
Destripar.
Magpalwâ ng̃ bituka.

Bowels, n. [báwels]
Intestinos, entrañas.
Bituka, lamang-loob.

Bower, n. [báuer]
Glorieta, bóveda.
Glorieta, balag na pálamigan sa halamanan.

Bowl, n. [bául]
Taza.
Mangkok, tasa.

Bowlder, n. [bólder]
Guijarro.
Batong makinis na dî lubhang kálakihan.

Bowlegged, a. [bóleggd]
De piernas redondas.
Mabilog ang bintî.

Bowline, n. [bóulin]
Bolina.
Lubid ng̃ layag.

Bowman, n. [bóman]
Arquero.
Mámamanà.

Bowshot, n. [bóshot]
La distancia á que una flecha puede ser arrojada del arco.
Ang agwat ng̃ hilagpos ng̃ isang panà.

Bowyer, n. [bóyer]
Arquero.
Manggagawà ng̃ búsog na gamit sa pamamanà.

Box, n. [boks]
Caja.
Kahon, kaha.

Box, n. [boks]
Bofetada.
Suntok.

Box, v. [boks]
Apuñetear.
Manuntok.

Boxer, n. [bókser]
Púgil.
Ang marunong manuntok.

Boxing, n. [bóksing]
Pugilato.
Boksin, suntukan.

Boy, n. [boy]
Niño, muchacho.
Batang lalake, bataan.

Boyhood, n. [bóyjud]
Muchachez.
Kabataan.

Boyish, a. [bóyish]
Pueril.
Ugaling batà.

Boy’s-play, n. [bóiz-pley]
Juegos de niños.
Larong batà.

Brabble, n. [brábl]
Camorra, riña.
Guló, away, basagulo.

Brabble, n. [brábl]
Armar camorra.
Mang-away, mang-basagulo.

Brace, n. [brés]
Abrazadera; tirantes para sostener los pantalones.
Kawing; tirantes na pamigil ng̃ salawal.

Brace, v. [brés]
Atar, amarrar.
Italì, igapos.[91]

Bracelet, n. [bréslet]
Brazalete, pulsera.
Pulsera, kalombigas.

Bracket, n. [bráket]
Puntal.
Tulos, puntal.

Bracket, v. [bráket]
Unir, ligar.
Isugpong, ikawing.

Brackish, a. [brákish]
Salobre.
Maalat.

Brad, n. [brad]
Clavo de ala de mosca.
Pakong maiklì at walang ulo.

Brad-awl, n. [brad-ol]
Lesna.
Pangbutas.

Brag, n. [brag]
Jactancia.
Kahambugan, paghahambog, kayabang̃an, pagyayabang.

Brag, v. [brag]
Jactarse, fanfarronear.
Maghambog, magmayabang.

Braggart, n. [brágart]
Jactancioso.
Hambog, mayabang.

Braid, n. [breíd]
Trenza.
Tirintás.

Braid, v. [breíd]
Trenzar.
Tirintasin, magtirintas.

Brain, n. [breín]
Cerebro, seso.
Utak [sa ulo].

Brainless, a. [brénles]
Tonto, insensato.
Hang̃al, ung̃as.

Brainpan, n. [brénpan]
Craneo.
Bao ng̃ ulo.

Brake, n. [breík]
Freno.
Pangpatigil, preno.

Brackish, a. [brákish]
Salobre.
Maalat, matapsim.

Brat, n. [brat]
Rapaz, chulo.
Batang hamak.

Bravado, n. [brevádo]
Bravata.
Taong hambog.

Brave, a. [bréiv]
Bravo, valiente.
Buháy ang loob, matapang.

Bravery, n. [bréveri]
Valor, animo.
Lakas ng̃ loob, tapang.

Bravo, n. [brávo]
Asesino asalariado.
Tulisang upahán.

Brawl, n. [brol]
Quimera, alboroto.
Kágalitan, guló.

Brawl, v. [brol]
Alborotar, vocinglear.
Mag-ing̃ay, mangguló, mang-away.

Brawn, n. [bron]
Pulpa.
Kalamnan.

Brawny, a. [bróni]
Carnoso, musculoso.
Malamán.

Bray, n. [bre]
Rebuzno [del asno].
Sing̃asing [ng̃ kabayo].

Bray, v. [bre]
Triturar; rebuznar.
Dumurog; magsing̃asing.

Braze, v. [brez]
Soldar con laton.
Maghinang sa tansô.

Brazen, a. [bre’zn]
Bronceado.
May halong tansô, bastos.

Breach, n. [britch]
Rotura, brecha.
Sirà, butas, pwang.

Bread, n. [bred]
Pan.
Tinapay.

Breadth, n. [bredz]
Anchura.
Lwang, lwag.

Break, v. [brik]
Romper, quebrantar.
Sumirà, bumasag, sirain, basagin, lumagot, lagutin.[92]

Break, n. [brik]
Rotura, abertura.
Sirà, basag, pwang.

Breakfast, n. [brécfast]
Desayuno, almuerzo.
Agahan, almusal.

Breakfast, v. [brécfast]
Desayunarse, almorzar.
Mag-agahan, mag-almusal.

Breakneck, n. [brécnec]
Despeñadero.
Dakong matarík.

Breakpromise, n. [brécpromis]
El que no comple la palabra.
Ang dî tumutupad ng̃ pang̃akò.

Breakwater, n. [brécuater]
Muelle.
Mwelye, pangbasag ng̃ agos ó alon.

Breast, n. [brest]
Pecho.
Dibdib.

Breast, v. [brest]
Acometer de frente.
Dumaluhong ng̃ hárapan.

Breastbone, n. [bréstbon]
Esternon.
Butó ng̃ dibdib.

Breastpin, n. [bréstpin]
Alfiler.
Espilé.

Breastplate, n. [bréstplet]
Pectoral; peto.
Pangdibdib ng̃ paré; baluti sa dibdib.

Breastword, n. [bréstuerd]
Parapeto.
Kutà.

Breath, v. [briz]
Alentar, respirar.
Huming̃á.

Breathe, n. [briz]
Aliento, respiracion.
Hing̃á, hining̃á.

Breathing, n. [brízing]
Aspiracion.
Paghing̃á.

Breathless, a. [bréz-les]
Falto de aliento.
Walang hing̃á.

Breech, n. [britch]
Trasero, nalgas.
Pwit, pwitan.

Breech, v. [britch]
Poner los calzones á uno; azotar.
Suután ng̃ saláwal; hampasin.

Breeches, n. [bríchis]
Calzones.
Salawal.

Breed, v. [brid]
Criar, procrear; educar, enseñar.
Mag-iwî, mag-alaga; magturò.

Breed, n. [brid]
Casta, raza; progenie, generacion.
Lahì.

Breeder, n. [bríder]
La persona que cría y educa á otra.
Tagapag-alagà, taga-iwî.

Breeding, n. [bríding]
Crianza, urbanidad.
Galang, turò.

Breeze, n. [briz]
Brisa, viento suave.
Simoy ng̃ hang̃in.

Breezeless, a. [brízles]
Sin brisa.
Walang simoy.

Breme, a. [brim]
Cruel, severo.
Mabagsik, tampalasan.

Brent, n. [brent]
Garza.
Gansang lalake.

Brethren, n. [bréz-ren]
Hermanos.
Magkakapatid, mg̃a kapatid.[93]

Breve, n. [briv]
Nota musical.
Nota ng̃ músika.

Brevet, n. [brivét]
Comision honoraria ó grado honorífico.
Kalagayang pang-dang̃al.

Brevity, n. [bréviti]
Brevedad.
Iklî, kaiklian.

Brew, v. [briu]
Mezclar [licores]; hacer cerveza.
Maglahoklahok ng̃ alak; gumawa ng̃ cerveza.

Brew, n. [briu]
Mezcla [de licores].
Lahok (ng̃ alak).

Brewer, n. [bríuer]
Cervecero.
Magseserbesá.

Brewery, n. [bríu-eri]
Cervecería.
Gáwaan ng̃ serbesa.

Brewhouse, n. [bríu-jaus]
Cervecería.
Gáwaan ng̃ serbesa.

Bribe, n. [bráib]
Cohecho, soborno.
Suhol.

Bribe, v. [bráib]
Cohechar, sobornar.
Sumuhol.

Briber, n. [bráiber]
Cohechador.
Mánunuhol.

Bribery, n. [bráiberi]
Cohecho, soborno.
Suhol, panunuhol.

Brick, n. [bric]
Ladrillo.
Laryó.

Brick, v. [bric]
Enladrillar.
Maglaryó.

Brickbat, n. [brícbat]
Pedazo de ladrillo.
Putol na laryó.

Brickclay, n. [bríkle]
Tierra para hacer ladrillos.
Lupang ginagawang laryó.

Brickearth, n. [bríkerz]
Tierra para hacer ladrillos.
Lupang ginagawang laryó.

Brick-kiln, n. [bríc-kiln]
Horno de ladrillo.
Hurnó ng̃ laryó.

Bricklayer, n. [bríc-leer]
Albañil.
Manggagawa ng̃ tungkol sa laryó.

Brickmaker, n. [brícmeker]
Ladrillero.
Manggagawà ng̃ laryó.

Brickwork, n. [brícuerk]
Enladrillado.
Nilaryó.

Bricky, a. [bríki]
Ladrilloso.
Malaryó.

Bridal, a. [bráidal]
Nupcial, boda.
Pag-aasawa, kasál, boda.

Bride, n. [bráid]
Novia, la mujer recien casada.
Nobya, babaing bagong kasál.

Bridegroom, n. [bráidgrum]
Novio, el recien casado.
Nobyo, lalaking bagong kasal.

Bridesmaid, n. [bráidsmed]
Acompañante de la novia.
Abay na babae.

Bridemen, n. [bráidmen]
Acompañante del novio.
Abay na lalake.

Bridge, n. [brídch]
Puente.
Tulay.

Bridge, v. [brídch]
Construir ó levantar un puente.
Gumawâ ng̃ tulay, maglagay ng̃ tulay.[94]

Bridle, n. [bráidl]
Brida ó freno.
Kabesada [ng̃ kabayo].

