Produced by Andrew Sly, Brenda Lewis, Keith Edkins and the
Online Distributed Proofreading Team at http://www.pgdp.net
(This book was produced from scanned images of public
domain material from the Google Print project.)





[Illustration]

SHAKESPEARE

MAKBETO

Tradukita de

D. H. LAMBERT, B. A. (Oxford)

Fratulo de la Brita Esperantista Asocio
Profesoro aprobita de la S. F. p. p. E.

[Illustration]

PARIS

LIBREJO HACHETTE KAJ Kio

79, BOULEVARD SAINT-GERMAIN, 79

1908

Tous droits réservés.




AL LA FRANCA ESPERANTISTARO




ANTAŬPAROLO.


_El la kvar famekonataj tragedioj, «Hamleto» prezentas al ni la karakteron
de homo, kontraŭbatalanta kontraŭ grava devo, por kies plenumo li sin
sentas tro malforta, «Otelo» la terurajn rezultatojn de ĝeloza spirito,
«Julio Cezaro» la funkciadon internan de nobla animo (tiu de Bruto), kiu
sin dediĉas al la supermezura tasko de patrujamulo, alvokita al la
restarigo de popolaj rajtoj: «Makbeto» tamen ekscitas nian simpation al
bravulo, ankaŭ patrujamulo, sed kiu, antaŭenpuŝata de sia edzino kaj de
povoj supernaturaj, atingas la celon de sia ambicio per krimoj, spite la
avertado de sia konscienco. La moralaĵo ne bezonas klarigon, kaj
rememorigas al ni la Nemesison de la grandaj antikvaj grekaj dramoj, kiu
ĉiam sekvas la postsignojn de malbonfarintoj. En neniu parto de nia nacia
poeto sin trovas pli belaj frazaroj, pli brila imagado, pli profunda kono
de la homa naturo._

_Mi forlasas mian gravan taskon al la indulga tralegado de la
Esperantistaro._

D. H. LAMBERT.




MAKBETO

Dramo en kvin aktoj




PERSONOJ


  DUNKANO, reĝo de Skotlando.

  MALKOMO   } filoj de Dunkano.
  DONALBENO }

  MAKBETO   } generaloj de la reĝa militistaro.
  BANKVO    }

  MAKDUFO   }
  LENOKSO   }
  ROSSO     } nobeloj de Skotlando.
  MENTETO   }
  ANGUSO    }
  KATNESO   }

  FLEANCO, filo de Bankvo.
  SIVARDO, grafo de Nordhumberlando, generalo de la angla militistaro.
  JUNA SIVARDO, filo de la grafo de Nordhumberlando.
  SETONO, oficiro el la sekvantaro de Makbeto.
  FILO DE MAKDUFO.
  ANGLA KURACISTO.
  SKOTA KURACISTO.
  SERĜENTO.
  PORDISTO.
  MALJUNULO.
  ŜIA GRAFINA MOŜTO MAKBETO.
  ŜIA GRAFINA MOŜTO MAKDUFO.
  SINJORINO el la sekvantaro de Ŝia Grafina Moŝto Makbeto.
  HEKATEO.
  TRI SORĈISTINOJ.
  Nobeloj, sinjoroj, oficiroj, soldatoj, mortigistoj, servistoj kaj
          sendatoj.
  La Spirito de Bankvo, kaj aliaj fantomoj.


_La agado havas lokon en Skotlando; escepte je la fino de la kvara akto,
kiam ĝi havas lokon en Anglujo._




MAKBETO




AKTO UNUA


SCENO UNUA

VASTA ERIKEJO. FULMOTONDRAS.

Venas TRI SORĈISTINOJ.


  UNUA SORĈISTINO.

  Ĉu ni, dum la fulmo skuas
  Kverkojn, kaj la tondro bruas,
  Nin revidos?

  DUA SORĈISTINO.

               Post movado
  Kaj batiĝ' de batalado.

  TRIA SORĈISTINO.

  Tiam nia reeliro
  Estos antaŭ sunsubiro.

  UNUA SORĈISTINO.

  Kie?

  DUA SORĈISTINO.

       Sur la erikejo.

  TRIA SORĈISTINO.

  Kun Makbet' la renkontejo.

  UNUA SORĈISTINO.

  Venas mi, ho katspirito!

  DUA SORĈISTINO.

  Bufspirito vokas min. Baldaŭ, baldaŭ!

  ĈIUJ.

  La malbelo estas bela
  Al ni, kaj la bel' malbela.
  Flugu ni tra la aero,
  L' abomena atmosfero.
                                                     Sorĉistinoj malaperas.


SCENO DUA

TENDARO APUD FORESO.

Trumpetado post la scenejo. Venas la reĝo DUNKANO, MALKOMO, DONALBENO,
LENOKSO, kun sia sekvantaro. Ili renkontas vunditan serĝenton.


  DUNKANO.

  Ho, kiu estas tiu sangkovrito?
  Li ŝajne povos doni la plej novan
  Rakonton pri l' ribelo.

  MALKOMO.

                          Tiu estas
  Serĝento, kiu kun bravec' batalis,
  Por ke mi ne kaptiĝu per la manoj
  De malamikoj.

                Mi salutas vin,
  Vi kuraĝulo, mia kamarado.
  Klarigu al la reĝo, kiel staris
  L' afero, kiam vi forlasis ĝin.

  SERĜENTO.

  La rezultato ŝajnis same duba,
  Ol kiam forta paro da naĝantoj,
  Plektitaj kune per la lacaj brakoj,
  Malhelpas la ekzercon de l' naĝarto.
  La senkompata Makdonaldo (inda
  Je l' nom' de ribelanto, ĉar spiriton
  Li havas la malbonan de l' diablo)
  Aregon amasigis konfuzitan
  El sia okcidenta insularo,
  Kaj per la helpo de ŝanĝema sorto
  La malbenito jam sukcesis.—Tamen
  Makbeto,—kiu plene la titolon
  Meritas de heroo,—glav' en mano,
  Jam sangkolora pro senĉesaj agoj
  De batalad', bravulo sen komparo
  Eltranĉis vojon inter batalantoj,
  Ĝis Makdonaldon li, vizaĝo kontraŭ
  Vizaĝo, ekatakis, kaj rapide
  Li senceremonie lian kapon,
  Laŭ du duonoj distranĉitan, fiksis
  Sur la remparojn de kastelo nia.

  DUNKANO.

  Ho kuraĝulo, mia brava kuzo!

  SERĜENTO.

  Kiel ŝippereigaj fulmotondroj
  Naskiĝas en kvieta regiono,
  En kiu la ĝojiga suno brilas,
  Tiel de l' fonto mem de la feliĉo
  Aperis malfeliĉo:—reĝo nobla,
  Apenaŭ la justec' la insulanojn
  Devigis kuri, kiam jen la reĝo
  De Norveguj' l' okazon profitante,
  Kun bataliloj nove poluritaj,
  Kaj fortaj kaj senlacaj soldataroj
  Komencis nin ataki.

  DUNKANO.

                      Ĉu ne tio
  Timigis Bankvon kaj Makbeton?

  SERĜENTO.

                                Vere,
  Sammaniere kiel la paseroj
  Timigas aglojn, la lepor' leonon!
  Por al vi doni la rakonton veran:
  Kun la fortego de l' Vulkan' forĝanta,
  Je l' malamikoj ili martelumis,
  Kvazaŭ banontaj sin en ruĝa sango,
  Kaj konstruontaj domon el kranioj;
  Sed mi ne scias—mi svenema estas—
  Alportu kuracilojn por la vundoj.

  DUNKANO.

  Paroloj viaj kaj la vundoj vin
  Honorindigas. Ho! la kuracistojn
  Venigu!
                                                              Eniras Rosso.
  Sed kiu venas?

  MALKOMO.

                 L' inda Graf' de Rosso.

  LENOKSO.

  Mieno lia montras maltrankvilon,
  Kvazaŭ strangaĵojn li rakontos.

  ROSSO.

                                    Dio
  La reĝon gardu!

  DUNKANO.

                   Nobla graf', de kie
  Vi venas?

  ROSSO.

            De Fiflando, alta reĝo.
  Kie fiere flirtas la standardoj
  Norvegaj, insultante la landanojn
  Per la malvarma ventumado sia.
  La reĝo mem kun granda soldataro,
  Helpate de senhonta perfidulo,
  Graf' de Kordor', komencis la batalon,
  Ĝis, kvazaŭ sub la ŝildo de Belono,
  Makbeto kontraŭstaris lian forton,
  Kaj, en armaĵ' de l' kapo ĝis piedoj,
  Al glav' de l' ribelanto sian glavon
  Kuraĝe prezentante, fine restis
  Venkinto.

  DUNKANO.

            Senmezure mi gratulas.

  ROSSO.

  Nun Sveno, reĝo de la Norvegujo,
  Proponas la ĉesigon de l' batalo,
  Por enterigi siajn mortigitojn;
  Sed ni konsentis nur kondiĉe, ke
  Li el la reĝa kest' dek mil dolarojn
  Elspezu, por profito de la ŝtato.

  DUNKANO.

  Neniam plu la grafo de Kordoro
  Malbonon faros kontraŭ nia lando;
  Proklamu, ke li tuj ekzekutadon
  Suferos, kaj Makbeto anstataŭos
  Lin pri titolo kaj pri havo liaj.

  ROSSO.

  Ordonoj viaj baldaŭ plenumiĝos.

  DUNKANO.

  Makbet' rekompencinda nun posedos
  De li perditajn juste la honorojn.

                                                              Ĉiuj foriras.


SCENO TRIA

ERIKEJO. TONDRO BRUAS.

Venas la TRI SORĈISTINOJ.


  UNUA SORĈISTINO.

  Kien vi iris, fratino?

  DUA SORĈISTINO.

  Por mortigi porkojn.

  TRIA SORĈISTINO.

  Fratino, kien vi?

  UNUA SORĈISTINO.

  Maristedzino havis sur genuoj
  Kaŝtanojn, manĝadante, manĝadante.
  «Ho, al mi donu» diris mi. «Foriru»,
  Senhonte la malbelulino kriis!
  Foriris ŝia edzo al Alepo,
  Ŝipestro de la Tigro:
  Sed ha! sen velo aŭ remilo,
  Travojaĝante en kribrilo,
  Mi venĝos min al ŝi.

  DUA SORĈISTINO.

  Mi al vi donos fortan venton.

  UNUA SORĈISTINO.

  Koran dankon kaj konsenton.

  TRIA SORĈISTINO.

  Duan venton donos mi.

  UNUA SORĈISTINO.

  Mi da ventoj havas pli,
  Kaj de ĉiu ĉielparto
  Mi alportos, per sorĉarto,
  La blovegon kiel vipon
  Por batadi lian ŝipon.
  Ĉiunokte vekiĝema,
  Li fariĝos malgrasema,
  Ĉar la iompostioma
  Velko estos superhoma;
  Kvankam li la vivon savos,
  Li la ŝippereon havos.
  Jen vidu!

  DUA SORĈISTINO.

            Montru, montru.

  UNUA SORĈISTINO.

  Dikan fingron de piloto,
  Kiu estis dronigoto!
                                                   Tamburado post la sceno.

  TRIA SORĈISTINO.

  Aŭdu, kia tamburado!
  De Makbeto la parado.
                                             Ili dancas ĉirkaŭ la kaldrono.

  ĈIUJ.

  Ĉiuloken kurieroj
  Tra la maroj kaj la teroj,
  Man' en mano, tri knabinoj,
  Ni rondiras sortulinoj.
  Fojojn tri por vi, knabino,
  Tri por ĉiu sorĉistino,
  Ĉar, vi scias, trio tria
  Estas laŭ regulo nia.
                                                  Venas Makbeto kaj Bankvo.

  MAKBETO.

  Taghorojn tiel belajn, en malbelajn
  Ŝanĝitajn, jam neniam mi memoras.

  BANKVO.

  Kiom da mejloj ĝis Foreso?—Kiuj
  Ĉi tiuj estas, kun vizaĝoj palaj
  Kaj strangaj vestoj; kvazaŭ ili estus
  Ne terloĝantoj, tamen staras sur
  La tero? Ĉu vi vivas? Ĉu al vi
  Demandojn fari ni nun povas? Ŝajne
  Vi donas signojn de prudento homa,
  Tuŝante ĉiu la malgrasajn lipojn
  Per la maldika fingro:—Vi virinojn
  Similas, sed la barboj min kredigas,
  Ke vi ne estas tiaj.

  MAKBETO.

  Se eble diru, kiuj estas vi?

  UNUA SORĈISTINO.

  Makbet', salutojn, grafo de Glamiso!

  DUA SORĈISTINO.

  Makbet', salutojn, grafo de Kordoro!

  TRIA SORĈISTINO.

  Makbet', salutojn, la estonta reĝo!

  BANKVO.

  Sinjoro, kial tremas vi pro timo
  De profetaĵoj tiel feliĉigaj?
  Ĉu vi fantaziaĵoj de l' imago
  Nur estas, aŭ en vero tio, kio
  Vi ŝajnas esti? Vi salutas mian
  Kunulon, lin ĝentile gratulante
  Pri nuna la favor', kun antaŭdiroj
  Pri nobeliĝ' estonta, kaj esperoj
  Eĉ pri reĝeco de li atingebla,
  Igantaj lin distrita esti: vi
  Al mi nenion diras. Se vi havas
  La antaŭscion pri la estonteco,
  Do tion, kion sort' mistera naskos,
  Al mi sciigu, kiu nek petegas
  Favorojn, nek minacojn viajn timas.

  UNUA SORĈISTINO.

  Salutojn!

  DUA SORĈISTINO.

            Salutojn!

  TRIA SORĈISTINO.

                      Salutojn!

  UNUA SORĈISTINO.

  Pli malgranda ol Makbeto,
  Kaj pli granda.

  DUA SORĈISTINO.

                  Malfeliĉa,
  Tamen ol li pli feliĉa.

  TRIA SORĈISTINO.

  Vi, ne reĝo, reĝojn naskos.
  Do Makbet' kaj Bankv', salutojn!

  UNUA SORĈISTINO.

  Bankvo kaj Makbet', salutojn!

  MAKBETO.

  Parolintinoj pri sekretoj, haltu;
  Klarigu; pro la morto de Sinelo
  Mi nepre estas grafo de Glamiso,
  Sed kiel de Kordoro? De Kordoro
  La grafo vivas en prospero plena,
  Kaj, ke mi reĝ' fariĝos, nekredinde
  Estas egale kun la lasta diro.
  Klarigu do, de kie vi ricevis
  Novaĵon tiel strangan? kaj por kio
  Sur tiu ĉi dezerta erikejo
  Vi nin haltigas por proklamoj tiaj.
  Parolu, mi ordonas.
                                                  La sorĉistinoj malaperas.

  BANKVO.

  La tero, same kiel l' akvo, havas
  Vezikojn; ili estas samaspecaj.
  Sed kien ili neniiĝis?

  MAKBETO.

                          En
  L' aeron ĉio tio, kio ŝajnis
  Korphava, fluidiĝis, same kiel
  Vaporo en la venton. Se nur ili
  Ĉi tie restus!

  BANKVO.

                  Ĉu en vero antaŭ
  Okuloj niaj ili sin prezentis,
  Aŭ ĉu ni manĝis tiun frenezigan
  Radikon, kiu la prudenton homan
  Dormigas?

  MAKBETO.

  Infanoj viaj estos reĝoj.

  BANKVO.

                            Vi
  Mem reĝo estos.

  MAKBETO.

                   Ankaŭ grafo de
  Kordoro, ĉu ne vere?

  BANKVO.

                        Jes, precize
  Laŭ tiu melodio. Kiu venas?
                                                    Venas Rosso kaj Anguso.

  ROSSO.

  La reĝo ĝoje aŭdis la rakonton,
  Makbet', pri la sukceso via, kaj
  Sciinte, kiel vi la vivon riskis,
  Kontraŭstarante la ribelantaron,
  Ŝanceliĝante inter la deziro
  Sufiĉe vin laŭdadi, kaj l' admiro
  Al tiaj heroaĵoj, li silentis:
  Kaj poste inter la norvegaj vicoj
  Li trovas vin senlace batalantan,
  Netimigitan per terura morto,
  Al kiu vi aliajn sendis.
  Kaj kiel dum la vintra nordblovego
  Hajlero post hajlero falas teren,
  Tiele kurier' post kuriero
  Konfirmis la novaĵon, laŭdegante
  Al nia reĝo la konduton vian
  En la defendo de reĝregno lia.

  ANGUSO.

  Ni venas por saluti vin dankeme
  De lia reĝa moŝto:
  Heroldoj kvazaŭ, por vin alkonduki
  Al li ni mem, ne por vin rekompenci.

  ROSSO.

  Kaj, kiel garantio de honoro
  Pli granda, kiu sekvos, li ordonis
  Ke mi vin nomu grafo de Kordoro:
  Per kiu do titolo nun tutkore
  Mi vin salutas, nobla grafo, ĉar
  Ĝi estas via.

  BANKVO.

                 Kion! Ĉu paroli
  Al ni la veron la diablo povas?

  MAKBETO.

  La grafo de Kordoro vivas: kial
  Vi vestas min per roboj ne la miaj?

  ANGUSO.

  Jes, tiu, kiu ĝis nun estis grafo,
  Ankoraŭ vivas, kondamnito tamen
  Laŭ la verdikto justa de la reĝo.
  Ĉu kun la Norvegaro li kuniĝis,
  Aŭ per sekreta help' la ribelantojn
  Subtenis, aŭ kun ambaŭ kunlaboris,
  Por ruinigo de patrujo sia,
  Ne scias mi: sed perfidaĵoj kontraŭ
  La reĝaland' pruvitaj, kaj de li
  Eĉ konfesitaj, lin detruis.

  MAKBETO.

                              (Flanken.) Ha!
  Glamiso mi, kaj grafo de Kordoro:
  Venonta tamen estas la plej granda.
  (Al Rosso kaj Anguso.) Por via ĝentileco korajn dankojn.
  Ĉu vi ne preĝas, ke infanoj viaj
  (Al Bankvo.) Regnestroj estu, kiam tiuj, kiuj
  Min nomis grafo de Kordor', promesis,
  Ke ili seĝon honorindan havos?

  BANKVO.

  Se vi al tiu diro volus fidi,
  Vi povus kredi eĉ, ke la reĝeco
  Al vi, Kordoro, estas atingebla.
  Mirinde tamen estas, ĉar tre ofte
  Por malbonigi la animojn niajn
  L' inferaj potenculoj veron diras,
  Kaj en aferoj bonaj niajn korojn
  Per malgrandaĵoj gajnas, faligontaj
  Nin poste en aliaj, kiuj traktas
  Esperojn niajn pri ĉiela vivo,
  Por pereigi nin.
                                                     (Al Rosso kaj Anguso.)
  Kun vi parolon, kuzoj.

  MAKBETO.

                         (Flanken.) Du veraĵoj
  Diritaj estas, kvazaŭ la prologoj
  Al la majesta akto, kiu faros
  La prezentadon de la reĝa temo.
                                                     (Al Rosso kaj Anguso.)
  Mi dankas vin. (Flanken.) Ĉi tiu instigado
  Supernatura certe povas esti
  Nek bona, nek malbona;—la rezonoj
  Ĝin pruvas.—Se malbona, kial certan
  Ĝi faris jam promeson pri sukceso?—
  Mi estas grafo de Kordor';—se bona,
  Kial al sugestio cedi, kies
  Fantaziaĵ' terura rigidigas
  Hararon mian, kaj la koron igas
  Batadi nenature, malgraŭ ĝia
  Fikseco, kontraŭ miaj ripoj? Timo
  Estanta ŝajnas malpli konfuziga,
  Ol la imago pri estonta faro:
  L' ideo teruriga pri mortigo
  Animon mian tiel forte skuas,
  Ke la agado restas nur pensado,
  Kaj nur la estonteco sin prezentas
  Al la spirito mia.

  BANKVO.

                     Ho kunuloj,
  Rigardu kiel nia kamarado
  Distrita estas.

  MAKBETO.

                  (Flanken.) Se la sorto faros
  Min reĝo, sorto sen agado mia
  Min ankaŭ kronu.

  BANKVO.

                    Vidu, li surmetas
  Honorojn novajn, kiel novajn vestojn,
  Al kiuj ni bezonas ĉiam tempon,
  Por kutimiĝi al ilia uzo.

  MAKBETO.

  (Flanken.) Okazu kio ajn, per homa forto
  Venkebla estas ĉio, krom la morto.

  BANKVO.

  Makbeto inda, ni deziron vian
  Atendas.

  MAKBETO.

           Mi pardonon vian petas,
  Sinjoroj, forgesaĵojn rememori
  Penante. Via daŭra afableco
  Sur mia koro, kvazaŭ sur registro,
                                                               (Al Bankvo.)
  Skribita restas.—Iru ni al reĝo.—
  Pripensu la okazintaĵon; juste
  Ni, elkonsiderinte la aferon,
  Pri ĝi parolu kune nekaŝeme.

  BANKVO.

  Plezure.

  MAKBETO.

  (Al Bankvo.) Do sufiĉe. (Al ĉiuj.) Ni foriru.

                                                              Ĉiuj foriras.


SCENO KVARA

FORESO. SALONO EN LA PALACO.

Trumpetado. Venas DUNKANO, MALKOMO, DONALBENO, LENOKSO, kaj ilia
sekvantaro.


  DUNKANO.

  Ĉu la ekzekutado de Kordoro
  Jam plenumiĝis? La komisiitoj
  Revenis?

  MALKOMO.

           Ne ankoraŭ, via Moŝto.
  Sed ĵus parolis mi kun ĉeestinto
  Ĉe lia morto, kiu al mi diris
  Ke siajn perfidaĵojn li konfesis
  Tre malkaŝeme, petis la pardonon
  De via reĝa moŝto, kaj spiriton
  Penteman montris: lia adiaŭo
  Al vivo lian vivon plej ornamis.
  La morton li renkontis tiel, kiel
  Volante la trezoron plej valoran
  Forlasi, kvazaŭ nur senutilaĵon.

  DUNKANO.

  Neeble estas el vizaĝo homa
  Diveni, kion lia kor' pripensas.
  Al li mi vere estus konfidinta
  La tutan mondon.
                                  Venas Makbeto, Bankvo, Rosso, kaj Anguso.
                   Kuzo plej fidinda.
  La sento de maldankemeco mia
  Min malĝojigis; ne egalvaloras
  Meriton vian mia rekompenco,—
  Se inter la pezil' kaj la pesilo
  Egalapezo restus! Sed en vero
  Ne elpagebla estas mia ŝuldo.

  MAKBETO.

  Deziro mia servi mian reĝon
  Meriton sian portas. Via moŝto
  Akceptu miajn devojn, kiuj celas
  Servadi vian tronon kaj infanojn,
  Nur plenumeblajn per konstanta zorgo
  Protekti vian vivon kaj honoron.

  DUNKANO.

  Alproksimiĝu, brava militisto,
  Vi estas la plantaĵo mia, ĉiam
  Klopodos mi, ke vi kreskadu plene.
  Ho nobla Bankvo, ankaŭ meritinda
  Vi estas, kaj bonfamo via iru
  Tra l' mondo: do mi ĉirkaŭprenu vin,
  Kaj ĉe la koro tenu.

  BANKVO.

                        Se mi tie
  Fariĝos fruktodona, la rikolton
  Akceptu, reĝo mia.

  DUNKANO.

                      Kortuŝite
  Pro troo de ĝojeco, mi la larmojn
  De malĝojeco sentas: filoj, grafoj,
  Parencoj, kaj plej karaj, sciu ĉiuj
  Ke ni ordonas, ke reĝrajtojn niajn
  Malkomo nia fil' plejaĝa havu,
  Kaj lin ni nomas Princ' de Kumberlando,
  Kaj li ne nur titole honoriĝu.
  Sed nobeligosignojn, kvazaŭ astroj,
  Sur ĉiujn meritintojn mi lumigos.
  For, for, al Inverneso, kie ni
  Per plej intimaj sentoj kunaliĝos.

  MAKBETO.

  Mi mem fariĝos la antaŭiranto,—
  Por plezurigi la edzinon mian
  Pri la alven' de via reĝa Moŝto;—
  Do forpermeson petas.

  DUNKANO.

                        Ĝis revido.

  MAKBETO.

  (Flanken.) La Princ' de Kumberlando! Tiu estos
  Nesuperebla malhelpaĵo, aŭ
  Mi povos supersalti ĝin, ĉar meze
  De vojo mia kuŝas ĝi. Vi steloj,
  Lumigu ne al miaj nigraj celoj:
  L' okulo ekdormeme palpebrumu,
  La man' dezirojn miajn elplenumu.
                                                                   Foriras.

  DUNKANO.

  Jes, nobla Bankvo, li bravulo estas:
  Kaj liajn farojn laŭdi mi laciĝos
  Neniam, kvazaŭ ĝuus mi senĉesan
  Festenon. Ni rapidu por ĉeesti
  En lia domo, kien li antaŭe
  Foriris, por gasteme nin akcepti:
  Senegalulo estas li.

                                                   Tamburado. Ĉiuj foriras.


SCENO KVINA

INVERNESO. ĈAMBRO EN LA KASTELO DE MAKBETO.

Venas ŜIA GRAFINA MOŜTO MAKBETO, legante leteron.


ŜIA GRAFINA MOŜTO.

«Ili renkontis min dum la tago de mia sukceso; kaj per la rezultato mi
konstatis, ke ili posedas scion supernaturan;—kiam mi deziregis fari pluajn
demandojn, ili fariĝis aero, en kiu ili malaperis.—Dum mi staris distrite
miregigita, alvenis senditoj de l' reĝo, kiuj min salutis «Grafo de
Kordoro», per kiu titolo antaŭe la sortulinoj min salutis, antaŭdirinte la
estontecon per, «Al vi salutojn, la estonta reĝo!» Ĉi tion mi kredis bone
sciigi al vi, la plej kara partoprenantino en mia nobeliĝo, por ke vi
kunĝoju kun mi, sciante bone la nobeligon promesitan. Tion atente pripensu,
kaj adiaŭ.»

  Glamis' vi estas, kaj Kordor', kaj estos...
  Laŭ la promeso. Mi malfidas tamen
  Naturon vian, kiu tro posedas
  Da homa bonkoreco, por sin turni
  Al tia senkompata entrepreno.
  Vi celas nobelecon; la gloramo
  Al vi ne mankas, sed la harditeco
  Per kiu la gloramo devos agi.
  La altajn celojn volas vi atingi
  Honeste, vi deziras la rikolton
  Maljuste akiritan ĝui, tamen
  Vi timas entrepreni la rimedojn,
  Per kiuj havo estas atingebla.
  Ĉi tien venu, ke mi la kuraĝon
  Al vi enspiru kaj per la pikilo
  De mia lang' incitu vin al ĉio,
  Per kio vi posedos l' aŭreolon
  De l' pov' supernatura de la sorto,
  Al vi, por la kronado, promesitan.
                                                            Venas servisto.
  Pri kio vi alkuras?