Bridle, v. [bráidl]
Embridar; reprimir, refrenar.
Pigilin, pigilan.

Brief, a. [brif]
Breve, conciso.
Maiklî.

Briefly, adv. [brífli]
Brevemente.
Karakaraka, agad.

Brier, n. [bráier]
Zarza.
Mababang halaman.

Brig, n. [brig]
Bergantin.
Bergantin, sasakyang may palo.

Brigade, n. [briguéd]
Brigada.
Sanggayong bilang ng̃ mg̃a kawal.

Brigadier-general, n. [brígadir-dcheneral]
Brigadier.
Brigadier.

Brigand, n. [brígand]
Ladron público, bandido.
Tulisán, manghaharang.

Brigandage, n. [brígandedch]
Salteamiento, latrocinio.
Panunulisán, pang-haharang, pangloloob, paniniil.

Bright, a. [bráit]
Claro, reluciente; esclarecido, ingenioso.
Makintab, maningning; malinaw; buháy ang loob, matalinò.

Brighten, v. [bráiten]
Pulir, bruñir, dar lustre; avivar, agusar el ingenio.
Pakintabin, pakinisin, palinawin; buhayin, palakasin ang loob.

Brightness, v. [bráitnes]
Lustre, esplendor, brillantez; agudeza de ingenio.
Kintab, kinis, ningning; katalinuan.

Brilliancy, n. [bríliansi]
Brillantez.
Ningning, kislap, dilag.

Brilliant, n. [bríliant]
Brillante.
Brillante, batong maningning.

Brilliant, a. [bríliant]
Brillante.
Maningning, makislap, makináng, makintab.

Brilliantly, adj. [bríliantly]
Espléndidamente.
May kaningning̃an, may kainaman.

Brim, n. [brim]
Borde, labio de una vasija.
Gilid, bung̃ang̃a ng̃ isang sisidlan.

Brim, v. [brim]
Llenar hasta el borde; estar de bote en bote.
Punuin, paapawin.

Brimful, adj. [brímful]
Lleno hasta el borde.
Pagawpaw, punó hanggang sa bung̃ang̃à ng̃ sisidlan.[95]

Brimfulness, n. [brímfulnes]
El estado de estar lleno hasta el borde.
Ang pagkapunô hanggang sa labì ng̃ sisidlan.

Brimstone, n. [brímston]
Azufre.
Asupré.

Brindle, adj. [brindl]
Salpicado de varios colores.
Batikbatik, bulik.

Brindle, n. [brindl]
Variedad de colores.
Batik.

Brine, n. [bráin]
Salmuera.
Patís, sawsawan, ketsap.

Brine, v. [bráin]
Embeber en salmuera.
Asnán, paalatin.

Bring, v. [bring]
Traer.
Magdalá rito, dalhin dito.

Brinish, adj. [bráinish]
Salado.
Inasnán.

Brinishness, n. [bráinishnis]
Sabor de sal.
Lasang asin, maalat.

Brink, n. [brink]
Orilla, margen, borde.
Gilid, tabí, pangpang.

Briny, adj. [bráini]
Salado.
Inasnán, maalat.

Brisk, adj. [brisk]
Vivo, alegre, jovial.
Maliksí, masaya, magaan ang katawan.

Brisk up, v. [brisk up]
Avanzar con viveza; regocijarse, alegrarse.
Magpakagaan ng̃ katawan, magpakasayá.

Brisket, n. [brísket]
El pecho de un animal.
Dibdib ng̃ hayop.

Bristle, n. [brísl]
Cerda, seta.
Tutsang, sung̃ot.

Bristle, v. [brísl]
Erizar, poner derechas las cerdas ó puas el animal que las tiene.
Manindig ang tutsang.

Bristly, adj. [brístli]
Cerdosa.
Matutsáng.

British, adj. [brítish]
Británico.
Taga Britanya ó ukol sa Britanya.

Briton, n. & adj. [brítæn]
Breton.
Taga Britanya ó ukol sa Britanya.

Brittle, adj. [brítl]
Quebradizo, fragil.
Babasagín, marupok, mahunâ, mahinà.

Brize, n. [bráiz]
Tábano.
Bang̃aw.

Broach, n. [bro-ch]
Asador, espeton; un instrumento de música; un instrumento de relojeros.
Isang kasangkapang matules; isang kagamitan ng̃ mg̃a músiko; isang kagamitan ng̃ mg̃a manggagawà ng̃ relos.

Broach, v. [bro-ch]
Espetar, barrenar.
Bumutas, butasin.

Broad, adj. [brod]
Ancho, abierto.
Malapad, malwang; malwat.[96]

Broaden, v. [bródn]
Ensancharse.
Lumwang, lwang̃an, lumapad, laparan.

Broadness, n. [bródness]
Anchura.
Lwang, lapad.

Brodekin, n. [bródkin]
Borceguí.
Borsegí.

Brogue, n. [brog]
Idioma corrompido.
Salitang utal.

Broil, n. [bróil]
Tumulto, alboroto, riña.
Kagulo, kaing̃ay, away.

Broil, v. [bróil]
Asar carne sobre las ascuas.
Mag-ihaw, magsalab, magdangdang, magdaráng.

Broke, v. [broc]
Hacer de corredor.
Mag-corredor.

Brokenhanded, adj. [brókn jánded]
Manco.
Kimaw.

Brokenhearted, adj. [brokn járted]
De corazon quebrantado.
Bagbag na loob.

Broker, n. [bróker]
Corredor.
Corredor.

Bronchial, adj. [brónkial]
Bronquial.
Nauukol sa bagà.

Bronchic, adj. [brónkik]
Bronquial.
Nauukol sa bagà.

Bronze, n. [bronz]
Bronce.
Lahok ng̃ mg̃a metal na tila tansong pulá.

Brooch, n. [bruch]
Broche.
Espile sa dibdib.

Brood, n. [brud]
Progenie, raza, casta.
Lahì, angkán.

Brood, v. [brud]
Empollar, cobijar.
Yumungyong, umakay.

Brook, n. [bruk]
Arroyo.
Batis.

Brook, v. [bruk]
Sufrir, tolerar.
Magtiis, magbatá, magparaan.

Broom, n. [brum]
Escoba.
Walís, lawis.

Broomstick, n. [brúmstik]
Palito de escoba.
Tingting.

Broth, n. [broz]
Caldo.
Sabaw.

Brother, n. [bródzer]
Hermano.
Kapatid [na lalake].

Brotherhood, n. [bródzerjud]
Hermandad, fraternidad.
Pagkakapatiran.

Brother-in-law, n. [bródzer-in-lo]
Cuñado.
Bayaw.

Brotherless, adj. [bródzerles]
Persona que no tiene ningun hermano.
Walang kapatid.

Brotherly, adj. [bródzerli]
Fraternal.
Parang kapatid.

Brougham, n. [bró-am]
Carruage.
Karwahe.[97]

Brow, n. [bráu]
Ceja.
Kilay.

Browbeat, v. [bráubit]
Mirar con ceño.
Kumindat.

Brown, adj. [bráun]
Mereno, castaño.
Kuyomanggi.

Brownish, adj. [bráunish]
Lo que tira á moreno ó castaño.
Tila kuyomanggi.

Browse, n. [bráuz]
Pimpollos, renuevos.
Supling, swí.

Browse, v. [bráuz]
Ramonear, pacer, comer las ramas, etc..
Mang̃inain ng̃ mg̃a. usbong, dahon, ibp.

Bruise, n. [bríuz]
Magulladura, golpe.
Lamog, bugbog.

Bruise, v. [bríuz]
Magullar, golpear.
Bumugbog, lumamog.

Bruiser, n. [briúser]
Pugil; un instrumento de los ópticos.
Taong malakas na walang galang; isang kagamitan ng̃ mg̃a manggamot sa matá.

Brunette, n. [briunét]
Morena, trigueña.
Babaing may pagkakuyomanggi.

Brunt n., n. [brunt]
Choque ó encuentro violento, golpe, accidente, desastre.
Banggâ, untog, kapahamakan, sakunâ.

Brush, n. [brush]
Cepillo.
Sepilyo.

Brush, v. [brash]
Acepillar.
Sepilyuhin.

Brushwood, n. [brashwud]
Matorral, zarzal.
Kadawagan, kaugoygoyan.

Brustle, v. [brésl]
Crujir, chillar.
Humaginit, humiging.

Brutal, adj. [briútal]
Brutal, salvaje, cruel.
Tila hayop, mabaksik.

Brutality, n. [briutáliti]
Brutalidad.
Kahayupan.

Brute, n. [brut]
Bruto.
Hayop.

Brutish, adj. [briútish]
Brutal, bestial.
Tila hayop.

Bryony, n. [bráioni]
Nueza blanca.
Lipay.

Bubble, n. [bébl]
Burbuja.
Bulâ, bulubok, bulwak.

Bubble, v. [báebl]
Burbujear.
Bumulâ, bumulubok, bumulwak.

Bubbly, adj. [bébli]
Espumoso.
Mabulâ.

Buccaneers, n. [bœcanírz]
Filibusteros.
Mg̃a tulisang dagat sa amérika ayon sa mg̃a ingglés.

Buck, n. [bæc]
Gamo.
Usang lalake.

Bucket, n. [bæket]
Cubo, pozal.
Timbâ, baldé.

Buckle, n. [békl]
Hebilla, bucle.
Kulot [ng̃ buhok.].[98]

Buckle, v. [békl]
Hebillar.
Kulutin.

Bud, n. [bad]
Vástago, pimpollo.
Buko; usbong.

Bud, v. [bad]
Brotar, estar en flor.
Bumuká, bumulaklak.

Budge, v. [bædch]
Moverse, menearse.
Kumilos, gumalaw.

Budget, n. [bédchet]
Talego portatil.
Bayong na may lamán.

Buff, n. [bæf]
Piel curtida del búfalo.
Katad ng̃ kalabaw.

Buffalo, n. [búfalo]
Búfalo.
Kalabaw.

Buffet, n. [béfet]
Aparador, alacena.
Aparador, páminggalan.

Buffeter, n. [báfeter]
Púgil.
Táong tampalasan.

Buffle, v. [báfl]
Confundirse.
Malinglang, malito, matulig.

Buffon, n. [bæfún]
Bufón, truhan.
Payaso, púsong.

Buffon, v. [béfun]
Burlar, chocarrear.
Magpatawâ, magpusong, magpayaso.

Buffonery, n. [béfunæry]
Bufonada, bufonería; chanzas bajas; majadería.
Pagpapatawa, pagbibirô; pamumusong.

Bug, n. [bæg]
Chinche.
Surot.

Bugbear, n. [bægbar]
Espantajo.
Panakot.

Buggy, adj. [bágui]
Chinchero.
Masurot.

Buggy, n. [bágui]
Calecin.
Kalesin.

Bugle, n. [biúgl]
Corneta de monte ó trompa de caza.
Tambulì, pakakak.

Build, n. [bild]
Estructura.
Pagkakaakmà ng̃ gusalì ó bahay.

Build, v. [bild]
Edificar, construir.
Magtayô ng̃ gusalì gumawà ng̃ bahay.

Building, n. [bílding]
Edificio.
Gusalì, bahay.

Bulb, n. [bælb]
Bulbo.
Bukba.

Bulk, n. [bælk]
Tamaño, bulto, masa, volumen.
Lakí, kapal.

Bulky, adj. [bálki]
Voluminoso, corpulento, abultado, grande, pesado.
Makapal, malaki, mabigat.

Bull, n. [bul]
Toro; bula pontificia.
Toro, bakang lalake; bula ng̃ papa.

Bull-baiting, n. [búl-beting]
Combate de toros y perros.
Labanan ng̃ mg̃a toro at aso.

Bull-beef, n. [búl-bif]
Carne de toro.
Laman ó karné ng̃ toro.

Bull-dog, n. [búl dog]
Perro de presa.
Asong pang̃aso.[99]

Bullet, n. [búlet]
Bala de metal.
Punglô, bala.

Bulletin, n. [búletin]
Boletin, noticias de oficio.
Pahayagan ng̃ mg̃a hanap-buhay at kalakal.

Bullion, n. [búliæn]
Oro en tejos, ó plata en barras y sin labrar.
Gintô ó pilak na dî pa nadadalisay.

Bullock, n. [búlæk]
Novillo.
Bulo, guyang toro.

Bully, n. [búli]
Espadachin, rufian.
Taong masama at hambog.

Bully, v. [búli]
Insultar; fanfarronear.
Lumapastang̃an; maghambog.

Bulwark, n. [búlwærk]
Baluarte.
Munting kutà; kublihan sa kalaban.

Bumblebee, n. [bámblbi]
Avispa.
Bubuyog.

Bump, n. [bæmp]
Hinchazon.
Pamamagâ.

Bump, v. [bæmp]
Dar estallido como una bomba.
Pumutok na parang isang bomba.

Bumpkin, n [bémp-kin]
Patan, villano, rústico.
Taong hamak, taong walang turò, taong bastos.

Bunch, n. [banch]
Racimo, manojo, atado.
Bwig, bigkis.

Bunch, v. [banch]
Atar.
Magbigkis.

Bunchy, adj. [bánchi]
Racimoso.
Mabwig.

Bundle, n. [bándl]
Atado, mazo.
Bigkis, talì, balot.

Bundle, v. [bándl]
Atar, empaquetar, envolver.
Bigkisin, talian, balutin.

Bung, n. [bæng]
Tapon ó tarugo.
Tapón ó pasak.

Bung, v. [bæng]
Atarugar.
Tapunán ó pasakan.

Bunghole, n. [bángjol]
Boca, el agujero por el cual se envasan los licores en las pipas.
Bung̃ang̃à ng̃ bariles.

Bungle, v. [bángl]
Chapucear, chafallar.
Gawín kahit papaano.

Bunk, n. [bænk]
Tarimon.
Hígaan, papag.

Bunt, n. [bænt]
Hinchazon.
Pamamagâ.

Bunt, v. [bænt]
Hincharse.
Mamagâ.

Buoy, n. [buoi]
Boya.
Boya, palutáng.

Buoy, v. [buoi]
Boyar, mantenerse sobre el agua.
Magpalutáng.

Buoyancy, n. [buó-iansi]
Fluctuacion.
Pagpapalutáng.

Buoyant, adj. [buó-iant]
Boyante.
Magaan, masayá.[100]

Burden, n. [bárden]
Carga.
Pasán, sunong.

Burden, v. [bárden]
Cargar.
Pumasan, sumunong.

Burdensome, adj. [bárdensam]
Gravoso, molesto, incómodo.
Mabigat, mahirap dalhin.

Burdock, n. [bárdoc]
Bardana.
Mores.

Bureau, n. [biu-ro]
Armario con cajones, escritorio, bufete; departamento del gobierno.
Aparador, mesang sulatán; kágawaran.

Burglar, n. [búrglar]
Ladron, salteador.
Magnanakaw, mangloloob.

Burial, n. [bérial]
Entierro.
Paglilibing, pagbabaón.

Burial place, n. [bérial-ples]
Cementerio.
Líbing̃an, báunan.

Burier, n. [bérer]
Enterrador, sepulturero.
Manghuhukay.

Burin, n. [biúrin]
Buril.
Kasangkapan ng̃ mámamanday ng̃ ginto’t pilak.

Burn, n. [bærn]
Quemadura.
Pasò, paltos.

Burn, v. [bærn]
Quemar.
Mapasò, masunog, magpaltos; sumunog, pumasò.

Burnable, adj. [bérnabl]
Combustible.
Susunugín, susupukín.

Burner, n. [bérner]
Quemador.
Tagasunog, mánununog.

Burnish, v. [bérnish]
Bruñir; tomar lustre.
Bulihin; pakinang̃ín, pakinisin.

Burr, n. [bær]
Lóbulo ó pulpejo de la oreja.
Ping̃ol ng̃ taing̃a.

Burst, v. [bærst]
Reventar, estallar.
Pumutok, sumilakbo, sumabog.

Burst, n. [bærst]
Estallido, rebosadura.
Putok, silakbo.

Bury, v. [béri]
Enterrar, sepultar.
Maglibing, magbaón.

Burying, n. [bériing]
Entierro, exequias.
Paglilibing.

Bush, n. [bush]
Ramo, arbusto, mata, matorral.
Sang̃a, mababa’t mayabong na halaman, dawag.

Bush, v. [bush]
Crecer espeso.
Yumabong, gumubat.

Bushel, n. [búshel]
Fanega.
Kabán.

Bushy, adj. [búshi]
Espeso, lleno de arbustos.
Masinsin, mayabong, masang̃a, malagô.[101]

Busiless, adj. [bíziles]
Desocupado, ocioso.
Walang gawâ, pagayongayon.

Busily, adv. [bízili]
Solicitamente, diligentemente.
May kaliksihan, may kasipagan.

Business, n. [bíznes]
Empleo, oficio, asunto, negocio.
Kalagayan, pagkabuhay, hanap-buhay.

Bust, n. [bust]
Busto.
Busto, larawang ulo ó kaya’y hanggang kalahatian ng̃ katawan.

Bustle, n. [bæsl]
Bullicio, ruido, alboroto.
Kaing̃áy, kaguló, higing, aling̃awng̃aw.

Bustle, v. [baæsl]
Bullir, hacer ruido ó estruendo.
Mag-ing̃ay, magpaaling̃awng̃aw.

Busy, adj. [bísi]
Ocupado.
May ginagawâ.

Busy, v. [bísi]
Ocupar, emplear.
Gumawâ, magmasipag.

But, conj. [bat]
Sino.
Kundî, liban, lamang, bagkus.

But, prep. [bat]
Pero.
Ng̃unì, datapwà.

Butcher, n. [búcher]
Carnicero.
Magkakarné, mangkakatay ng̃ hayop.

Butcherly, adj. [búchœrli]
Sanguinario, bárbaro.
Mabagsik, tampalasan.

Butler, n. [bátler]
Despensero de algun señor.
Kátiwalà sa mg̃a alak at pagkain.

Butlership, n. [bátlership]
Oficio de despensero.
Tungkuling pagka-katiwalà sa mg̃a alak at pagkain.

Butt, n. [bœt]
Terrero.
Malaking bariles.

Butt, v. [bœt]
Topar, topetar.
Mábanggâ, mábunggô.

Butter, n. [bátter]
Mantequilla.
Mantekilya.

Butter, v. [bátter]
Untar con mantequilla.
Magpahid ng̃ mantekilya.

Butterfly, n. [báterflay]
Mariposa.
Paróparó.

Buttermilk, n. [bátermilk]
Suero de manteca.
Gatas na walang halò.

Buttery, adj. [báteri]
Mantecoso.
Mamantikà, may mantekilya.

Buttery, n. [báteri]
Despensa.
Páminggalan.

Buttock, n. [bátœk]
Anca.
Baywang, pigî.

Button, n. [bátn]
Botón.
Butones.[102]

Button, v. [bátn]
Abotonar.
Magbutones, ibotones.

Buttonhole, n. [bátnjol]
Ojal.
Ohales.

Button-maker, n. [batn-méker]
Botonero.
Manggagawà ng̃ botones.

Buttress, n. [bátres]
Estribo, apoyo, sosten.
Estribo, alalay, pangpatibay.

Butyraceous, adj. [baitécies]
Mantecoso.
Mamantikà.

Buxom, adj. [bécsœm]
Obediente, docil; vivo, alegre.
Masunurin, mabaít; maliksí, masayá.

Buy, v. [bay]
Comprar.
Bumilí, mamilí.

Buyer, n. [báyer]
Comprador.
Tagabilí, mámimili.

Buzz, n. [bæz]
Susurro, murmurio.
Haging, haginit.

Buzz, v. [bæz]
Sumbar; cuchichear.
Hamaging; humaginit.