  SERVISTO.

                      Nia reĝo
  Hodiaŭ nokte tien ĉi alvenos.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Vi freneziĝas: ĉu ne via mastro
  Kun li sin trovas? kaj, se estus vere,
  Li min sciigus pri la pretigado.

  SERVISTO.

  Sed, al vi plaĉu, estas vere: venas
  La grafo; unu el kunuloj miaj
  Lin antaŭiras tiel rapidege,
  Ke li apenaŭ inter la spiregoj
  Novaĵon tiun povis al mi diri.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Prizorgu lin, senditon pri gravaĵoj.
                                                          Servisto foriras.
  Raŭkvoĉa estas eĉ la korvo, kiu
  Proklamas la eniron de Dunkano
  Sub nian remparitan fortikaĵon.
  Alproksimiĝu, vi spiritoj, kiuj
  Direktas homajn pensojn, nun, mi petas,
  Malvirinigu, kaj plenigu min
  De l' kapo ĝis piedoj je kruela
  Senkompatec'! Densigu mian sangon,
  Vi baru ĉiujn eblajn alirejojn
  Al pento, tiel ke nenia sento
  Bedaŭra pri la celo teruriga
  Ŝancelu min, nek inter ĝi kaj ĝia
  Efiko estu iu ripoztempo!—
  Vizitu miajn mamojn, kaj la lakton
  En galon ŝanĝu, vi servantspiritoj
  Mortigaj, kie ajn vi, nevideblaj
  De la okuloj homaj, konspiradas,
  La belon por difekti en naturo.
  Nebula nokto, venu, en mantelo
  De la plej densa fumo de l' infero,
  Por ke armilo mia ne ekvidu
  La ŝiron per tranĉrando sia akra
  Faritan, nek la ĉieluloj, tra
  Mallumo rigardante, ekkriegu:
  «Ho, haltu, haltu!»
                                                             Venas Makbeto.
                      Jen vi honorinda
  Glamis'! Kordoro nobla! salutota
  Estonte per eĉ pli majesta nomo:
  Leteroj viaj igis min transpasi
  La nesciantan nunon, kaj mi sentas
  Ke l' estonteco jen ĉeestas.

  MAKBETO.

                                Kara
  Edzin', hodiaŭ nia reĝo venas.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Kaj kiam li foriros?

  MAKBETO.

                       Li intencas
  Foriri morgaŭ.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                  Ho, foriron lian
  Morgaŭa sun' neniam devas vidi!
  Vizaĝo via, mia Grafa moŝto,
  Similas libron, kies sur folioj
  Strangaĵojn oni legas. Por pasigi
  La tempon enmaskigu la vizaĝon,
  Kaj faru la ŝajnigon de plezuro.
  Per via mano, lango kaj okulo
  La rolon ludu de la gastiganto:
  Mienon havu de senkulpa floro,
  Sed estu la vipero subkuŝanta.
  La gaston, kiu venas, ni regalu;
  Kaj dum ĉi tiu nokto vi konfidu
  Al mi l' aferojn, kiuj dum la tagoj
  Estontaj al ni donos la mastrecon,
  Jes, la superregecon en la lando.

  MAKBETO.

  Ni plue kunparolos.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                      Ne, konstanta
  La sintenado estu, la koloro
  Ŝanĝita ĉiam montras malfortecon.
  Al mi la faron lasu.

                                                               Ili foriras.


SCENO SESA

INVERNESO. ANTAŬ LA KASTELO DE MAKBETO.

Trumpetado kaj torĉoj. Venas DUNKANO, MALKOMO, DONALBENO, BANKVO, LENOKSO,
MAKDUFO, ANGUSO, kaj ilia sekvantaro.


  DUNKANO.

  Kastelo tiu ĉi lokiĝis bone.
  L' aero kun varmeta dolĉa spiro
  La sentojn niajn ĉarme refreŝigas.

  BANKVO.

  Ĉi tiu vizitanto dum somero,
  Amanto de sanktejoj, la hirundo
  Konfirmas la impreson, ke ventetoj
  Ĉielaj amindumas la naturon
  Ĉi tie per spirado sia dolĉa:
  Ne estas bret', apogo, nek angulo,
  Sur kiu ĝi la neston ne konstruis,
  Lulilon kvazaŭ, kie la idaro
  Ripozas; mi observis ofte, kie
  Ĉi tiuj birdoj naskas kaj loĝadas,
  L' aero havas dolĉan bonodoron.
                                           Venas Ŝia grafina Moŝto Makbeto.

  DUNKANO.

  Regalantino mia jen alvenas!
  La amo nia kontraŭ vi kaj viaj
  Bezonas dankon. Tiamaniere
  Vi petu Dion, ke li rekompencu
  Nin pro penadoj viaj, kiujn kaŭzis
  La amo nia.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

              Al vi nia servo,
  Se eĉ pli ol centfoje plenumita,
  Ne egaligus sin al la honoroj,
  Per kies pezo via reĝa Moŝto
  Nin ŝarĝas; pri la nunaj kaj antaŭaj
  Ni ĉiam restos viaj petantuloj
  Al la ĉielo.

  DUNKANO.

                Kie nun sin trovas
  La grafo de Kordoro? Ni lin sekvis
  Post la kalkanoj, por lin anstataŭi,
  Kiel la pretigonto, sed li rajdis
  Rapide, kaj intencoj liaj karaj
  Lin antaŭ ni alportis hejmen. Nobla
  Gastigantino, ni hodiaŭ nokte
  La gasto via estas.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                      Ni, servantoj
  De via Moŝto, metas la infanojn,
  Propraĵon, kaj nin mem en vian konton,
  Por ke, saldante ĝin dankeme, ni
  Redonu tion, kio estas via.

  DUNKANO.

  La manon donu; kaj min enkonduku
  Al mia gastiganto; ni lin amas
  Tre kare kaj al li komplezojn niajn
  Daŭrigos. Laŭ permes' afabla via.

                                                               Ili foriras.


SCENO SEPA

LA KASTELO DE MAKBETO.

Trumpetado kaj torĉoj. Venas festenordiganto kaj kelkaj servantoj,
portantaj pladojn kaj manĝilaron, kiuj trapasas la scenejon. Poste venas
MAKBETO.


  MAKBETO.

  Se la faraĵo estas plenumebla,
  Ju pli farota baldaŭ, des pli bone.
  Se post la mortigad' nenio restus
  Timinda, kaj ni nur la rezultaton
  De l' ago plenumita povus ĝui,—
  Se, post ĉi tiu sola frapo, ni
  Rigardi povus kun okul' trankvila
  La estontecon de la homa vivo,
  Sen tim' kaj sen teruro ni atendus
  La vivon, kiu restas trans la tombo.
  Sed eĉ sur tiu ĉi terglob' ni trovas
  La punon pro Diaĵo ofendita,
  Kaj tiuj samaj iloj, kiujn homoj
  Pretigas kontraŭ siaj kunvivantoj,
  Deturnas ofte la tranĉrandojn kontraŭ
  La elpensintoj de malbonaj faroj.
  La vinon venenitan por aliaj
  Al ni justec' severa en pokalo
  Prezentas, por ke ĝin ni mem eltrinku.
  Al mi Dunkan' duoblamaniere
  Konfidi rajtas; ĉar unue mi
  Per sangligilo, kaj per sankta devo
  Al mia reĝo estas devigata
  La rolon ludi de amik' fidela;
  Mi, due, kiel lia gastiganto,
  La pordojn devus fermi, forte bari
  Kontraŭ la mortigonto, ne mediti
  Mi mem la morton lian; jen Dunkano
  Kun tia majesteco sian tronon
  Okupis, kaj la ŝarĝon de la reĝa
  Ofico tiel sen kulpeco portis,
  Ke liaj virtoj, kvazaŭ dianĝeloj,
  Sonigus tondrobruan trumpetadon,
  Mortigon lian kontraŭprotestante;
  Kaj la kompat' enmaskigite kvazaŭ
  Infano dolĉa, aŭ la kerubaro
  Ĉiela, sur ĉevaloj nevideblaj
  Tra la aer' radjante, la malpian
  Faraĵon al la tuta mond' proklamus,
  Kaj mar' da larmoj ĉion subakvigus.
  Mi havas ne kuraĝon al l' afero,
  Nur efektive la gloramon, kaj
  Gloramo estas incitilo, kiu,
  Spronante ĝis tro alta monta pinto,
  Faligas homojn en profundegaĵon.
                                                   Venas Ŝia grafina Moŝto.
  Ho, kio nova?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                Ĵus la vespermanĝon
  Li finis; kial vi de li eliris?

  MAKBETO.

  Ĉu li pri mi demandis?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                          Vi ne scias!

  MAKBETO.

  Ni ne antaŭeniru pri l' afero;
  Li alte min honoris; kaj de ĉiuj
  Reputacion oran mi akiris,
  Brilegon kies devus mi konservi,
  Ne lasi tiel baldaŭ makuliĝi.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Ĉu vi tro multe da espero trinkis
  Hieraŭ, kaj post dormo vi vekiĝis,
  Resaniĝinta de l' esperdiboĉo,
  Pentema, palvizaĝa? De nuntempo
  Mi scios kiel taksi vian amon.
  Ĉu volas vi postmeti la kuraĝon
  Post la deziro? Ĉu vi do rezignas
  De vivo la plej noblan ornamaĵon,
  Malkuraĝul' laŭ via propra sento,
  Dirante, «volus mi, se mi kuraĝus»,
  Simile al la kato, kiu timis
  Pro piedmalsekiĝo kapti fiŝojn?

  MAKBETO.

  Mi petas vin, silentu: ĉion, kio
  De vir' farebla estas, kiel viro
  Mi farus; kiu fari pli kuraĝus
  Ne estas viro.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                 Tial, kia besto
  Instigis vin al tia entrepreno?
  Ĉar, kiam vi kuraĝis ĝin elfari,
  Vi estis viro; kaj ju pli vi ludus
  La rolon proponitan, des pli viro
  Vi estus. Nek la tempo nek la loko
  Konvenis tiam, kaj vi volis ambaŭ
  Eltrovi: ili nun tre decas, tamen
  Ilia konveneco vin timigas.
  Patrino mi la dolĉan senton konis,
  Donante al suĉanta infaneto
  Nutraĵon, dum ĝi ridetante kuŝis.
  Sed la mampinton mi el la sendentaj
  Dentkarnoj tirus, kaj al ĝi frakasus
  Sur ŝtonojn kapon, se mi tion estus
  Ĵurinta, kiel ĵuris vi pri l' faro.

  MAKBETO.

  Sed se ni malsukcesus.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                         Malsukcesus!
  Firmigu tamen la kuraĝon vian,
  Kaj ni ne malsukcesos. Dum Dunkano
  Eldormos,—ĉar vojaĝo la laciga
  Allogos dormon al okuloj liaj—
  La du servistojn, kiuj staras garde,
  Per vino kaj festeno malsobrigos
  Mi tiel, ke memoro, la gardisto
  De l' cerbo, estos vere nura fumo,
  La domo, kie la prudento loĝas,
  Similos alĥemian miksilujon.
  Do kiam ili havos la spiritojn
  En malmodera dormo entrempitajn,
  Ho kion ni ne povos pri Dunkano
  Neprotektata fari? kaj la kulpon
  Aljuĝi al servistoj liaj, kiuj
  Respondos pri ĉi tiu granda krimo?

  MAKBETO.

  Nur virinfanojn nasku, ĉar spirito
  Sentima via devus sin enigi
  En virojn sole. Ĉu ne oni kredos,
  Post kiam ni ĉi tiujn dormemulojn
  Per sang' ŝmirintaj estos, kaj iliajn
  Ponardojn proprajn estos manuzintaj,
  Ke ili estas liaj mortigintoj?

  ŜIA GRAFINO MOŜTO.

  Aliamaniere kiu kredi
  Kuraĝos, kiam ni pri lia morto
  Nekonsoleblan bruan funebradon
  Elkrios?

  MAKBETO.

  Mi sentas nun animfortecon, ĉiun
  El miaj membroj al ĉi tiu faro
  Terure fortigante. For, la tempon
  Kun ŝajno de senzorga ĝoj' pasigu,
  Ridetoj kordoloron enmaskigu.

                                                               Ili foriras.




AKTO DUA


SCENO UNUA

INVERNESO. KORTO DE LA KASTELO DE MAKBETO.

Venas BANKVO, kaj FLEANCO, portante antaŭ li torĉon.


  BANKVO.

  Kioma horo, knabo?

  FLEANCO.

  La luno jam subiris: sed horbaton
  Mi ne ankoraŭ aŭdis.

  BANKVO.

                         Lunsubiro
  Okazas je l' dek-dua.

  FLEANCO.

                        Pli malfrue,
  Mi kredas.

  BANKVO.

             Bone; prenu mian glavon.
  En la ĉielo regas mastrumado
  Ŝparema, ĉiuj lampoj estingiĝis.
  Ĉi tion ankaŭ prenu. Forta voĉo
  Alvokas min ripozi, sed mi sentas
  Min maldormema: bonaj potenculoj,
  Min gardu de l' abomenindaj pensoj
  Malbonigantaj min dum la dormado!
                                    Eniras Makbeto, kaj Servisto kun torĉo.
  Al mi la glavon donu. Kiu venas?

  MAKBETO.

  Amiko.

  BANKVO.

  Ĉu vi ne enlitiĝis? Jam la reĝo
  Kuŝiĝis, tre plezurigita estis,
  Kaj al servistoj viaj malavare
  Disdonis el la reĝa kesto. Ankaŭ,
  Jen, per ĉi tiu diamanto vian
  Edzinon li salutas, ŝin nomante
  Gastigantino plej aminda, poste
  Li kontentege sin retiris.

  MAKBETO.

                             Niaj
  Deziroj fari taŭga la akcepton
  Al lia reĝa moŝto iom mankis
  Pro malpreteco, difektanta nian
  Bonvolon.

  BANKVO.

            Ne, sufiĉas. Lastan nokton
  Al mi en sonĝo la tri sortulinoj
  Aperis: ili al vi diris veron.

  MAKBETO.

  Mi ilin ne pripensas: tamen, kiam
  Ni havos ian horon disponeblan,
  Pri tiu temo kun vi konsiliĝi
  Mi volus, se al vi agrable estas.

  BANKVO.

  Plezure.

  MAKBETO.

           Se mi povos vin enskribi
  Kun partianoj miaj, sen honoro
  Ne estos via helpo.

  BANKVO.

                      Se honoron
  La mian mi konservos,—dum mi celas
  Ĝin plibriligi,—kaj senmakulite
  Neriproĉinda mian fidelecon
  Mi gardos ĉiam, mi konsilon vian
  Tre ĝoje partoprenos.

  MAKBETO.

                         Bonan nokton.

  BANKVO.

  Mi dankas, kun deziro reciproka.
                                                Bankvo kaj Fleanco foriras.

  MAKBETO.

  Mastrinon vian petu, ke tuj kiam
  Trinkaĵo mia estos preta, ŝi
  La sonorilon sonorigu. Iru liton.
                                                          Servisto foriras.
  Ĉu mi ponardon vidas antaŭ mi,
  Kun la tenil' facile manprenebla?
  Mi vin ekkaptu: ne, mi vin maltrafis.
  Mi tamen povas vidi vin ankoraŭ.
  Ĉu vi videbla, netuŝebla, estas,
  Vidaĵ' fatala, aŭ nur fantazia
  Ponard', kreita de l' spirit' malsana?
  Mi vin ankoraŭ povas klare vidi
  Laŭ formo, same vera kaj palpebla
  Ol tiu, kiun jen mi elingigas.
  Vi min direktas laŭ la vojo, kie
  Mi estis vojaĝonta, tian ilon
  Uzonte.
  Okuloj miaj estas aŭ mokindaj
  De la aliaj sentoj, aŭ valoras
  Ol ili pli: mi vin ankoraŭ vidas,
  Havantan la tenilon kaj tranĉrandon
  Per sangaj gutoj makulitajn, kiuj
  Antaŭe ne ĉeestis! Ne—nenio—
  Ĝi estas nur ĉi tiu entrepreno
  Sangama, kiu kreas teruraĵojn.
  Nun sur la tuta duonsfer' naturo
  Malviva ŝajnas, kaj malbonaj sonĝoj
  Malhelpas la interkurtenan dormon:
  Nun Hekateo siajn oferaĵojn
  Sorĉarte festas, kaj mortigo, kvazaŭ
  Fantom' sensanga, kun gardisto sia,
  La lupo, kies teruriga bleko
  Anoncas lin sekrete alpaŝantan,
  Simile al Tarkvino la sentama,
  Alproksimiĝas sian celon. Tero
  Senmova, ne aŭskultu miajn paŝojn,
  Pro timo, ke la ŝtonoj mem sciigu,
  Kien mi min kondukis, kaj la senton
  Sangrigidigan de la hor' forigu,
  Konvenan al la horo. Mi malsaĝe,
  Dum li ankoraŭ vivas, nur minacas:
  Malvarma spiro mia ne prezentas
  La pensojn, kiujn fajra cerbo sentas.
                                                             Oni sonorigas.
  Mi iras laŭ la sonorilinvito:
  Ne aŭdu ĝin, Dunkano, muzikeron,
  Vokantan min ĉielon aŭ inferon.

                                                                   Foriras.


SCENO DUA

LA SAMA LOKO.

Venas ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  La samo, kio ilin ebriigis,
  Min faris maltimema; tio, kio
  Ekkvietigis ilin, min flamigis.
  Aŭskultu! La raŭkkrio de la gufo,
  Profeto pri venontaj teruraĵoj.
  Nun li plenumas la fatalan agon.
  Tra malfermitaj pordoj la ronkado
  De la lakeoj, kiuj pro ebrio
  Malzorgas sian mastron, venas. Mi
  La forgesigan drogon en la glasojn
  Enverŝis, ĝis la mort' kaj la naturo
  Interdisputas inter si, pri kiu
  Venkonta estas.

  MAKBETO.

  (De post la scenejo.) Kiu venas? Kio!

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Ho ve, mi timas, ke vekiĝis ili,
  Ke ĉio restos provo, sed ne faro.
  Aŭskultu! Mi pretigis la ponardojn;
  Li nepre ilin vidis. Se ne ŝajnus,
  Ke mi la trajtojn de la patro mia
  Rigardas, l' agon mi farinta estus.
                                                           Revenas Makbeto.
  Ho edzo mia!

  MAKBETO.

               Mi la faron faris.
  Ĉu vi ne aŭdis bruon?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                          Nur la krion
  De l' strigo kaj kraketon de la grilo.
  Ĉu vi parolis?

  MAKBETO.

                  Kiam?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                        Nun.

  MAKBETO.

                             Dum mi
  Malsupreniris?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                 Jes.

  MAKBETO.

                      Aŭskultu! kiu
  En ĉambro dua kuŝas?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                         Donalbeno.

  MAKBETO.

  Vidaĵo priplorinda! (Rigardante siajn manojn.)

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Malsaĝe vi ĝin nomas priplorinda.

  MAKBETO.

  En dormo unu ridis, la alia
  «Mortigo» kriis, vekiĝinte; tamen
  La preĝojn murmurante ili turnis
  Sin al ripozo.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                 Tie du kunloĝas.

  MAKBETO.

  La unu kriis «Dio benu nin,»
  «Amen» l' alia, kvazaŭ ili vidas
  Min, kiu kun sangmakulitaj manoj
  Iliajn voĉojn tremegantajn aŭdis.
  Sed mi ne povis «Amen» diri, kiam
  «Nin Dio benu» ili kriis.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                           Ne
  Pripensu tiel la aferon.

  MAKBETO.

                          Tamen,
  Kial ne povis mi respondi «Amen»?
  Mi plej bezonis benon, sed «Amen»
  En gorĝo sufokiĝis.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                       Vi ne devas
  Mediti tiamaniere, ĉar
  Pripenso tia frenezigos vin.

  MAKBETO.

  Mi kredis aŭdi voĉon, kiu kriis,
  «Ne dormu plu! Makbet' mortigis dormon,»
  Senkulpan dormon, la zorgforgesilo,
  La mort' de nia ĉiutaga vivo,
  Freŝiga bano al tro lacaj membroj,
  Balzam' saniga de l' spirit' vundita,
  Rimedo ordigita de Naturo
  Por anstataŭi la agadajn horojn,
  La ĉefnutrilo, kiu dum vivado
  Subtenas la homaron.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                      Kion diri
  Vi volas?

  MAKBETO.

           Ĝi kriadis, «Plu ne dormu,
  Glamis' mortigis dormon, do Kordoro
  Ne dormos plu; ne dormos plu Makbeto.»

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Sed kiu tiel kriis? Nobla Grafo,
  Animfortecon vian vi difektas,
  Dum vi rigardas preskaŭ frenezume
  La faron. Iru, kaj per manlavado
  Forigu l' abomenan kulpigilon.
  Pro kio vi reportis la ponardojn?
  Vi devus ilin tie lasi: for,
  La dormemulojn sange ŝmiru.

  MAKBETO.

                               Mi
  Ne iros plu: mi timas eĉ la penson
  Pri mia faro; ĝin ankoraŭ vidi
  Mi ne kuraĝas.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                  Al mi la ponardojn,
  Ŝanceliĝulo, donu: la dormantoj
  Kaj la mortintoj estas ne timindaj:
  Nur la okulo de infan' rigardas
  Pentraĵon de diablo time. Se li
  Sangadas, mi makulos la lakeojn
  Por fari ŝajnon de ilia ago.
                                      Ŝi foriras. Oni frapas ĉe la pordego.

  MAKBETO.

  De kie venas tiu ĉi frapado?
  Kaj kial ĉiu bruo min timigas?
  Jen vidu, kiaj manoj! Ĉu la tuta
  Neptuna Oceano elpurigos
  El mia man' la sangon? Ne, la mano
  La senmezuran vaston de l' mararo
  Sangkolorigus, aliformigante
  La verdon en la ruĝon.
                                                 Revenas Ŝia Grafina Moŝto.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Egale sangkolorajn kun la viaj
  Jen vidu miajn manojn, sed mi hontus,
  Se mia kor' la saman elrigardon
  Ol via portus. (Oni frapas ĉe l' pordego.)
                 Mi frapadon aŭdas
  Ĉe l' suda enirejo: ni kuŝiĝu;
  Da akvo kelkaj gutoj nin purigos:
  Kiel facile do! kuraĝo via
  Forlasis vin. (Oni frapas ĉe l' pordego.) Aŭskultu! oni frapas;
  Do vian ĉambroveston tuj surmetu,
  Pro timo, ke okaze ni aperu
  Gemaldormuloj. Do rekonsciiĝu.

  MAKBETO.

  Ne, per rekonsciiĝo mi konscios
  La faron. (Oni frapadas.) Veku per la pordfrapado
  Dunkanon! Se nur tio estus ebla!
                                                               Ili foriras.


SCENO TRIA

LA SAMA LOKO.

Pordfrapado post la scenejo. Venas PORDISTO.


PORDISTO.

Jen, kia frapado! Se iu estus pordisto de l' inferaj pordegoj, ne estus
fino al lia klopodo por ŝlosi kaj malŝlosi. (Frapado denove. Li parolas
kvazaŭ li estus pordisto de l' inferaj pordegoj.) Frapu, frapu, frapu! Kiu
estas, je l' nomo de la diablo? Jen farmamastro, kiu estas memmortiginto,
antaŭtiminte tro da fruktoj: Venu frue: alportu sufiĉe da viŝiloj: ĉar, tie
ĉi, vi elŝvitos. (Oni frapas.) Frapu! frapu! Kiu estas, je l' nomo de la
alia diablo? Vere, jen dusencaĵparolinto, kiu laŭvice povis ĵuri por aŭ
kontraŭ tiu aŭ alia partio; kiu estis je nomo de Dio senmezura perfidulo,
sed ne povis atingi ĉielon per dusencaĵparolado: Ho, eniru
dusencaĵparolinto. (Frapado denove.) Frapu, frapu, frapu! Kiu estas? Jen
angla tajloro, sendita ĉi tien, tial ĉar li ŝtelis specimenon de franca
ŝtrumpo; eniru, tajloro; tie ĉi vi povos hejti vian gladilon. (Frapado
denove.) Frapu, frapu; neniam trankvilo! Kia vi estas? Sed tiu ĉi loko
estas tro malvarma por la infero. Mi ne volas ludi plu la rolon de
diablapordisto: Mi intencis enlasi kelkajn el ĉiuj profesioj, kiuj vojaĝas
sur florkovrita vojo al la eterna fajrego. (Frapado denove.) Baldaŭ,
baldaŭ! Rekompencu la pordiston, mi petas. (Malfermas la pordegon.)

                                                 Venas Makdufo kaj Lenokso.

  MAKDUFO.

  Ĉu vi hieraŭ tiom malfruiĝis,
  Ke vi ne levis vin je l' matenruĝo?

  PORDISTO.

  Ni ja festiĝis ĝis la kokkantado,
  Kaj la drinkado estas incitilo
  Al tri aferoj.

  MAKDUFO.

  Al kiuj tri?

PORDISTO.

Je mia honoro, al nazkolorigado, dormado, kaj urinado. Sentamon ĝi ekscitas
kaj malekscitas; ĝi ekscitas la amdeziron,  sed forigas la funkciadon; do,
pri multa drinkado oni povas diri, ke ĝi estas dusencaĵparolilo al la
sentamulo. Ĝi faras lin, kaj malfaras lin; ĝi instigas lin, kaj malinstigas
lin; igas lin alproksimiĝi kaj malproksimiĝi; fine trompas lin per dormo,
kaj, kulpiginte lin, ke li ne veran vorton diras, lin forlasas.

MAKDUFO.

Mi ja kredas, ke drinkado trompis vin per dormo kaj faris vin mensogulo
hieraŭ nokte.

PORDISTO.

Tion ĝi faris, sinjoro; sed mi punrekompencis ĝin pro ĝia perfido, kaj
estante, mi kredas, pli forta ol ĝi, mi sukcesis ĝin terenĵeti.

  MAKDUFO.

  Ĉu via mastro nun leviĝas?
                                                             Venas Makbeto.
  Frapado nia vekis lin; rigardu.

  LENOKSO.

  Al via Moŝto bonan tagon.

  MAKBETO.

                             Ankaŭ
  Al ambaŭ bonan tagon.

  MAKDUFO.

                         Ĉu la reĝo
  Leviĝas, nobla grafo?

  MAKBETO.

                         Ne ankoraŭ.

  MAKDUFO.

  Li min ordonis frue lin viziti:
  Sed mi la horon preskaŭ preterlasis.

  MAKBETO.

  Mi vin al li konduku.

  MAKDUFO.

                        Tio ĉi,
  Mi scias, al vi estas plezuriga.

  MAKBETO.

  Laboro, kiu plaĉas, portas ĝojon.
  Jen lia ĉambro.

  MAKDUFO.