By, prep. [bay]
Por, con.
Sa, ni, ng̃, sa pamamagitan.

Bramble, n. [brámbl]
Zarza, arbusto espinoso.
Dawag, mababang punong kahoy na matinik.

Bran, n. [bran]
Salvado.
Darak.

Branch, n. [branch]
Ramo, a.
Sang̃á.

Branch, v. [branch]
Ramificarse.
Magsang̃á.

Branch, a. [branch]
Ramo.
Kasang̃a.

Brand, n. [brand]
Tizon, marca ó sello.
Sigsig; tandâ ó tatak.

Brand, v. [brand]
Marcar, herrar.
Markahan, tandaan.

Brandiron, n. [brándairen]
Marca, el hierro.
Pangmarka ó panatak.

Brandish, v. [brándish]
Blandir, ondear.
Wagayway, wasiwas.

Brandnew, a. [brándnu]
Flamante.
Maning̃as, mapusok.

Brandy, n. [brándi]
Aguardiente.
Agwardyente.

Brangle, n. [bránggl]
Quimera, disputa.
Káalitan.

Brangle, v. [bránggl]
Reñir, disputar.
Makipagkaalit, makipagtalo.

Brasen ó brazen, a. [brézn]
Hecho de bronce.
Yari sa tansong dilaw.

Brassier, n. [brézer]
Latonero, brasero.
Ang marunong gumawâ ng̃ mg̃a kasangkapang tansong dilaw.

Brass, n. [bras]
Bronce.
Tansong dilaw.[103]

Brassfounder, n. [brásfaunder]
Fundidor.
Mangbububò ng̃ tansong dilaw.

Brassy, a. [brási]
Lo que participa de la calidad del bronce.
Tila tansong dilaw.

By, adv. [bay]
Cerca, al lado de.
Sa tabí, malapit sa.

By-bye, [baybáy]
Adiós.
Adiós, paalam.

By-end, [bay-énd]
Interes particular.
Masákit sa sarili.

By-gone, adj. [báy-gon]
Pasado.
Nakaraan, nagdaan, lipas na.

By-law, n. [bay-lo]
Ordenanza, ley.
Tagubiling, kautusan.

By-name, n. [bay-ném]
Apodo.
Palayaw.

Bypath, n. [báypaz]
Senda descarriada.
Landas na paligaw.

Byroad, n. [báyrod]
Camino oscuro.
Daang tagô.

By-stander, n. [bay-stánder]
Miron, mirador.
Nanonood.

By-view, n. [bay-víu]
Fin particular.
Sariling tanaw, sariling masákit.

By-walk, n. [báy-uok]
Paseo oculto.
Daang bukod.

By-way, n. [bay-ue]
Camino desviado.
Daang kublí.

Byword, n. [bay-uerd]
Dicho, proverbio, refran.
Kasabihán, kawikaan, bukang bibig.

C

Cab, n. [cab]
Cab, una especie de vehiculo.
Kab, kalesang inglés na tila rokabay.

Cabal, n. [cabál]
Cábala, sociedad de personas unidas para alguna conjuracion ó intriga.
Katipunan na may bantâ.

Cabal, v. [cabál]
Maquinar, tramar.
Magbantâ, mag-akalà ng̃ isang laláng.

Cabbage, n. [cábedch]
Berza, repollo.
Repolyo.

Cabbage, v. [cábedch]
Cercenar, hurtar retazos.
Magtalop ng̃ balat, umumit ng̃ mg̃a retaso.

Cabin, n. [cábin]
Cabaña, choza.
Dampâ, sálong, kubo.[104]

Cabin, v. [cábin]
Vivir en cabaña ó choza.
Manahán sa dampâ.

Cabinet, n. [cábinet]
Gabinete, escritorio.
Mesang sulatan.

Cabinet-maker, n. [cábinet-méker]
Ebanista.
Manggagawà ng̃ mg̃a mesang sulatán.

Cable, n. [kébl]
Cable.
Kable pahatid-kawad.

Cablet, n. [kéblet]
Remolque.
Hila.

Caboose, n. [cabús]
El fogón ó cocina á bordo de un barco.
Ang kúsinaan sa sasakyang dagat.

Cacao, n. [kéco]
Cacao.
Kakáw.

Cackle, n. [cákl]
Cacareo.
Tilaok.

Cackle, v. [cákl]
Cacarear, graznar.
Tumilaok.

Cackler, n. [cákler]
Cacareador; chismoso.
Mapagtilaok; mapaghatid humapit.

Caco-demon, n. [caco-dímen]
Diablo.
Diablo.

Cad, adj. [cad]
Rústico, grosero.
Bastos.

Cadaver, a. [cadéver]
Cadaver.
Bangkáy.

Cadaverous, adj. [cadáveraes]
Cadavérico.
Mukhang patáy, parang patáy, maputlâ.

Caddy, n. [cádi]
Botecito.
Munting sisidlan.

Cade, adj. [ked]
Manso, domesticado, criado á la mano.
Maamò.

Cade, v. [ked]
Criar con blandura, mimar.
Paamuin, amuin.

Cadence, n. [kédens]
Cadencia, en la música ó en la poesía ó en las frases; caida, declinación.
Pagkakatugmà sa tugtugin ó sa tulâ ó sa pananalitâ; kiling, hilig.

Cadence, v. [kédens]
Regular por medida música.
Itugmâ sa kumpas ng̃ tugtog.

Cadet, n. [cadét]
Cadete de un cuerpo militar.
Kadete, ang nag-aaral ng̃ pagpupunò sa mg̃a sundalo ó kawal.

Cafe, n. [café]
Restaurant, fonda.
Restauran, ponda.

Cage, n. [kedch]
Jaula.
Hawla, kulung̃an.

Cage, v. [kedch]
Enjaular.
Isilid sa hawla; kulung̃in.

Caiman, n. [kéman]
Caiman.
Bwaya.

Cairn, n. [carn]
Monton de piedras.
Bunton ó salansan ng̃ bató.

Caisson, n. [casóns]
Arcon ó cajón grande.
Malaking sisidlán.

Caitiff, n. [kétif]
Belitre, pícaro, ruin.
Hamak, bastos.[105]

Cajole, v. [cadchól]
Lisonjear, adular.
Manuyâ, mamuri ng̃ pakunwà.

Cajoler, n. [cadchóler]
Adulador, lisonjeador.
Mánunuya, mámumuri ng̃ pakunwâ.

Cajolery, n. [cadchóleri]
Adulacion, lisonja.
Tuyâ, kunwang papuri.

Cake, n. [keík]
Bollo.
Keík.

Cake, v. [keík]
Endurecer.
Magpatigas.

Calamitous, adj. [calámitæs]
Calamitoso, miserable, infeliz.
Abâ, hidwâ, kahapis-hapis.

Calamity, n. [calámity]
Calamidad.
Sakunâ, kapahamakan.

Calcareous, adj. [calkéries]
Calcáreo.
Parang apog; may halong apog.

Calcine, v. [calsáin]
Calcinar, quemar.
Pumasò, sumunog.

Calculate, v. [cálkiulet]
Calcular.
Kumurò, tumasa.

Calculation, n. [calkiulécien]
Calculacion, cálculo.
Kurò, tasa.

Calculator, n. [calkiulétær]
Calculador.
Tagakurô, tagatasa.

Calculous, adj. [cálkiulos]
Pedregoso, arenoso.
Mabató, mabuhang̃in.

Calculus, n. [cálkiulæs]
Cálculo; piedra en la vejiga.
Kurò; bató sa loob ng̃ pantog.

Caldron, n. [cáldræn]
Calderón, caldera grande.
Kawa, kating̃an.

Calendar, n. [cálendar]
Calendario ó almanaque..
Kalendaryo, almanake.

Calf, n. [caf]
Ternera; pantorrilla.
Guyang baka; bintî.

Caliber, n. [cáliber]
Calibre.
Kalibre.

Calid, adj. [cálid]
Caliente, ardiente.
Mainit.

Caligraphy, n. [calígrafi]
Caligrafía.
Karunung̃an sa pagtititik.

Calix, n. [cálics]
Caliz ó campanilla.
Balat ng̃ bulaklak.

Calk, v. [coc]
Calafatear un navio.
Pasakan ang sirà ng̃ sasakyan sa tubig.

Calker, n. [cóker]
Calafate.
Tagapagpasak ng̃ sirà ng̃ sasakyan sa tubig.

Call, n. [col]
Llamada; visita.
Tawag; dalaw.

Call, v. [col]
Llamar, nombrar; visitar á uno.
Tumawag, magpang̃alan; dumalaw.

Caller, n. [cóler]
Llamador.
Ang tumawag.

Callet, n. [cálet]
Regañona, peliforra.
Magagalitín.

Calling, n. [cóling]
Profesion, vocacion.
Pagkabuhay, hilig.[106]

Calligraphy, n. [calígrafi]
Caligrafía.
Karunug̃nan tungkol sa mabuting paninitik.

Callosity, n. [calósiti]
Callosidad.
Kalipakán, kalyo.

Callous, adj. [cáles]
Calloso.
Malipak, kinakalyo.

Callow, adj. [cálo]
Pelado, desplumado.
Walang balahibo, inalisan ng̃ balahibo.

Callus, n. [cálæs]
Callo, dureza de alguna parte del cuerpo.
Lipak, kalyo.

Calm, n. [calm]
Calma, serenidad, sociego.
Katahimikan, kalamigan ng̃ isip, hinahon, katiwasayan, kapalagayan ng̃ loob.

Calm, adj. [calm]
Quieto, tranquilo, sosegado.
Tahimik, mahinahon, tiwasay, palagay-loob.

Calm, v. [calm]
Calmar, tranquilizar, apaciguar.
Tumahimik, huminahon, tumiwasay, pumayapà, humimpil, humumpay.

Calmness, n. [cámnes]
Tranquilidad, calma.
Kapalagayan ng̃ loob, kapanatagán, katahimikan, katiwasayán.