                   Mi kuraĝas frapi,
  Ĉar mia servo ĝin al mi permesas.

  LENOKSO.

  Ĉu ne la reĝo iros for hodiaŭ?

  MAKBETO.

  Sendube: tia estas lia volo.

  LENOKSO.

  Ventegoj reĝis lastan nokton; kie
  Ni loĝis kamenkapoj forbloviĝis,
  Kaj tra l' aer' aŭdiĝis plendoj, strangaj
  Ekkrioj de mortantoj, antaŭdiroj
  Pri ekrompiĝoj de interrilatoj
  Intimaj familiaj, ŝtatmalsanoj
  Konvenaj al la dolorigaj tempoj
  De la jarcent'; la mallumama birdo
  La tutan nokton bruis: kelkaj diras,
  Ke la terglobo, kvazaŭ februmanta,
  Ektremis.

  MAKBETO.

            Estis nokto malkvieta.

  LENOKSO.

  Junulo mi antaŭe ne memoras
  Similan nokton.
                                                           Revenas Makdufo.

  MAKDUFO.

  Abomenaĵ' terura, de la koro
  Ne imagebla, nek de l' lang' direbla!

  MAKBETO kaj LENOKSO.

  Kio okazis?

  MAKDUFO.

  Rigardu la ĉefverkon de detruo,
  Mortigo malpiega jen perforte
  Enmarŝis la sanktejon de l' Sinjoro,
  Kaj ŝtelis la trezoron plej altprezan,
  La vivon mem.

  MAKBETO.

                Ĉu vi «la vivon» diris?

  LENOKSO.

  Vi volas diri lian reĝan Moŝton!

  MAKDUFO.

  Enpaŝu en la ĉambron por blindigi
  Okulojn viajn per la vid' de nova
  Gorgono: ne demandu la klarigon;
  Vidinte vi ĝin scios. (Makbeto kaj Lenokso foriras.)
                         Ho vekiĝu!
  Alarme sonorigu. Perfideco!
  Mortigo! Bankvo, Donalben', Malkomo,
  Vekiĝu, dormon tiun ĉi plummolan,
  La nuran figuraĵon de la morto,
  Forĵetu, kaj rigardu morton mem.
  Jen kio vin terure frapos, kiel
  La veno de la tag' de l' lasta juĝo!
  Malkomo, Bankvo, kvazaŭ el la tomboj,
  Leviĝu, kiel senkorpuloj, por
  Vin konformigi al la teruraĵo!
  Ho, sonorigu. (Oni sonorigas.)
                                           Venas Ŝia Grafina Moŝto Makbeto.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                Kia do okazo
  Pravigas tian bruan trumpetadon,
  Vekintan gedormantojn tie ĉi?
  Parolu!

  MAKDUFO.

          Ho afabla sinjorino,
  Ne dece estas, ke orelo via
  Ricevu tion, kion mi parolus.
  Novaĵo tia en la ripetado
  Mortigus aŭdantinon.
        (Venas Bankvo.) Bankvo, Bankvo!
  Mortiĝis nia reĝa mastro.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                              Ho!
  Ho ve! ĉi tie?

  BANKVO.

                  Kia kruelaĵo!
  Ho kara Dufo, kontraŭdiru vin,
  Dirante «mi eraris».
                                               Revenas Makbeto kaj Lenokso.

  MAKBETO.

  Se mi nur antaŭ unu horo estus
  Mortinta, mi min kredus tre feliĉa,
  Ĉar de la nuna tempo ŝajnas, ke
  Nenio seriozan elrigardon
  Prezentas en la ordo de naturo:
  En homa vivo ĉio bagatelojn
  Posedas: velkis gloro kaj beleco:
  La veran vinon de la vivo oni
  Elflui lasis, kaj sub la arkaĵo
  Ĉiela restas nur sennutra feĉo.
                                               Venas Malkomo kaj Donalbeno.

  DONALBENO.

  Kio malĝusta estas?

  MAKBETO.

                       Vi ne scias!
  La font', la kapo, la fontano mem
  De via sang' ŝtopiĝis.

  MAKDUFO.

                           Via patro
  Mortiĝis.

  MALKOMO.

             Ho, de kiu?

  LENOKSO.

                         Ŝajne liaj
  Ĉambrogardistoj lin mortigis, kies
  Vizaĝoj, manoj, estis sangŝmiritaj,
  Kun la ponardoj, kiujn neviŝitajn
  Ni trovis sur la kapkusenoj: ili
  Malfermis la okulojn mirigite;
  Nenies vivon ili sciis gardi.

  MAKBETO.

  Eĉ nun mi pentas malsaĝecon mian,
  Ponardiginte la servistojn.

  MAKDUFO.

                              Kial
  Vi tion faris?

  MAKBETO.

                 Kiu povas esti
  Mirplena, saĝa, kolerega, kaj
  Samfoje sintenema? ne, neniu:
  La amo, kiu furioze brulis
  En mia brust', rapide preterpasis
  Prudenton, haltigilon de l' animo.
  Jen li—Dunkano—kuŝis, lia haŭto
  Arĝentkolora per la ora sango
  Strekita, kaj la tranĉoj elrigardon
  De buŝoj havis, pretaj je l' eniro
  De la ruino: jen la mortigistoj,
  Kolorigitaj laŭ metio sia,
  Ĉiu ponardo ĝis tenil' kovrita
  Per sango: kiu povus sin deteni,
  Havante koron de la am' kapablan,
  Kaj la kuraĝon, kiu tiun amon
  Vidigi povas per agado sia?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Ho, helpon! helpon!

  MAKDUFO.

                      Helpu la grafinon.

  MALKOMO, en la orelon al Donalbeno.

  Ĉu ni permesos per silento nia,
  Ke la plimulto kredu, ke ni mem
  Akceptas la rezonojn de Makbeto?

  DONALBENO, en la orelon al Malkomo.

  Sed ĉu ni tie ĉi parolos, kie
  La sorto, kvazaŭ el kaŝej', elsaltos,
  Kaj nin ekkaptos? For; ne estas tempo
  Indulgi niajn larmojn.

  MALKOMO, en la orelon al Donalbeno.

                         Larmojn, kiuj
  Eĉ nun apenaŭ povas sin deteni
  Pro nia kordoloro.

  BANKVO.

                     La grafinon
  Tuj helpu. (Oni forportas Ŝian Moŝton.)
             Kaj, post kiam ni nin estos
  Vestintaj kontraŭ la malvarmo vintra,
  Kunvenu, kaj ĉi tiun monstran faron
  Esploru per persista ekzameno.
  Ni tremas inter timoj kaj suspektoj:
  Sub la protekto Dia jen mi staras,
  Kontraŭstaronte la malicintrigojn
  De perfiduloj.

  MAKDUFO.

                 Ankaŭ mi.

  ĈIUJ.

                            Kaj ĉiuj.

  MAKBETO.

  Ni do surmetu viran pretigecon,
  Kaj poste ĉiuj rekunvenu.

  ĈIUJ.

                             Bone.
                                Ĉiuj foriras escepte Malkomo kaj Donalbeno.

  MALKOMO.

  Kion vi faros? Ne kun ili iru:
  Ŝajnigi kordoloron ne sentatan
  Facile estas al la intriganto.
  Foriros mi Anglujon.

  DONALBENO.

                       Mi Irlandon.
  Aparte ni pli sendanĝere agos:
  Ĉie tie ĉiuj estas perfiduloj.
  Ju pli intima nia parenceco,
  Al la mortinta reĝo, des pli ili
  Al ni sentigos sian kruelecon.

  MALKOMO.

  Ĉi tiu sag' mortiga, ĵus pafita,
  Ankoraŭ ne atingis sian celon,
  Kaj ni, la trafon por eviti, sekvos
  La vojon plej senriskan. Al ĉevaloj:
  Ni senceremonie, forpermeson
  Ne demandante, iru: ĉiu devas
  Repagi tion, kion li ricevas.
                                                               Ili foriras.


SCENO KVARA

SAMA LOKO. EKSTERE DE LA KASTELO DE MAKBETO.

Venas ROSSO kaj MALJUNULO.


  MALJUNULO.

  Dum sepdek jaroj, kiujn mi memoras,
  Teruraj horoj pasis, kaj strangaĵoj
  Okazis, sed lastnoktaj mirindaĵoj
  Antaŭajn malgrandigis.

  ROSSO.

                          Bona patro,
  Vi vidas, ke la tuta ĉielaro
  Minacas, ofendite de la homoj,
  Al la scenejo de la sangverŝado.
  Laŭ la horloĝ' tagiĝas, sed sufokas
  Malluma nokt' la revenantan sunon.
  Ĉu nokto kunaliĝis kun la krimo,
  Aŭ tago pri ĝi hontas, ke la tero,
  Kvazaŭ malviva, tute profundiĝis
  En la mallumo, kiam viva lumo
  Ĝin volas kisi?

  MALJUNULO.

                   Estas nenature,
  Simile al la faritaĵo. Marde,
  Jen falko, per flugiloj etenditaj
  Naĝante malhumile en aero,
  De nura nizo estis atakita,
  Kaj mortigita.

  ROSSO.

                 Ankaŭ la ĉevaloj
  De l' reĝo (ne ekzistas pli perfektaj,
  Rapidaj, belaj)—tio estas stranga
  Sed tute certa—pro sovaĝiĝeco
  Barilojn derompinte forgalopis,
  Malobeemaj, kvazaŭ batalontaj
  Al la homaro.

  MALJUNULO.

                Jes, kaj oni diras
  Ke ili manĝis unuj la aliajn.

  ROSSO.

  En vero, kun la senmezura miro
  De mi la rigardinto. Jen alvenas
                                                             Venas Makdufo.
  Makdufo. Kiel kuras la aferoj,
  Amiko bona?

  MAKDUFO.

              Ĉu vi ne komprenas?

  ROSSO.

  Sed kies estas tiu sanga faro?

  MAKDUFO.

  De tiuj, kiujn ĵus Makbet' mortigis.

  ROSSO.

  Ho ve! sed kion ili fine celis?

  MAKDUFO.

  Allogis ilin ia rekompenco.
  La filoj de la reĝo, Donalbeno
  Kaj lia frat' Malkomo sin forŝtelis,
  Kaj malaperis,—kio suspektigas
  Al ili.

  ROSSO.

          Tio ankaŭ estas kontraŭ
  La voĉo de natur', Ho malŝparema
  Gloramo, kiu volis eĉ engluti
  De via propra viv' la fonton! Do
  Makbet' fariĝos la regnestro?

  MAKDUFO.

                                 Certe
  Li estas jam nomita, kaj irinta
  Al Skono por ricevi la honoron
  De reĝarajto.

  ROSSO.

                 Kie de Dunkano
  La korpo estas?

  MAKDUFO.

                  Oni portis ĝin
  Al Kolmakilo, la enterigejo
  Plej sankta, kie liaj antaŭuloj
  Ripozas pace.

  ROSSO.

                Ĉu vi Skonon iros?

  MAKDUFO.

  Ne, kuzo, Fifon.

  ROSSO.

                   Tien ankaŭ mi.

  MAKDUFO.

  Nu, oni faru ĉion bone, Dio
  Protektu, kiel dum antaŭaj tempoj.

  ROSSO.

  Adiaŭ, patro.

  MALJUNULO.

  Vin benu Dio kaj la bonfarontojn
  Al mia lando, de homar' zorgantojn.
                                                               Ili foriras.




AKTO TRIA


SCENO UNUA

FORRESO. LA PALACO.

Venas BANKVO.

  BANKVO.

  Vi la zeniton jam atingis: reĝo,
  Kordor', Glamiso, ĉio, laŭ promeso
  De l' sortulinoj, atingita tamen,
  Mi timas, per plej malhonesta ludo:
  Sed viaj posteuloj, oni diris,
  Ne estos heredantoj, sed mi mem
  Fariĝos la radiko kaj naskanto
  De reĝa dinastio. Se de ili
  La vero estas parolebla—kiel,
  Makbeto, via sorto ekzempligas—
  Do kial, laŭ la rolo plenumita
  Pri vi, ne povas ili orakoli
  Pri mia bono nepre esperinda?
  Sed—ĝis konvena horo—mi silentu!

  Trumpetado. Venas Makbeto, kiel reĝo; Ŝia grafina Moŝto Makbeto, kiel
  reĝino, Lenokso, Rosso, Sinjoroj, Sinjorinoj, kaj sekvantaro.

  MAKBETO.

  Jen nia ĉefa gasto.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                       Se li restus
  Neinvitita, al festeno nia
  Plej grava manko sin sentigus.

  MAKBETO.

                                 Nokton
  Ĉi tiun ni festenon reĝan havos,
  Kaj mi ĉeeston vian petas.

  BANKVO.

                              Volu
  Ordoni, via Moŝto, miaj devoj
  Por tio per ligilo nerompebla
  Ligitaj estas.

  MAKBETO.

                 Ĉu vi rajdos baldaŭ?

  BANKVO.

  Jes, via bona Moŝto.

  MAKBETO.

                        Ni alie
  Dezirus la konsilon vian,—kies
  Graveco helpis al prospero nia
  Ĝis nun—je l' konsiliĝo hodiaŭa;
  Ni do prokrastos ĝin ĝis morgaŭ. Ĉu
  Vi rajdos malproksimen?

  BANKVO.

                          Nu, sufiĉe
  Pasigi la intervenontajn horojn
  De nun ĝis la festeno: se necese,
  Mi devos pruntepreni de la nokto
  Du horojn eble.

  MAKBETO.

                  Tamen ne forgesu
  La feston.

  BANKVO.