Calmy, adj. [cámi]
Tranquilo, pacífico.
Panatag, palagay-loob tiwasay.

Caloric, n. [calóric]
Calórico.
Nahihinggil sa init.

Calorific, adj. [calorífic]
Calorífico.
Nauukol sa init.

Calumniate, v. [calámniet]
Calumniar.
Magbintang, bintang̃an, magparatang.

Calumniation, n. [calœmniécien]
Calumnia.
Bintang, paratang.

Calumniator, n. [calœmnietœr]
Calumniador.
Ang nagbibintang, ang nagpaparatang.

Calumniatory, adj. [calémnietori]
Calumnioso, injurioso.
Palabintang, mapagparatang.

Calumny, n. [calémni]
Calumnia, injuria.
Paratang, bintang.

Calve, v. [cav.]
Parir la vaca.
Mang̃anák (ang baka ó kalabaw).

Calyx, n. [cálics]
Caliz.
Mg̃a dahon sa labas ng̃ bulaklák.

Cambist, n. [cámbist]
Cambista.
Mámamalit ng̃ salapî.

Cambric, n. [kémbric]
Batista.
Kambray.[107]

Camel, n. [cámel]
Camello.
Kamelyo.

Camera, n. [cámera]
Cámara fotográfica.
Pang̃uha ng̃ retrato, tánawin, ibp.

Camerade, n. [cámœret]
Camarada.
Kasama.

Camp, n. [camp]
Campo; campamento.
Parang; campamento himpilan ng̃ mg̃a kawal, páhing̃ahan ng̃ hukbo.

Camp, v. [camp]
Acampar, alojar un ejército.
Magkampamento, humimpil (ang mg̃a kawal), magpahing̃a (ang hukbó).

Campaign, n. [campén]
Campaña; campo razo.
Pakikihamok, pakikilaban; lwal na dako.

Camphire, n. [cámfœr]
Alcanfor.
Alkampor.

Camphor, n. [cámfœr]
Alcanfor.
Alkampor.

Camphor, v. [cámfœr]
Alcanforar.
Lagyan ng̃ alkampor.

Can, n. [can]
Lata.
Lata.

Can, v. [can]
Poder.
Maka... , maarì.

Canal, n. [canál]
Canal.
Pádaluyan ng̃ tubig; bangbang.

Canary, n. [canéri]
Canario.
Ibong kanaryo.

Cancel, v. [cánsel]
Cancelar.
Walán ng̃ bisà, iurong.

Cancellation, n. [cancelécien]
Cancelación.
Pagpapawalâ ng̃ bisà, pag-uurong.

Cancer, n. [cánsœr]
Cancer, tumor maligno.
Kanser, kánkaro masamang bukol.

Cancerous, adj. [cánsœrœs]
Canceroso.
Nauukol sa kanser.

Candelabrum, n. [candelébræn]
Candelabro.
Kandelero, tirikán ng̃ kandilà.

Candent, adj. [cándent]
Candente.
Nagbabaga, nag-iinit.

Candid, adj. [cándid]
Cándido, sencillo.
Mapaniwalain, musmos.

Candidacy, n. [candídeci]
Candidatura.
Pagkakandidato.

Candidate, n. [cándidet]
Candidato, pretendiente, aspirante.
Kandidato, naghahang̃ad ng̃ isang kalagayan.

Candidly, adv. [cándidli]
Candidamente, ingenuamente.
Totoo, tunay, tapat.

Candle, n. [cándl]
Candela, vela.
Kandilà.[108]

Candlestick, n. [cándlstic]
Candelero.
Tirikán ng̃ kandilà, kandelero.

Candlestuff, n. [cándlstæf]
Sebo para hacer velas.
Pagkit na ginagawang kandilà.

Candlewick, n. [cándlwic]
Pábilo.
Mitsá ng̃ kandilà.

Candor, n. [cándœr]
Candor, sinceridad, ingenuidad.
Katapatan ng̃ loob.

Candy, n. [kéndi]
Candy.
Kendi, matamis.

Cane, n. [keín]
Caña, junco, baston.
Kawayan, baston, tungkod.

Cane, v. [keín]
Apalear.
Manghampas ng̃ baston.

Canine, adj. [canáin]
Canino.
Parang aso, nahihinggil sa aso.

Canker, n. [cánkœr]
Cancer.
Kánkaro, bagâ ng̃ suso.

Cannibal, n. [cánibal]
Caníbal, caribe, antropófago.
Taong lumalamon ng̃ kapwà tao.

Cannibalism, n. [cánibalism]
Canibalismo.
Paglamon ng̃ kapwà tao; kabalakyutan.

Cannon, n. [cánœn]
Cañón de artillería.
Kanyón.

Cannonade, n. [canonéd]
Cañonazo, cañoneo.
Pang̃ang̃anyon.

Cannonade, v. [canonéd]
Cañonear ó acañonear.
Kumanyon, mang̃anyon, magpaputok ng̃ kanyon.

Cannonball, n. [canœnbol]
Bala de cañón.
Bala ng̃ kanyón.

Cannoneer, n. [canœnír]
Cañonero.
Tagapagpaputók ng̃ kanyon, máng̃ang̃anyon.

Cannoneer, v. [cánœnír]
Cañonear.
Kumanyon, magpaputok ng̃ kanyon.

Cannonshot, n. [canœnsiot]
Estallido del cañon.
Putok ng̃ kanyon.

Cannot, [cánot]
No poder.
Walang kaya, dí maka...

Canny, adj. [cáni]
Sagaz; prudente.
Tuso, matalinò; mabaít.

Canoe, n. [canú]
Canoa.
Bangkâ.

Canon, n. [cánœn]
Canon; regla, ley, estatuto; lo que se paga en reconocimiento del dominio directo de algun terreno.
Kanon ó aklat ng̃ kapakanan ng̃ mg̃a Banal na Kasulatan; tuntunin, kautusan; ang pinaka bayad sa pagkilala ng̃ talagang pagka may-arì ng̃ alin mang lupà.[109]

Canonic, adj. [canónic]
Canónico.
Naaukol sa kanon.

Canonical, adj. [canónical]
Canónico.
Nauukol sa kanon.

Canonization, n. [canœnaizécien]
Canonizacion.
Pagpapalagay na santo ó banal sa kanino mang namatay.

Canonize, v. [cánœnais]
Canonizar.
Ipalagay na santo ó banal ang sinomang namatay.

Canopy, n. [cánopi]
Docel, pabellon.
Tabing, baldokan.

Canopy, v. [cánopi]
Endoselar.
Ilagay na tabing.

Cant, n. [cant]
Jerigonza.
Pananalitang tila awit; pananalitang malawig.

Cant, v. [cant]
Hablar en jerigonza.
Magsalitâ ng̃ tila paawít; magsalitâ ng̃ malawig.

Canteen, n. [cantín]
Cantina, puesto en el campo donde se vende vino, etc..
Kantina, tindahan na nagbibilí ng̃ alak, ibp.

Canter, n. [cántær]
Hipócrita; medio galope.
Mapagpakunwâ; takbong paluksó.

Canter, v. [cántær]
Andar el caballo á paso largo y sentado.
Pakarimuting maigi ang kabayo.

Canthus, n. [cánzæs]
Canto ó ángulo del ojo.
Sulok ng̃ matá.

Canticle, n. [cánticl]
Cántico ó cancion de Salomon.
Awit ni Salomon.

Canto, n. [cánto]
Canto.
Kánto, awit.

Canvas, n. [cánvas]
Cañamazo.
Balindang.

Canvass, n. [cánvas]
El acto de solicitar votos para lograr algun destino.
Paghanap ng̃ mg̃a boto sa ikápagkakaroon ng̃ anomang destino ó kalagayan.

Canvass, v. [cánvas]
Solicitar votos para lograr algun destino.
Humanap ng̃ mg̃a boto upang magkaroon ng̃ destino ó kalagayan.

Cany, adj. [kéni]
Lleno de cañas.
Mapunong kawayan, káwayanan.

Cap, n. [cap]
Gorra ó gorro.
Gorra, tukarol.

Cap, v. [cap]
Cubrir la cabeza; saludar á uno, quitarse la gorra en señal de reverencia.
Magtakip ng̃ ulo; bumatì, mag-alis ng̃ gorra na pinaka galang.[110]

Capability, n. [kepabíliti]
Capacidad, aptitud.
Kakayahan, kaya, abót.

Capable, adj. [képabl]
Capaz, idóneo, apto.
May kaya, may abót, sapat.

Capacious, adj. [capécies]
Espacioso, extensivo, vasto, ancho.
Maaliwalas, malwang, malwag, malawak.

Capacitate, v. [capásitet]
Habilitar, hacer capaz.
Ariing may kaya, ariing sapat.

Capacity, n. [capásity]
Capacidad, cabida.
Kasapatán, kakayahan.

Cap-a-pie, adv. [cap-a-pí]
De pies á cabeza.
Magbuhat sa ulo hanggang sa paa.

Caparison, n. [capárisæn]
Caparason.
Kasangkapan ng̃ kabayo.

Caparison, v. [capárisæn]
Enjaezar un caballo.
Maggayak ng̃ kabayo.

Cape-case, n. [cáp-kes]
Saco, alforja.
Kapa; sako, supot, bayong.

Cape, n. [kep]
Cabo, promontorio ó punta de tierra.
Puntá ó ung̃os ng̃ lupa.

Caper, n. [képær]
Cabriola, salto ó brinco.
Likot; lundag, lukso, talón.

Caper, v. [képær]
Cabriolar, hacer cabriolas.
Maglilikót; magluluksó.

Caperer, n. [kápærær]
Danzador, saltador.
Sasayawsayaw, lúluksoluksó.

Capital, adj. [cápital]
Lo que pertenece á la cabeza.
Nauukol sa ulo ó buhay.

Capital, n. [cápital]
Capital, la ciudad principal.
Ang pang̃ulong bayan.

Capital, n. [cápital]
Capital, fondo.
Puhunan.

Capital, n. [cápital]
Mayuscula.
Mayuscula ó malaking titik.