             Ne, neniel, via Moŝto.

  MAKBETO.

  Ni aŭdis, ke forkuris niaj kuzoj,
  Kulpplenaj, sed ne konfesinte sian
  Patromortigon strangan, pleniginte
  L' orelojn de amikoj renkontitaj
  De strangaj malveraĵoj; sed pri tio
  Ni morgaŭ priparolos, kiam kune
  Ni traktos pri aferoj reĝaregnaj.
  Adiaŭ, al ĉevalo: ĝis revido
  Hodiaŭ nokte. Ĉu vin akompanos
  Fleanc'?

  BANKVO.

           Jes, via Moŝto: do adiaŭ.

  MAKBETO.

  Rapidaj kaj nefaletemaj estu
  Ĉevaloj viaj: kaj mi vin al ili
  Konfidas. Ĝis revido.
                                                            Bankvo foriras.
                         Ĉiu homo
  Dezirojn siajn sekvu ĝis la sepa
  Hodiaŭ nokte; ni, por plidolĉigi
  Rerenkontiĝon kun amikoj niaj,
  Ĝis festenhoro restos solaj: Dio
  Vin benu!
                                Ĉiuj foriras, escepte Makbeto kaj servisto.
            Unu vorton: ĉu atendas
  Ordonojn niajn tiuj viroj?

  SERVISTO.

                             Ili
  Ekstere estas de l' palaco.

  MAKBETO.

                              Ilin
  Al ni konduku.
                                                       La servisto foriras.
                 La reĝeco estas
  Nenio, se ĝi estus ne senriska.
  Enradikiĝis en spirito mia
  Pri Bankvo mia timo, kaj pro lia
  Grandanimeco estas li timinda:
  Ĉar, kuraĝulo, kun braveco vira
  Kunigas li prudenton, kiu gardas
  Lin de danĝero. Sole lin mi timas:
  Spirito lia ŝajnas superregi
  Spiriton mian, kiel, oni diras,
  Cezara superregis Antonian.
  La sortulinojn li riproĉis (kiam
  Unue ili min salutis reĝo),
  Kun la ordon', ke ili al li ankaŭ
  Parolu: tiam, kiel profetinoj,
  Lin ili ekproklamis antaŭulo
  De reĝa dinastio, donis kronon
  Al mi senfruktodonan, kaj enmetis
  En mian manon senutilan sceptron,
  Nur elŝirotan de princido, kiu
  Ne de mi mem devenis. Tiel, por
  Pranepoj Bankvaj mi per krim' makulis
  Spiriton mian; por idaro lia
  Dunkanon la afablan mi mortigis;
  Mi konspirantojn kontraŭ mia paco
  Starigis nur por ili: kaj eternan
  Juvelon mian al la malamiko
  Komuna de homaro mi fordonis,
  Por fari _ilin_, _la Bankvidojn_ reĝoj!
  Ne, preferinde, sorto mem alvoku
  Min kiel batalanton al decido!
  Ho, kiu venas?
                                      Revenas servisto, kun du Mortigistoj.
                 Iru enirejon,
  Kaj tie nin atendu.
                                                          Servisto foriras.
                      Ĉu hieraŭ
  Ni interparoladis pri l' afero?

  UNUA MORTIGISTO.

  Jes, via princa Moŝto.

  MAKBETO.

                          Bone, do
  Ĉu vi pripensis miajn argumentojn?
  _Li_ estis, kiu dum antaŭaj jaroj
  Fiere vin subpremis, kiun vi
  Supozis esti ni, senkulpaj tute:
  La jenan fakton ĉe kunveno mia
  Mi al vi pruvis, kiamaniere
  Li trompis vin per faroj kaj promesoj,
  Kaj la aŭtorojn de l' rimedoj, kiujn
  Li uzis, mi elmontris, ja sufiĉe
  Eĉ homojn plej malspritajn por konvinki,
  Ke _Bankvo_ estas la farinto.

  UNUA MORTIGISTO.

                                Vi
  Klarigis ĝin al ni.

  MAKBETO.

                       Kaj nun mi venas
  Al la afero, kiun mi ekcelas
  Per nuna rekunveno. Ĉu vi trovas,
  Ke pacienco tiel superregas
  Naturon vian, ke vi tion ĉi
  Konsentas toleradi? Ĉu de longe
  Vi kristaniĝis tiamaniere,
  Ke vi al la Kreinto faros petojn
  Por tiu ĉi _bonul'_ kaj liaj idoj,
  De kiu la subpremo al infero
  Vin alpaŝigis, viajn posteulojn
  Farante almozuloj?

  UNUA MORTIGISTO.

                     Mia reĝo,
  Ni estas homoj.

  MAKBETO.

                  Jes, laŭkataloge
  Vi apartenas al la klaso homa,
  Kiel ĉashundoj, leporhundoj, hundoj
  Mikssangaj, mopsoj, dogoj, kaj pudeloj,
  Postflaraj akvohundoj, kaj luphundoj
  Sin ĉiuj nomas ordinare hundoj:
  La takstabelo tamen inter ili
  Rapidajn, malrapidajn, kaj ruzemajn
  Distingas, domgardemajn aŭ ĉasemajn:
  Laŭ la talento, kiun la Naturo
  Kun malŝparema man' al ĉiu donis,
  La hunda list' diferencigas ĉiun,
  Titolon ecan alskribante: tiel
  La homoj estas diferencigeblaj.
  Nu, se vi sur la skalo de vireco
  Ne havas rangon tre malaltan, diru;
  Kaj mi al vi l' ordonon komisios,
  Plenumo kies vian malamikon
  Forigos, kaj al nia ama koro
  Kunforĝos vin, ĉar ni dum lia vivo
  Nin sentas nur malbone, nia sano
  Per lia morto plene restariĝos.

  DUA MORTIGISTO.

  Mi estas, mia reĝo, viro tiom
  Per la kruelaj batoj de la mondo
  Kolerigita, ke egale estas
  Al mi, laŭ kia maniero mi
  Min venĝos al la mondo.

  UNUA MORTIGISTO.

                           Kaj mi ankaŭ
  Pri malhelpaĵoj tiel laca estas,
  Per sorto distirita, ke mi riskus
  La vivon iel ajn, ĉu mi ĝin perdus
  Aŭ feliĉigus.

  MAKBETO.

                  Nu, vi ambaŭ scias,
  Ke Bankvo estas via malamiko.

  AMBAŬ MORTIGISTOJ.

  Ni scias, Via Moŝto.

  MAKBETO.

                        Malamiko
  Li estas mia ankaŭ, kaj direktas
  Penadojn siajn kontraŭ interesoj
  Plej karaj miaj, kaj, dum li ekzistas,
  Ne povos mi atingi miajn celojn.
  Kaj, kvankam mi kun frunta senhonteco
  Lin povus forbalai de la tero,
  Respondigante mian reĝan volon,
  Farante tamen tion, mi ofendus
  Amikojn de ni ambaŭ, kies amon
  Mi altestimas, kiuj nepre plorus
  La morton de la mortigito: tial
  Mi turnas min al via help', l' aferon
  Kaŝante de l' publika observado
  Pro gravaj argumentoj.

  DUA MORTIGISTO.

                         Kion vi
  Al ni ordonos, tion ni plenumos.

  UNUA MORTIGISTO.

  Eĉ kvankam niaj vivoj, via moŝto—

  MAKBETO.

  Okuloj viaj la spiriton viglan
  Vidigas. Mi al vi klarigos baldaŭ,
  En kiu loko vi vin devos kaŝi,
  Kaj la precizan horon de la faro
  Farota iomete malproksime
  De la palaco; ĉar notinde estas,
  Ke mia nomo tie enmiksiĝu
  Neniel; kaj, por ke efektiviĝu
  Senmanke la afero, lia filo
  Fleanco devos ankaŭ partopreni
  En la malhela sort' de sia patro.
  Do interkonsiliĝu; mi revenos.

  AMBAŬ MORTIGISTOJ.

  Ni jam decidis ĉion, via Moŝto.

  MAKBETO.

  Mi baldaŭ vin revokos do: eliru.
                                                    La mortigistoj foriras.
  Finite estas; Bankvo, antaŭ morto
  Preparu vin por la eterna sorto.
                                                                   Foriras.


SCENO DUA

LA PALACO.

Venas ŜIA GRAFINA MOŜTO MAKBETO kaj SERVISTO.


  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Ĉu Bankvo jam forlasis la kortegon!

  SERVISTO.

  Jes, Via Moŝto, sed hodiaŭ nokte
  Revenos.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

           Diru al la reĝo, ke
  Mi, kiam li libera estos, volas
  Paroli iom.

  SERVISTO.

              Certe, Via Moŝto.
                                                                   Foriras.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Nenion havas ni, se la akiron
  Kontente ni ne povas ĝui: estas
  Pli bone esti eĉ la mortigitoj,
  Ol, mortigintoj, vivi malĝojuloj.
                                                             Venas Makbeto.
  Ho, kiel via Moŝto ĉiam sola
  Malgajaj kun fantaziaĵoj restas,
  Revivigante pensojn, kiuj devis
  Kun la mortintoj morti. La aferoj
  Nekuraceblaj estas pripensindaj
  Neniel; faritaĵo malfarebla
  Neniam estas.

  MAKBETO.

  Ni vundis ne mortigis la viperon:
  Ĝi resaniĝos, dum nin maliculojn
  Minacas puno pro maltrafo nia.
  Sed la terglob' diskrevu, l' universo
  Ekfalu, antaŭ ol ni tremegante
  Vivados, kaj dormante suferados
  La agonion de teruraj sonĝoj:
  Pli bone kuŝus ni kun la mortintoj,
  De ni senditaj al eterna paco,
  Por ke ni pace restu, ol tolerus
  Turmentojn de kulpiga konscienco
  En senripoza frenezeco. Kuŝas
  Dunkano en la tombo: post la febra
  Agado de la viv' li bone dormas:
  La perfideco faris sian eblon;
  Nun nek ponardo, nek veneno, fila
  Konspiro, nek armeo malamika,—
  Nenio povas ĝeni lin.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                         Kuraĝon;
  Lumigu la vizaĝon per ridetoj,
  Ĉar viajn gastojn devos vi gajigi.

  MAKBETO.

  Mi faros ĝin, edzino mia; ankaŭ
  Vi mem, mi petas; kaj prizorgu Bankvon,
  Lin honorante lange kaj okule
  El ĉiuj niaj gastoj speciale.
  Ĉar ni nin devas fari flatemuloj,
  Maskante la vizagojn por elkaŝi
  La sentojn, kiuj en la koro kovas.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Ne, kial tiel agi?

  MAKBETO.

                     Ho, edzino
  Tre kara, akraj, kiel la pikiloj
  De la kolubroj, zorgoj min turmentas,
  Dum Bankvo kaj Fleanco vivas.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                                Tamen
  Naturo ne al ili donis rajton
  Eternan de vivado sur la tero.

  MAKBETO.

  Ni nin konsolu; de atakoj niaj
  Ne povos ili gardi sin; do ĝoju:
  Ĉar antaŭ ol de l' tur' hedervestita
  Elflugos la vesperto, kaj vokite
  De nigra Hekateo la skarabo,
  Portate per flugiloj el armaĵo,
  Zumadon dormallogan sonorigos,
  La famo pri harstariganta krimo
  La mondon skuos.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                   Kion vi intencas?

  MAKBETO.

  Ne sciu, karulino, antaŭ kiam
  Aplaŭdos vi la faron. Venu, nokto
  Blindiga, kaj elkovru la afablajn
  Okulojn de la tago kompatema,
  Kaj per la mano, sanga, nevidebla,
  Forigu kaj disŝiru la ligilon,—
  La vivon de la malamata Bankvo,—
  Pro kiu mi tenata estas ĉiam
  En timo! La taglumo ekdensiĝas,
  Kaj la korniko serĉas la nestarbojn,
  Althejm' de sia raŭka kunularo,
  La tagvivuloj lace ekdormetas;
  Kaj noktvagantoj serĉas la ĉasaĵon.
  Vi miras miajn vortojn: trankviliĝu:
  Ĉar komencite la malbona ago
  Per pli malbonaj trafas la sukceson.
  Do kun mi venu.
                                                               Ili foriras.


SCENO TRIA

PARKO PROKSIME DE LA PALACO.

Venas TRI MORTIGISTOJ.


  UNUA MORTIGISTO.

  Sed kiu sendis vin al mi ĉi tien?

  TRIA MORTIGISTO.

  Makbeto.

  DUA MORTIGISTO.

           Ni al li konfidi povas,
  Ĉar li rakontas ĝustajn instrukciojn
  Pri nia farotaĵo.

  UNUA MORTIGISTO.

                     Do nin helpu.
  Ankoraŭ kelkaj strioj de taglumo
  Briletas en la ruĝa okcidento;
  Nun la malfrua vojaĝanto spronas
  Ĉevalon sian, por ke li atingu
  Gastejon, kaj proksimen nun alvenas
  Li, kiun ni atendas.

  TRIA MORTIGISTO.

                       Jen, aŭskultu!
  Mi aŭdas piedfrapojn de ĉevaloj.

  BANKVO, Post la scenejo.

  Alportu al ni torĉojn, ho!

  DUA MORTIGISTO.

                              Li venas:
  Kaj la ceteraj kune atendataj
  Jam estas en la kort'.

  UNUA MORTIGISTO.

                         Ĉevaloj liaj
  Laŭiras la parklimon.

  TRIA MORTIGISTO.

                         Preskaŭ mejlon.
  Sed li kutimas, kiel ankaŭ ĉiuj,
  Al la palaco piediri de
  Ĉi tie.

  DUA MORTIGISTO.

           Torĉon, torĉon!
                                  Venas Bankvo kaj Fleanco portante torĉon.

  TRIA MORTIGISTO.

                             Venas li.

  UNUA MORTIGISTO.

  Atentu.

  BANKVO.

  Hodiaŭ nokte pluvos.

  UNUA MORTIGISTO.

                        Pluvu do.
                                                        Ili atakas Bankvon.

  BANKVO.

  Ho, perfideco! For, Fleanco, for!
  Vi eble venĝos min. Ho, sklavo?
                                               Li mortas. Fleanco forkuras.

  TRIA MORTIGISTO.

  Kiu la torĉon do estingis?

  UNUA MORTIGISTO.

                             Ĉu
  Ne estis tiel aranĝite?

  TRIA MORTIGISTO.

                           Unu
  Nur estas mortigita; ĉar la filo
  Forkuris.

  DUA MORTIGISTO.

            Ni do nur duonon faris
  De nia tasko.

  UNUA MORTIGISTO.

                Venu, ni sciigu
  La rezultaton.
                                                               Ili foriras.


SCENO KVARA

SALONO EN LA PALACO.

Festeno preta. Venas MAKBETO, ŜIA GRAFINA MOŜTO MAKBETO, ROSSO, LENOKSO,
NOBELOJ kaj ilia sekvantaro.


  MAKBETO.

  Vi scias la rangordon, do eksidu:
  Al ĉiuj korsalutojn.

  NOBELOJ.

                        Korajn dankojn
  Al via reĝa Moŝto.

  MAKBETO.

                       Partoprenos
  Ni vian interparoladon, rolon
  Ludante de humila gastiganto;
  Gastigantino nia sur la reĝa
  Seĝego restos, sed laŭ la okazo
  Ni petos, ke ŝi ankaŭ partoprenu.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Al mia amikaro via moŝto
  Proklamu miajn varmajn bondezirojn.
                                        Unua Mortigisto aperas ĉe la pordo.

  MAKBETO.

  Rigardu, ambaŭflanke de la tablo
  Dum ili sidas, mi je ĝia kapo
  Min metas: ĝojo ĉie superfluu:
  Ni baldaŭ trinkos toston ĝeneralan.
                                               Alproksimiĝante al la pordo.
  Mi vidas sangon sur vizaĝo via.

  MORTIGISTO.

  La sangon do de Bankvo.

  MAKBETO.

                          Mi certege
  Sur vi pliamas ĝin, ol en la vejnoj
  De Bankvo. Ĉu li estas mortigita?

  MORTIGISTO.

  Mi, Via Moŝto, tranĉis lian gorĝon.

  MAKBETO.

  Vi estas do plej lerta gorĝtranĉisto:
  Nek malpli lerta tiu, kiu faris
  La samon por Fleanco; se vi mem,
  Senegalulo estas vi.

  MORTIGISTO.

                       Fleanco
  Forkuris, Via Moŝto.

  MAKBETO.

             (Flanken.) Do revenas
  Al mia kor' la spasmo: mi alie
  Perfekta estus kiel la marmoro;
  Fortika, kvazaŭ sur la fundamento
  De la ŝtoneg', mi ĉirkaŭprenus ĉion
  Egale kun la vasta atmosfero:
  Sed nun mallarĝigita, limigita
  Mi estas, subpremate per petolaj
  Fantaziaĵoj kaj senfinaj timoj.
  Sed Bankvo jam ne vivas?

  MORTIGISTO.

                           Vere, ne:
  Li kuŝas nun en foso, via Moŝto,
  Kun dudek grandaj tranĉoj en la kolo,
  Mortiga eĉ la malplej granda.

  MAKBETO.

                                 Dankon.
  (Flanken.) Serpento la plenkreska tie kuŝas;
  La serpentido forglitinte naskos
  Post ne tre longa tempo la venenon,
  Sed nun sendenta.—Vi foriru; morgaŭ
  Ni nin revidos.
                                                        Mortigisto foriras.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                  Via reĝa Moŝto,
  Al ni saluto via ofta mankas,
  Sen kiu nia fest' ne diferencas
  De la manĝad' kutima; la gracia
  Ceremonio de akcepto via
  Similas al bongusta saŭc'; alie,
  Al manĝo sendeserta.

  MAKBETO.

                        Ho, mi dankas
  Pro tiu memorigo. (Al la gastoj.) Akompanu
  La bona digestado apetiton,
  Kaj bona san' rezultu!

  LENOKSO.

                         Via Moŝto,
  Eksidi al vi plaĉu.
                                   La spirito de Bankvo aperas, kaj eksidas
                                         sur la seĝo rezervita por Makbeto.

  MAKBETO.

  Honoro la plej alta kronus nian
  Plezuron, se ĉeestus nobla Bankvo;
  Riproĉi kiun pro malzorgo mi
  Preferus, ol kompati pro malbona
  Okazintaĵo!

  ROSSO.

               Lia neĉeesto
  Promeson lian montras senvalora.
  Al via Moŝto plaĉu nin honori,
  Sidanta kun gastaro via.

  MAKBETO.

                           Restas
  Por mi neniu seĝo.

  LENOKSO.

                      Via Moŝto,
  Jen estas seĝo rezervita.

  MAKBETO.

                             Kie?

  LENOKSO.

  Ĉi tie, via Moŝto. Kio do
  Malhelpas vian reĝan Moŝton?

  MAKBETO.

                                 Kiu
  Ĉi tion faris?

  NOBELOJ.

                  Kion, via Moŝto?

  MAKBETO.

  Ne povas vi certigi, ke la ago
  De mi farita estas: do ne montru
  Al mi sangmakulitajn viajn harojn.

  ROSSO.

  Leviĝu, gesinjoroj: lia Moŝto
  Malsana estas.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Sidadu, geamikoj, lia Moŝto
  Sin sentas ofte tiel: de juneco
  Li havas la malsanon, kaj la spasmo
  Ne estos longedaŭra: do sidadu;
  Li resaniĝos post momento: tamen
  Lin rigardante, vi ofendos lin,
  Kaj pligrandigos la malsanon, tial
  Festenu ĝoje. (Al Makbeto.) Ĉu vi estas viro?

  MAKBETO.

  Jes, maltimulo, kiu kun kuraĝo
  Renkontas tion, kion la diablo
  Sen tremo ne rigardus.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                         Sensencaĵo!
  Jen vera pentro de teruro via,
  Simila je l' ponardo fantazia,
  Kiu,—vi diris,—vin kondukis al
  Dunkano. Ho! l' eksaltoj kaj kapricoj
  De via cerbo, kiuj ne prezentas
  La veran timon, nur rememorigas
  Al mi rakontojn, antaŭ vintra fajro
  Diritajn de maljunulino, kiu
  Ricevis ilin de avino sia.
  Ho, hontu! Kial vi grimacas tiel?
  Kaj tamen nur skabelon vi rigardas!

  MAKBETO.

  Rigardu, jen, nun kion diras vi?
  (Al la spirito.) Nu, mi ne timas. Se vi povas movi
  La kapon, do parolu: se ostejoj
  Kaj tomboj sendas reen al vivuloj
  Enterigitojn, akcipitroj manĝu
  Mortintojn niajn.
                                                      La spirito malaperas.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                    Ho, malvirigita
  Pro malsaĝeco!

  MAKBETO.

                  Se,—mi tion ĵuras,—
  Mi staras tie ĉi, mi vidis lin.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Fi, hontu!

  MAKBETO.

             Sangon en praavaj tempoj
  Laŭvole oni verŝis, antaŭ kiam
  Punleĝoj homaj moderigis morojn
  Sovaĝajn; jes, eĉ poste oni aŭdis
  Rakontojn pri mortigoj, en l' orelon
  Apenaŭ paroleblajn; tiutempe
  Post la senkapigado homoj mortis;
  Sed malgraŭ dudek mortoj en la kapo
  La mortigitoj nun sin reprezentas,
  Kaj el skabeloj niaj nin forŝovas:
  Ĉu ne ĉi tio estas plistrangaĵo,
  Ol eĉ mortigo tia!

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                      Via Moŝto,
  Amikoj viaj karaj vin atendas.

  MAKBETO.

  Pardonu min, mi petas, mi forgesis.
  Ne mire min rigardu, ho nobeloj;
  Amikoj, mi malsanon strangan havas;
  Al intimuloj miaj tamen tio
  Ne estas rimarkinda. Jen, salutojn,
  Kaj bonan sanon al vi ĉiuj! Mi
  Eksidu. Nun plenigu la pokalojn.
  Mi ĝoje tostos la ĉeestantaron,
  Kaj nian karan Bankvon, sopiratan
  De ĉiuj. Se nur li nun ne forestus!
  Al via san' kaj lia ni soifas.

  NOBELOJ.

  Laŭ devoj niaj toston reciprokan.
                                                        La Spirito revenas.

  MAKBETO.

  For! de okuloj miaj! enteriĝu!
  Malvarma estas via sango, via
  Ostaro sen medolo; vi ne havas
  Vidpovon en okuloj viaj, kiuj
  Minace ĉirkaŭrulas sin.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                            Rigardu,
  Nobeloj bonaj, tion ĉi nur kiel
  Aferon ordinaran, ne alie;
  Sed ĝi dum sia daŭro interrompas
  Plezuron nian.

  MAKBETO.

  Mi viro tion, kion vir' kuraĝa
  Kuraĝos fari, faros.
  Alpaŝu, kiel rusa urs' dikhara,
  Armita rinocero, aŭ la tigro
  Hirkana: prenu formon kian ajn
  Alian, miaj nervoj ne tremetos:
  Aŭ reviviĝu, kaj min ekalvoku
  Al la dezerto vasta, glav' en mano;
  Se timo min ekkaptos min proklamu
  Nur infaneto. For, fantom' terura!
  Falsaĵo vanta, for!
                                                      La spirito malaperas.
                       Ha! tuj post ĝia
  Foriro mi resentas min laŭvire.
  Sidadu, mi vin petas.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                        La festenon
  Vi malordigis, tute malaranĝis
  La ĝeneralan ĝojon kun mirego
  De ĉiuj.

  MAKBETO.

            Ĉu aferoj tiaj povas
  Okazi, kaj, malheliginte niajn
  Spiritojn, kvazaŭ nubo de somero,
  Forpasi, sen surprizo nekutima?
  Vi igas min miregi mian propran
  Naturon, kiam vi vidaĵojn tiajn
  Rigardas, ne ŝanĝante la rubenan
  Koloron de la vangoj, dum la miaj
  Pro timo estas blankigitaj.

  ROSSO.

                              Kiajn
  Vidaĵojn, via Moŝto?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

                         Ne parolu,
  Mi petas; pli kaj pli li malsaniĝas;
  Demandoj kolerigas lin. Tuj bonan
  Vesperon: ne pripensu pri rangordo,
  Sed tuj foriru.

  LENOKSO.

                  Bonan do vesperon:
  Kaj lia reĝa Moŝto resaniĝu!

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Al ĉiuj bonan nokton mi deziras!
                          Ĉiuj foriras escepto Makbeto kaj Grafino Makbeto.

  MAKBETO.

  Ĝi serĉas sangon: oni diras, sango
  Bezonas sangon: ŝtonoj kelkafoje
  Sin movas, kaj parolas arboj, helpaj
  Al la venĝanto de verŝita sango,
  Antaŭdiristoj, lertaj pri la strangaj
  Interrilatoj inter dubaj signoj,
  Okazintaĵoj, kaj profetaj birdoj,
  Ekzemple, pigoj, korvoj, frugilegoj,
  Eltrovis plej sekretajn postesignojn
  De l' mortigint'. Kioma horo estas?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Neeble diri, ĉu la nokt' finiĝis,
  Aŭ la taglumo venas.

  MAKBETO.

                        Ĉu Makdufo
  Inviton nian reĝan ne akceptis?

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Ĉu vi, sinjoro, sendis ĝin al li?

  MAKBETO.

  Mi aŭdis onidire, sed mi baldaŭ
  Ĝin certe scios, ĉar en ĉiu domo
  De l' tuta nobelaro mi pagitan
  Serviston havas. Mi vizitos morgaŭ
  Je frua hor' la sortulinojn: ili
  Paroli devos pli al mi, avida
  Ekscii per rimedoj plej malbonaj
  La sorton plej malbonan. Mi devigos
  Al mia celo ĉiujn aĵojn cedi:
  Mi estas jam tra sango trairinta
  Profunde tiel, ke antaŭeniro
  Sin trovas pli facila ol reveno:
  Ideoj strangaj sin al mi prezentas,
  Praktikigotaj neekzamenite.

  ŜIA GRAFINA MOŜTO.

  Bezonas vi la fortigilon, dormon.

  MAKBETO.

  Kuŝiĝu ni. La strangaj iluzioj
  Kaj memmalkonfidemo miaj pruvas
  La eklernanton en aferoj krimaj.
  Ekzerco faros nin plipraktikuloj.
                                                               Ili foriras.


SCENO KVINA

ERIKEJO.

Tondras. Venas la TRI SORĈISTINOJ kaj HEKATEO.


  UNUA SORĈISTINO.

  Nu, Hekateo, kiel vi koleran
  Mienon havas?

  HEKATEO.