Capitalist, n. [cápitalist]
Capitalista.
Mámumuhunan, ang namumuhunan.

Capitalize, v. [cápitalais]
Capitalizar.
Mamuhunan.

Capital letter, n. [cápital létter]
Mayuscula.
Titik na malaki ó mayuskula.

Capitol, n. [cápitol]
Capitolio.
Bahay pámahalaan.

Capitulate, v. [capítiulet]
Capitular; escribir alguna cosa dividiendola en capítulos.
Sumulat ng̃ nababahagi sa pamamagitan ng̃ mg̃a kabanata.[111]

Capitulation, n [capitiulécien]
Capitulacion, el acto de escribir por capítulos.
Pagkasulat na nababahagi sa pamamagitan ng̃ mg̃a kabanata.

Capon, n. [képen]
Capon ó pollo castrado.
Kapón.

Caprice, n. [caprís]
Capricho, extravagancia.
Kapricho, katwang pagkaibig.

Capricious, adj. [caprícies]
Caprichoso, extravagante.
Kaprichoso, makapricho, mapag-ibig ng̃ katwâ.

Capsicum, n. [cápsikem]
Pimienta, pimentero.
Pamintá.

Capsize, v. [capsáiz]
Trabucar, volcar, volver de arriba abajo.
Magtaob, itaob, magtiwarik, itiwarik.

Capsular, adj. [cápsiular]
Capsular.
Tila kápsula, hinggil sa kápsula.

Capsule, n. [cápsiul]
Cápsula.
Kápsula.

Captain, n. [cápten]
Capitan.
Kapitan, punò.

Captaincy, n. [cáptensi]
Capitanía.
Pagkakapitan, pagkalagay na kapitan.

Caption, n. [cápcien]
Captura.
Paghuli, pag-uusig.

Captious, adj. [cápcies]
Engañoso, caviloso.
Magdarayà, sinung̃aling.

Captivate, n. [cáptivet]
Cautivar, atraer la voluntad.
Bumihag; humalina ng̃ kalooban.

Captive, n. [cáptiv]
Cautivo, prisionero.
Bihag.

Captive, v. [cáptiv]
Cautivar.
Bumihag, bihagin.

Captivity, v. [captíviti]
Cautiverio.
Pagkabihag.

Captor, n. [cáptœr]
Apresador.
Tagabihag.

Capture, n. [cápchœr]
Captura.
Pamimihag, pag-uusig.

Capture, v. [cápchœr]
Capturar, apresar.
Mamihag, humulí dumakip.

Car, n. [car]
Carro.
Karro, kariton.

Carabine, n. [cárabain]
Carabina.
Maiklìng baríl.

Carabineer, n. [carabinír]
Carabinero.
Karabinero.

Caracole, n. [cáracol]
Caracól; escalera de caracol.
Susô; hagdang sinusô.

Caramel, n. [cáramel]
Caramelitos.
Karamelitos.

Carat, n. [cárat]
Quilate del oro.
Kilates ng̃ gintô.

Carbolic, adj. [cárbolic]
Carbólico.
Karbóliko.

Carbon, n. [cárbon]
Carbon.
Uling.

Carbonaceous, adj. [carbonécies]
Lo que contiene carbon.
May halong uling.[112]

Carbonic, adj. [carbónic]
Carbónico.
Nahihinggil sa uling.

Carbonize, v. [carbóniz]
Carbonizar.
Uling̃in, papaguling̃in, gawing uling.

Carbuncle, n. [cárbuncl]
Carbunco, tumor puntiagudo y maligno.
Masamang bukol.

Carcass, n. [cárcas]
Carcasa, cadaver.
Bangkay.

Card, n. [card]
Naipe; tarjeta.
Baraha; tarjeta.

Card-board, n. [card-bord]
Carton.
Kartón.

Cardiac, adj. [cárdiak]
Cardiaco.
Nahihinggil sa sakít sa pusò.

Cardialgy, n. [cárdialdchi]
Cardialgía.
Sakít na nararamdaman sa sikmura at nakapagsisikip ng̃ loob.

Cardinal, adj. [cárdinal]
Cardinal, principal.
Una, pang̃ulo.

Cardinal, n. [cárdinal]
Cardinal.
Kardinal.

Cardmaker, n. [cárdmeker]
Fabricante de naipes.
Manggagawá ng̃ baraha.

Card-party, n. [card-parti]
El conjunto de los que juegan á algun juego de naipes.
Sugalan.

Care, n. [keír]
Cuidado, cautela.
Ing̃at, kaling̃â.

Care, v. [keír]
Cuidar, tener cuidado.
Mag-ing̃at, ing̃atan, kumaling̃â, kaling̃ain.

Careen, v. [carín]
Carenar ó dar carena al navio.
Kumpunihín ang sirà ng̃ sasakyan.

Careful, adj. [kérful]
Cuidadoso, cauteloso.
Maing̃at, makaling̃â.

Carefully, adv. [kérfuli]
Cuidadosamente.
Na may pag-iing̃at.

Carefulness, n. [kérfulnes]
Cuidado, cautela, atencion.
Ing̃at, kaling̃â, ling̃ap.

Careless, adj. [kérles]
Descuidado, negligente.
Pabayâ, walang bahalà walang ing̃at.

Carelessly, adv. [kérlesli]
Descuidadamente.
Na may pagpapabayâ.

Carelessness, n. [kérlesnes]
Descuido, negligencia, indiferencia.
Kapabayaan, kawalán ng̃ ing̃at.

Career, n. [carír]
Carrera, carrera abierta y tendida.
Takbó, karimot.

Career, v. [carír]
Correr á carrera tendida.
Kumarimot, tumakbó.

Caress, n. [carés]
Caricia, halago.
Kaling̃â, alindog.[113]

Caress, v. [carés]
Acariciar, halagar.
Kumaling̃â, umalindog, palayawin, alindugin.

Cargo, n. [cárgo]
Cargamento de navio.
Lulan ng̃ sasakyan.

Caricature, n. [caricachúr]
Caricatura.
Karikatura, larawang pangpatawá, pangtuyâ ó pangpuri.

Caricature, v. [caricachúr]
Hacer caricaturas.
Gumuhit ng̃ larawang hawig ng̃ kaontî sa may katawan.

Caricaturist, n. [caricachiúrist]
El que hase caricaturas.
Ang manggagawà ng̃ karikatura.

Cark, n. [carc]
Cuidado.
Ing̃at.

Cark, v. [carc]
Ser muy cuidadoso.
Magpakaing̃at.

Carle, n. [carl]
Patan, rústico, hombre ruin.
Taong hamak, taong walang tuto.

Carman, n. [cárman]
Cochero.
Kuchero.

Carminative, adj. [carmínetiv]
Carminativo, lo que pertenece á los remedios contra los flatos.
Carminativo, ang ukol sa gamót laban sa hang̃in na nasa loob ng̃ katawan.

Carmine, n. [cármain]
Carmin.
Kulay karmín.

Carnage, n. [cárnedch]
Carnicería; mortandad.
Pámilihan ng̃ karne; ang pátayan sa panahon ng̃ digmà ó labanán.

Carnal, adj. [cárnal]
Carnal, sensual.
Ang nauukol sa laman, ang nauukol sa kalayawan.

Carnalist, n. [cárnalist]
El que es lujurioso ó lascivo.
Malibog.

Carnality, n. [carnáliti]
Carnalidad, sensualidad, lascivia.
Pagkalamáng tao ó lupa, kalibugan.

Carnation, n. [carnécien]
Encarnacion.
Pagkakatawang tao.

Carneous, adj. [cárnies]
Carnoso, cornudo.
Malamán, matabâ.

Carnival, n. [cárnival]
Carnaval ó carnestolendas.
Karnabal ó karnestolendas.

Carnivorous, adj. [carnívorœs]
Carnívoro.
Máng̃ang̃ain ng̃ karné.

Carol, n. [cáreæl]
Villancico de Noche Buena ó Navidad.
Kantá ó awit sa Noche Buena ó Paskó.[114]

Carol, v. [cárœl]
Cantar.
Kumantá ó umawit.

Carousal, n. [caráusal]
Festin; francachuela.
Paghahandaan, pagkakatwâ, pagsasayahan, pagbibiruan.

Carouse, n. [caráuz]
Borrachera; jarana.
Paglalasing̃an, pagkakaing̃ay; panghaharana.

Carouse, v. [caráuz]
Jaranear, alborotar.
Mangharana, magsayá, mag-ing̃ay.

Carp, n. [carp]
Carpa, pescado de agua dulce.
Bwanbwan.

Carp, v. [carp]
Censurar, criticar; vituperar.
Pumuna, pumansin; pumintas, pumulà.

Carpenter, n. [carpenter]
Carpintero.
Anlwagi, manggagawà ng̃ bahay ó gusalì.

Carpentry, n. [cárpentri]
Carpintería.
Pag-aanlwagi.

Carper, n. [cárper]
Regañon; censurador.
Magagalitín; mapamintas.

Carpet, n. [cárpet]
Tapete de mesa; alfombra.
Panakip sa dulang, panglatag sa sahig.

Carpet, v. [cárpet]
Alfombrar, entapizar.
Maglatag sa sahig.

Carpet-bag, n. [cárpet-bæg]
Baulillo de viandante.
Sako de byahe, tampipì.

Carriage, n. [cár-redch]
Coche, vehículo; porte, conduccion.
Karwahe; pagdadalá.

Carrier, n. [cárrier]
Portador.
Tagapagdalá.

Carrion, n. [cár-riœn]
Carroña, la carne corrompida.
Karneng bulók, lamáng bulok.

Carrion, adj. [cár-riœn]
Mortecino, podrido.
Bulok.

Carry, v. [kéri]
Llevar, conducir de una parte á otra.
Magdalá.

Carrying, n. [kériying]
Porte, conduccion.
Pagdadalá.

Carry-tale, n. [cárritel]
Chismoso, cuentista.
Masatsat, mapagkwento.

Cart, n. [cart]
Carro, carreta.
Kariton, karetela.

Cart, v. [cart]
Carretear, usar carros ó carretas.
Ipagkariton, ipagkaretela.

Cartage, n. [cártedch]
Carretaje.
Pagkakariton, pagkakaretela.

Carter, n. [cárter]
Carretero.
Cochero.

Cartoon, n. [cartún]
Carton.
Karton.

Cartouche, n. [cartúch]
Cartucho de balas.
Kartucho na may punlô ó bala.[115]

Cartridge, n. [cártridch]
Cartucho de pólvora.
Kartuchong may pulburá.

Carve, v. [carv]
Esculpir, tallar, grabar.
Magbubô ng̃ larawan, lumilok, humugis ó humubog ng̃ anomang anyong binubô.

Carver, n. [cárver]
Escultor, tallador, grabador.
Mangbububô ng̃ larawan, manglililok.

Carving, n. [cárving]
Escultura ó figuras esculpidas, talla.
Larawang binubô, anyong nililok.

Cascade, n. [caskéd]
Cascada, despeñadero de agua.
Lagaslas.

Case, n. [keís]
Estado, situacion; caja, estuche.
Lagay, kalagayan, tayô; kahón, sisidlan.

Case, v. [keís]
Encajar.
Isilid sa kahon.

Cash, n. [cash]
Dinero contante ó de contado; cajita ó cofrecillo para guardar el dinero.
Salapî; munting sisidlán ng̃ pilak.

Cashbook, n. [cáshbuk]
Libro de caja.
Aklat na tálaan ng̃ salaping naglalabas-pumasok sa kaha.

Cashier, n. [kásher]
Cajero.
Kahero, ing̃at-yaman.

Cashier, v. [kásher]
Quitarle á uno de su empleo.
Alisin sa katungkulan.

Casing, n. [késing]
Cobertura.
Takíp.

Cask, n. [cask]
Barril, tonel.
Bariles.

Casket, n. [cásket]
Cajita para joyas.
Kahitang sisidlan ng̃ hiyas.

Casket, v. [cásket]
Poner en cajita.
Isilid sa kahita.

Cassimere, n. [cázimir]
Casimiro, tela de lana muy fina.
Mainam na lana.

Cassock, n. [cásœc]
Balandran ó sotana.
Sotana, bihisang mahabà.

Cast, n. [cast]
Tiro, golpe; ojeada; molde, forma; aire ó modo de presentarse.
Hagis, pukól, tapon, tudlâ; sulyap; anyô; kilos.

Cast, v. [cast]
Tirar, arrojar, lanzar; modelar.
Ihagis, ipukol, itapon; mag-anyô, magbubô.

Castaway, n. [cástawe]
Réprobo.
Alibughâ, tapon.

Caste, n. [cast]
Casta; corporacion.
Lahì; kapisanan.[116]

Caster, n. [cástœr]
Tirador; adivino; fundidor; rueda con un eje formado de eslabones para rodar por todos lados.
Manghahagis; manghuhulà; mangbububô; gulong na mabuti ang pagkaayos ng̃ ehe, anopát náigugulong saan man ipaling.

Castigate, v. [cástiguet]
Castigar.
Magparusa.

Casting, n. [cásting]
Fundicion.
Pagbububô.

Castle, n. [cásl]
Castillo, fortaleza.
Pánanggalang̃an sa digmà, kutà; gusaling matayog.

Castle-builder, n. [cásl-bílder]
Proyectista imaginario.
Palaisip ng̃ kahambugang dî mangyayari.

Castor, n. [cástor]
Castor; sombrero fino hecho del pelo de castor.
Isang urì ng̃ hayop na may apat na paa; sombrero na balahibo ng̃ hayop ang ginamit.

Castor oil, n [cástœr-oil]
Aceite de Castor.
Aseite de Kastor.

Castrate, v. [cástret]
Castrar, capar.
Kapunín, gawing bating.

Castration, n. [castrécien]
Capadura.
Pagkapon.

Castrel, n. [cástrel]
Especie del halcon.
Lawin.

Casual, adj. [cáziual]
Casual, accidental.
Nagkataon, hindì sinasadyâ.

Casually, adv. [cásiuali]
Casualmente, fortuitamente.
Sa pagkakataon, na di sinasadyâ.

Casualty, n. [cásiualti]
Casualidad, aventura, accidente.
Pagkakataon, pangyayari.

Cat, n. [kæt]
Gato.
Pusà.

Cataclysm, n. [cátaclizm]
Cataclismo, diluvio.
Sakunang nakagugunaw, paggunaw.

Catacombs, n. [cátacomz]
Catacumbas.
Libing̃an ng̃ mg̃a martir sa ilalim ng̃ lupà sa Roma.

Catalepsy, n. [cátalepsi]
Catalepsis.
Himatay, kalagayang parang patay.

Cataleptic, adj. [cátaleptic]
Cataléptico.
Nauukol sa himatay.

Catalogue, n. [cátalog]
Catálogo, lista ó memoria.
Tálaan, tandaan.[117]

Catalogue, v. [cátalog]
Poner en catálogo.
Italâ sa tandaan ó tálaan.

Catamenia, n. [catamínia]
Menstruacion.
Sakit sa panahon ng̃ babae.

Catamount, n. [cátamaunt]
Gato pardo ó montés.
Pusang bundok na tila tigre.

Cataplasm, n. [cátaplazm]
Cataplasma.
Tapal.

Catapult, n. [cátapult]
Catapulta.
Isang mákina noong unang panahon na ginagamit sa pakikidigmà.

Cataract, n. [cátaract]
Cascada, catarata.
Malaking lagaslas.

Catarrh, n. [catár]
Catarro.
Sipón.

Catarrhal, adj. [catárral]
Catarral.
Nauukol sa sipón.

Catastrophe, n. [catástrofi]
Catástrofe, cosa infeliz y funesta.
Sakunâ, malaking kapahamakán.

Catcall, n. [kétcol]
Silbo, reclamo.
Daing, pag-aamò-amò, luhóg.

Catch, n. [catch]
Presa, captura.
Huli, dakíp; agaw.

Catch, v. [catch]
Coger, arrebatar; alcanzar, atrapar.
Humuli, hulihin, dumakip, dakpin; abutin; agawin; saluhín.

Catcher, n. [cáchær]
Cogedor.
Tagasaló.

Catching, n. [cáching]
El acto de cojer.
Pagsaló.

Catching, adj. [cáching]
Contagioso.
Nakakahawa.

Catchpenny, n. [cáchpeni]
Engañifa.
Dayà.

Catchup, n. [kéchap]
Salsa picante hecha de setas.
Isang sawsawan.

Catechise, v. [catekíz]
Catequizar; examinar; instruir en los artículos fundamentales de la religion cristiana.
Humikayat, lumitis; magturò ng̃ mg̃a aral ng̃ relihion kristiana.

Catechism, n. [cátekizm]
Catecismo.
Katecismo, aral kristiano.

Categoric, adj. [categóric]
Categórico.
Pasiya ó palagay na patapós.

Category, n. [cátegori]
Categoría.
Lagay, kalagayan.

Cater, n. [kéter]
Proveedor.
Tagapaglaan, tagapagtaan.

Cater, v. [kéter]
Abastecer, proveer.
Maglaan, magtaan.[118]

Caterer, n. [kéterer]
Proveedor.
Tagapaglaan, tagapagtaan.

Caterpillar, n. [cáterpilar]
Oruga.
Isang urì ng̃ uod.

Caterwaul, v. [cáteruol]
Maullar.
Ng̃umiyaw.

Caterwauling, n. [cátœrwoling]
El maullido de muchos gatos juntos.
Paglalampung̃an ng̃ mg̃a pusà.

Cates, n. pl [kets]
Vianda ó platos para la mesa.
Ulam.

Cat-eyed, adj. [kétaid]
El que tiene ojos de gato.
Bulagaw.

Catfish, n. [kétfish]
Una especie de pescado.
Kandulì.

Catgut, n. [kétgœt]
Cuerda de violon ó guitarra.
Kwerdas ng̃ byolon ó gitarra.

Cathartic, adj. [cazártic]
Catártico.
Pangpurgá.

Cathartic, n. [cazártic]
Catártico, medicina purgante.
Purgá.

Cathedral, n. [cazídral]
Catedral.
Katedral, pang̃ulong simbahan.

Catholic, adj. [cázolic]
Católico.
Katóliko, may kinalaman sa sangkalahatan.

Catholicism, n. [cazólisizm]
Catolicismo.
Katolisismo.

Catholicize, v. [cazólisaiz]
Hacerse católico.
Hikayating magíng katóliko.

Catkin, n. [cátkin]
Candeda de los árboles.
Tiník.

Catmint, n. [cátmint]
Calaminta.
Kabling.

Catsup, n. [kétsap]
Salsa de setas.
Sawsawan.

Cattle, n. [cátl]
Ganado.
Kawan ng̃ baka.

Caucus, n. [cókœs]
Conventiculo ó junta secreta.
Pag-uulung̃an upang makaganyak ng̃ mg̃a kalapì.

Caudal, adj. [códal]
Lo que pertenece á la cola.
Nauukol sa buntot.

Caudate, adj. [códet]
Candato.
May buntot.

Caul, n. [col]
Cofia, redecilla.
Kayong nilambat na panakip ng̃ ulo.

Cause, n. [cos]
Causa, razón, motivo, pretexto.
Dahilan, sanghî, kadahilanan, bagay.

Cause, v. [cos]
Causar, excitar, producir algún efecto.
Mapapangyari, pagkádahilanan, pagkásanghian.[119]

Causeless, adj. [cózles]
Infundado, injusto.
Walang kadahilanan.

Causeway, n. [cózue]
Arrecife; camino real.
Malaking batong bagtasan sa tabí ng̃ dagat; pang̃ulong daan ó lansang̃an.

Caustic, adj. [cóstic]
Cáustico, lo que quema y destruye todo aquello á que se aplica.
Nakapapasò, nakapagpapaltós.

Caustic, n. [cóstic]
Piedra infernal.
Piedra inpernal, batong gamot na nakapapasò ó nakapagpapaltós.

Cauterism, n. [cóterizm]
Cauterizacion.
Pamamasò, pagpasò.

Cauterize, v. [cóterais]
Cauterizar.
Pumasò; pasuin.

Caution, n. [cócien]
Caucion, prudencia, precaucion, circunspeccion; aviso, advertencia.
Ing̃at, bahalà, bait; páuna, paunawà.

Caution, v. [cócien]
Caucionar, precaver, advertir, amonestar.
Ing̃atan, bahalaan, pagpáunahan, paunawaan.

Cautionary, adj. [cócieneri]
Caucionado.
Nauukol sa ing̃at, sa bahalà, sa bait, sa páuna.

Cautious, adj. [cócies]
Cauto, circunspecto.
Maing̃at, mabait.

Cavalcade, n. [cavalkéd]
Cabalgata.
Prusisyon ng̃ mg̃a nang̃ang̃abayo.

Cavalier, n. [cavalír]
Jinete.
Nakasakay sa kabayo.

Cavalier, adj. [cavalír]
Caballeresco, bravo; altivo; desdeñoso.
Matapang, mapagmataas.

Cavalry, n. [cávalri]
Caballería.
Cabalyerya ó mg̃a kawal na nagsisipang̃abayo.

Cave, n. [keív]
Caverna, antro, cualquier lugar subterraneo.
Yung̃ib, lunggâ.

Cave, v. [keív]
Habitar en cueva; excavar.
Manahan sa yung̃ib; humukay, tumibag.

Caveat, n. [kéviat]
Aviso, advertencia; notificacion [judicial].
Paunawà, páuna; patawag [ng̃ hukuman].

Cavern, n. [cávern]
Caverna, concavidad.
Yung̃ib, lunggâ.

Cavernous, adj. [cávernes]
Cavernoso.
Nauukol sa yung̃ib.

Cavil, n. [cávil]
Cavilacion, sofisteria.
Kathâkathâ, bintang na dî totoo.[120]

Cavil, v. [cávil]
Cavilar, criticar.
Magkathâkathâ, magbintang ng̃ dî totoo, mamintas.

Caviller, n. [cáviler]
Sofista, enredador.
Mapagkathâkathâ, manggugulo.

Cavity, n. [cáviti]
Cavidad.
Pwang, ukit, butas, hukay, bitak.

Caw, v. [co]
Graznar, crascitar.
Umang̃al, umung̃al.

Cayenne pepper, n. [caián péper]
Pimenton.
Paminton.

Cease, v. [sis]
Cesar, desistir; fenecer, acabarse; parar, suspender.
Maglikat, magtigil; pumanaw, mawalâ; itigil, papaglikatin.

Ceaseless, adj. [sísles]
Incesante, perpetuo, perenne.
Walang likat, walang pukat, walang tigil.

Cedar, n. [sídar]
Cedro.
Sedro, isang kahoy na mahalagá.

Cede, v. [side]
Ceder, transferir.
Pumayag; ibigay, ipagkaloob.

Ceil, v. [sil]
Cubrir ó techar con cielo raso.
Magkísame, maglagay ng̃ kísame.

Ceiling, n. [síling]
Techo ó cielo raso de una habitacion.
Kísame.

Celebrate, v. [sélebret]
Celebrar, solemnizar.
Magdiwan, magsayá, magdaos ng̃ kasayahan.

Celebrated, adj. [sélebreted]
Célebre, famoso.
Bunyî, bantog, balità.

Celebration, n. [selebrécien]
Celebracion.
Pagdiriwan, pagsasayá.

Celebrator, n. [sélebreter]
Celebrador.
Ang nagdidìwan, ang nagsasayá.

Celebrity, n. [selébriti]
Celebridad, reputacion.
Kabunyian, kabantugan, kapurihan.

Celerity, n. [séleriti]
Celeridad, lijereza, rapidez.
Kaliksihan, katulinan, kadalian.

Celery, n. [séleri]
Apio.
Kinchay.

Celestial, adj. [siléstial]
Celestial, celeste.
Nauukol sa lang̃it, nauukol sa insik.[121]

Celibacy, n. [silíbasi]
Celibato, soltería.
Kalagayang walang asawa, pagkabinatà, pagkabagong-tao.

Cell, n. [cel]
Celda; nicho.
Silid sa bilangguan, hadlang; butas na líbing̃an.

Cellar, n. [sélær]
Sótano, bodega.
Bahagi ng̃ bahay na nasa ilalim ng̃ lupà, bodega, kamalig ng̃ alak.

Cellular, adj. [séliular]
Celular.
Butasbutás.

Cement, n. [simént]
Cimento, argamasa para pegar.
Simento.

Cement, v. [simént]
Argamasar; estrechar, solidar.
Tapalan ng̃ argamasa; pagtibayin.

Cemetery, n. [sémeteri]
Cementerio.
Líbing̃an.

Censer, n. [sénser]
Incensario.
Súuban, pásing̃awan ng̃ kamanyan.

Censor, n. [sénsor]
Censor.
Tagapuná.

Censorious, adj. [sensóries]
Severo, rígido; crítico.
Mapagpuná, mapagpansin.

Censorship, n. [sénsership]
Censura.
Puná, pansin.

Censurable, adj. [sensiúrabl]
Censurable.
Marapat pintasan.

Censure, v. [sénciur]
Censurar, criticar, juzgar.
Pumuna; pumimtas; punahin; pansinin; pumansin; pintasan; humatol; hatulan.

Censurer, n. [sénciurer]
Censurador.
Tagapuná, tagapansin.

Census, n. [sénsus]
Censo.
Censo ó tálaan ng̃ madlang bagay ng̃ bayan ó bansâ.

Cent, n. [sent]
Céntimo.
Ikasangdaang bahagi ng̃ piso, séntimos.

Centage ó per centage, n. [séntedch ó per séntedch]
Tanto por ciento.
Sanggayon sa bawa’t sangdaan.

Centenarian, n. [senténarian]
Centenario.
Ika sangdaang taón; taong may sangdaang taón.

Centenary, n. [sénteneri]
Centena, centenar.
Tagal ng̃ isang daang taón.[122]

Centennial, adj. [senténial]
Centenario.
Nauukol sa isang daang taón; pagdiriwan ng̃ anoman sa pagkaganap ng̃ sangdaang taón.

Centesimal, adj. [sentésimal]
Centésimo.
Ikasangdaan.

Centigrade, adj. [sentígræd]
Centígrado ó que está dividido en cien grados.
Ang nababahagi ng̃ sangdaang grado.

Centimeter, adj. [sentímeter]
Centímetro ó la centésima parte del metro.
Centímetro ó ikasangdaang bahagi ng̃ metro.

Centiped, n. [séntiped]
Cientopies ó ciempiés; escolopendra.
Alupihan; antipalo.

Central, adj. [séntral]
Central.
Sa gitnâ, nauukol sa gitnâ.

Centrality, n. [sentráliti]
Centralidad.
Kalagitnaan.

Centralization, n. [sentralizécien]
Centralizacion.
Pagsasagitnâ.

Centralize, v. [sentrálaiz]
Centralizar.
Isagitnâ, ipagitna.

Centre, n. [sénter]
Centro.
Gitnâ.

Centre, v. [sénter]
Colocar en un centro, reconcentrar; colocarse en el centro, reconcentrarse.
Ipagitnâ, isagitnâ; pagitnâ.

Centric, adj. [séntric]
Céntrico.
Nágigitnâ.

Centrical, adj [séntrical]
Centrical.
Nágigitna.

Centrifugal, adj. [sentrífiugal]
Centrífugo.
Nakakaalis sa gitnâ.

Centripetal, adj. [sentrípetal]
Centrípeta.
Nakapasasagitnâ.

Centuple, adj. [séntiupl]
Céntuplo.
Makásangdaan.

Centuple, v. [séntiupl]
Centuplicar.
Gawíng makásangdaan.

Centuplicate, v. [sentiúpliket]
Centuplicar.
Gawíng makasangdaan.

Century, n. [sénchiuri]
Centuria, siglo.
Sangdaang taón.

Cephalalgy, n. [séfalaldchi]
Cafalalgia ó toda clase de dolor de cabeza.
Sarisaring sakít ng̃ ulo.

Cephalic, adj. [sifálic]
Cefálico.
Nauukol sa sarisaring sakít ng̃ ulo.

Cerate, n. [síret]
Cerato ó composicion de cera, aceite y otros ingredientes.
Pagkit.[123]

Cerated, adj. [síreted]
Encerado.
Nauukol sa pagkit.

Cere, v. [sir]
Encerar.
Magpagkít; pagkitín.

Cereals, n. pl. [séreials]
Cereales ó planta ó frutos farináceos como el trigo, centeno, cebada, etc..
Sereales ó mg̃a halamang gaya ng̃ trigo, sebada; senteno, ibp.

Cerebral, adj. [sérebral]
Cerebral.
Nauukol sa utak.

Cerebrum, n. [sérebræm]
Cerebro.
Utak.

Ceremonial, adj. [seremónial]
Ceremonial.
Nauukol sa mg̃a kilos ó pagdiriwan na sang-ayon sa kautusan, palatuntunan ó kaugalian ng̃ gayo’t gayong simbahan ó kapanaligan, nauukol sa mg̃a kilos ó pananalitâ na maraming pasikotsikot.

Ceremonial, n. [seremónial]
Ceremonial.
Kilos ó pagdiriwan na sang-ayon sa kautusán, palatuntunan ó kaugalian ng̃ gayo’t gayong simbahan ó kapanaligan; kilos ó pananalitâ na maraming pasikotsikot.

Ceremonious, adj. [seremóniœs]
Ceremonioso.
Mapagsang-ayon sa kaugaliang maraming pasikotsikot.

Ceremony, n. [séremoni]
Ceremonia.
Kaugaliang maraming pasikotsikot sang-ayon sa kalagayan ó kapanaligan.

Cereous, adj. [síriœs]
Cereoso.
Mapagkit.