      Kial ne, malbelulinoj,
      Malĝentilpetolulinoj?
      Kiel vi per babileto
      Vanta traktis kun Makbeto
      Pri aferoj de la sorto,
      Dusencaĵoj, kaj eĉ morto?
      Vi kuraĝis! Dum, mastrino
      Via mi, l' elpensintino
      De malbono, mi ne parton
      Prenis por vidigi l' arton
      Nian gloran! Kaj vi ĉion
      Faris por—atentu tion—
      Iu, kiu ŝanceliĝas
      Ĉiam, kaj ekkoleriĝas,
      Por atingi celojn siajn,
      Ne antaŭenpuŝi viajn.
      Por forigi la eraron,
      Mi renkontos la triaron
      Je la kvina kaj duono
      Ĉe l' kavern' de Aĥerono.
      Dum ruĝiĝas la mateno,
      Mi, atende je l' alveno
      De Makbeto, tie restos,
      Ĝis li ankaŭ mem ĉeestos,
      Ĉar li, tre timante morton,
      Venos scii sian sorton:
      Ĉiujn vazojn do magiajn,
      Kaj sorĉaĵojn fortajn viajn
      Tuj provizu. Pro fatala
      Cel' pasigos mi sub pala
      Lun' la nokton, ĉar la ago
      Antaŭ mezo de la tago
      Estas plenumota; eron
      De vaporo sur la teron
      Ĵus falontan de la luno
      Mi rimarkas: ĝin la suno
      Estos ne fluidiginta,
      Antaŭ ol mi ĝin kaptinta
      Estos: mi per distilado
      Arta, kaj per ensorĉado
      El ĝi formos koboldetojn,
      Kiuj, prezentante petojn
      Al spirito lia, povos
      Lin influi, ĝis li trovos
      Sin en stranga dub' pri ĉio,
      Kaj prizorgos pri nenio;
      Malestimos li la sorton,
      Saĝon, timon, kaj la morton.
      Kaj la hom', plej fortigita
      Sin kredante, plej trompita
      Estas. Lia ŝajnfortiko
      Estas nia bonamiko.

                 Post la scenejo Muziko kun kanto: «Forvenu, forvenu, k.c.»

  Aŭskultu: vidu, mia spiriteto
  Atendas min, sidante sur nubeto.
                                                                Ŝi foriras.

  UNUA SORĈISTINO.

  Rapide venu: ŝi revenos baldaŭ.
                                                               Ili foriras.


SCENO SESA

FORESO. LA PALACO.

Venas LENOKSO kaj alia NOBELO.


  LENOKSO.

  Antaŭaj paroladoj miaj eble
  Esprimis viajn pensojn, kaj klarigis
  Okazintaĵojn strangajn. Jen Makbeto
  Dunkanon la afablan tre kompatis,
  Post lia morto! kaj la brava Bankvo
  Promenis tro malfrue, kiun—diru,
  Se al vi plaĉos—lia fil' mortigis,
  Ĉar li forkuris: homoj ne malfrue
  Promeni devas; kiu ne kondamnas
  La monstrajn agojn de Malkomo kaj
  De Donalbeno, kiuj sian patron
  Mortigis? fakto malbenita! kiom
  Da kordoloro al Makbeto ĝi
  Sentigis! ĉu li ne la du krimulojn
  Distranĉis pro kolero pia, kiuj
  La sklavoj de drinkad' neliberuloj
  De dormo estis? ĉu ne estas tio
  Farita noble? Jes, kaj saĝe ankaŭ;
  Ĉar kiu ne ekkoleriĝus, kiam
  Li aŭdas la farintojn de la faro
  Ĝin nei? Do laŭ mi li faris ĉion
  Tre lerte: kaj, mi pensas, se li havus
  En fortikaĵo malliberigitajn
  La filojn de Dunkano,—kio ne
  Okazos dank' al Dio,—ili sentus
  La honton de l' abomeninda ago:
  Fleanco ankaŭ; sed, atentu! ĉar
  Pro klareparolitaj vortoj, ankaŭ
  Pro sia neĉeesto ĉe l' festeno
  De l' uzurpinto, ŝajnas ke Makdufo,
  Laŭ lia ordo, vivas finobelo;
  Ĉu vi, Sinjoro, povas diri, kie
  Li trovas sin?

  NOBELO.

                 La filo de Dunkano,
  De kiu l' uzurpinto nun fortenas
  Reĝrajton lian, iris al la angla
  Kortego de la pia Eduardo,
  Tutkore akceptate; malfeliĉa
  Ekzilo lia ne ekmalbriligas
  Honoron lian: kaj Makdufo tien
  Vojaĝis por demandi ĉu la sankta
  Regnestro volas helpi lin influi
  La Grafon de Nordhumberlando kun
  Sivardo brava, por ke, kun la helpo
  De tiuj,—se la ĉiopova Dio
  Konfirmos ĝin,—ni ree manĝos pace,
  Kaj dormos, regalante nin liberajn
  Je sangaj mortigiloj, nian reĝon
  Per amo subtenante, por ricevi
  De li honorojn de la liberuloj:
  Je ĉio ĉi ni nun sopiras; kio
  La uzurpinton tiom kolerigis,
  Ke li militajn preparaĵojn faras,
  Por gardi sian regnon de atako.

  LENOKSO.

  Ĉu li samtempe sendis al Makdufo
  Inviton?

  NOBELO.

           Jes, kaj li al la sendito
  Respondis malĝentile, «Mi neniel»
  Malbonhumore la sendito turnis
  Al li la dorson, kantetante, kvazaŭ
  Li dirus, «Ha, vi pentos pri respondo
  Dirita tiel».

  LENOKSO.

                Tio eble faros,
  Ke li ankoraŭ restos kiel eble
  Plej malproksime de la lando de l'
  Tirano. Dume, preĝu ni, ke sankta
  Anĝelo flugu al la angla reĝo,
  Por lin sciigi pri l' respondo, kiun
  Makdufo sendis, antaŭ ol ĝi venu
  Al la oreloj de Makbeto; tiel
  Rezultos al la subpremata lando
  Bonaĵo dia!

  NOBELO.

               Mi kun li kunpreĝos.
                                                               Ili foriras.




AKTO KVARA


SCENO I

KAVERNO. EN MEZO, KALDRONO PLENA JE AKVO BOLANTA. TONDRAS.

Venas la TRI SORĈISTINOJ.


  UNUA SORĈISTINO.

  Trifoje miaŭis la kat' dukolora.

  DUA SORĈISTINO.

  Kaj la erinaco kvarfoje ekblekis.

  TRIA SORĈISTINO.

  Ekkrias harpio, «Nun estas la horo».

  UNUA SORĈISTINO.

      Ĉirkaŭ la kaldron' vin metu,
      L' internaĵojn tuj enĵetu
      Venenitajn,—rondirante,
      La miksaĵon kunfarante;—
      Bufon, kiu noktojn tremis
      Tridek-unu, dum ĝin premis
      Peza ŝtono; ĵetu ĝian
      Ŝvitvenenon en magian
      Poton; jen l' unua faro
      Inter la ensorĉilaro.

  ĈIUJ.

      Fabrikilo de malbono,
      Elhejtiĝu la kaldrono;
      Kiel eble plej penadu,
      Bolu akvo, fajr' bruladu.

  DUA SORĈISTINO.

      De la marĉserpent' tranĉaĵo
      Helpu al kaldronmiksaĵo,
      Piedfingro de la rano,
      Kaj de la vespert' la lano,
      Poste lango de hundido,
      Kaj pikilo de aspido,
      De lacerto la krureto,
      Kaj flugilo de gufeto,
      La infera sup' boladu,
      L' ensorĉil' plifortiĝadu.

  ĈIUJ.

      Fabrikilo de malbono,
      Elhejtiĝu la kaldrono;
      Kiel eble plej penadu,
      Bolu akvo, fajr' bruladu.

  TRIA SORĈISTINO.

      Skvam' ŝlimhava de drakego,
      Kaj de lupo la dentego,
      Mum' de sorĉistin' trompema,
      Faŭko de la ŝark' glutema,
      La radik' de malbenita
      Herbo nokte elfosita,
      Malboniga, la hepato
      De hebrea advokato,
      De taksuso tre maljuna
      Ŝelo, kiu, dum la luna
      Mallumiĝ' post lasta fazo,
      Falis teren, ankaŭ nazo
      De sovaĝa Turko faros
      La miksaĵon pli ŝlimplena.
      Ankaŭ tigran internaĵon
      Ĵetu en l' infermiksaĵon.

  ĈIUJ.

      Fabrikilo de malbono,
      Elhejtiĝu la kaldrono;
      Kiel eble plej penadu,
      Bolu akvo, fajr' bruladu.

  DUA SORĈISTINO.

  Per mandrila sang' frostigu,
  Por ke vi ĝin plibonigu.
                                                             Venas Hekateo.

  HEKATEO.

  Ho brava! Mi laŭdas penadojn la viajn,
  Kaj vi partoprenos premiojn la miajn:
  Kaj nun la kaldronon vi kunrondirante,
  Simile al elfoj kaj feoj kantante,
  Ensorĉu l' inferan miksaĵon.
              Muziko kaj kanto, «Nigraj spiritoj», k. c. Hekateo malaperas.

  DUA SORĈISTINO.

  Pro pikdoloretoj en dikfingro mia
  Mi sentas, ke venas nun malbonaĵ' ia.
  Kiu ajn alproksimiĝu;
  Vi seruroj, malfermiĝu!
                                                             Venas Makbeto.

  MAKBETO.

  Ho vi sekretaj noktomezulinoj!
  Kion vi faras?

  ĈIUJ.

                 Faron ne direblan.

  MAKBETO.

  Mi petas vin, pro via profesio,
  De kie ajn vi tian antaŭscion
  Akiris, al mi nun respondu: kvankam
  La uragano levos sin, preĝejojn
  Per furioza fort' ruinigante;
  Kaj kvankam la ŝaŭmantaj monstraj ondoj
  Konfuzos kaj englutos la ŝiparon;
  Kaj kvankam nematura gren' disfalos,
  Kaj arboj forbloviĝos; kaj kasteloj,
  Per tondra sago disfenditaj, rompos
  La kapojn de gardistoj siaj; kvankam
  Palacoj kaj la altaj piramidoj
  Ĝis siaj fundamentoj ekskuiĝos,
  Kaj kvankam eĉ la semoj de Naturo
  Fariĝos sendistinge kunmiksitaj,
  Ĝis memdetruo kontraŭ siaj faroj
  Ribelos, al mi klare nun respondu.

  UNUA SORĈISTINO.

  Parolu.

  DUA SORĈISTINO.

          Nin demandu.

  TRIA SORĈISTINO.

                       Ni respondos.

  UNUA SORĈISTINO.

  Sciigu, ĉu vi volas la respondon
  De ni, aŭ niaj mastroj.

  MAKBETO.

                           Voku ilin.

  UNUA SORĈISTINO.

      Enverŝu sangon de porkino,
      Kiu estas manĝintino
      De naŭ idoj; en la flamon,
      Por pliigi la malamon,
      Ĵetu grason, kiu fluis—
      Dum la pendigilo bruis,
      Tra l' aero svingiĝanta—
      De la mortigint' pendanta...

  ĈIUJ.

      Ho spiritoj nun alvenu;
      Je l' soleno partoprenu.
                             Tondras. Unua Aperaĵo: kapo en armaĵo leviĝas.

  MAKBETO.

  Sciigu al mi, ho vi potenculo
  Mistera,—

  UNUA SORĈISTINO.

             Silentu; ĉar li scias ĉion,
  Kion ajn vi eĉ pensas; do diru nenion.

  UNUA APERAĴO.

  Makbeto, de l' grafo de Fif' gardu vin,
  Makdufo. Sufiĉas: forpermesu min.
                                                                Malleviĝas.

  MAKBETO.

  Mi dankas, ke vi min antaŭsciigas;
  Suspektojn miajn vi konfirmas: tamen,—

  UNUA SORĈISTINO.

  Li ne obeos al ordonoj: jen,
  Alia pli potenca ol la lasta.
                          Tondras. Dua Aperaĵo. Infano sangkovrita leviĝas.

  DUA APERAĴO.

  Makbeto! Makbeto! Makbeto!

  MAKBETO.

  Se tri orelojn havus mi, mi aŭdus.

  DUA APERAĴO.

  Sangama bravul', kun mokema rideto
  La homan potencon rigardu Makbeto,
  Ĉar lin de virino neniu naskita
  Difektos.
                                                                Malleviĝas.

  MAKBETO.

  Makdufo, vivu do: mi vin ne timas.
  Sed mi certigon faros pli certiga,
  Ligante Sorton al promeso ŝia.
  Makdufo, vi ne vivos; tiel mi
  Al miaj timoj diros, «Vi mensogas»,
  Kaj dormos, kiom ajn la tondro bruu.
                             Tondras. Tria Aperaĵo: Infano kronita leviĝas,
                                                  tenante arbon en la mano.
  Ho, kio estas tio, leviĝante,
  Kun la mieno de infano reĝa,
  Portante sur l' infana frunto rondon,
  Montrilon de reĝeco?

  ĈIUJ.

  Aŭskultu, ne parolu.

  TRIA APERAĴO.

  Leonkora, ne zorgu, ĉu ekkoleriĝas
  Furioze regatoj, aŭ nokte kaŝiĝas
  La ekkonspirantoj, ĉar militistaro
  Ne venkos Makbeton, ĝis kiam arbaro
  Birnama milite sin movos al li.
                                                                Malleviĝas.

  MAKBETO.

  Ha, neeble; kiu
  L' arbaron povas varbi? elradiki
  La kverkon el la tero? Antaŭsentaj
  Bonaĵoj! Ribeleco, ne leviĝu,
  Ĝis kiam ankaŭ la arbar' Birnama
  Leviĝos, kaj sidante sur la trono
  Makbeto fine pagos sian ŝuldon
  Kutiman al Naturo.—Tamen mi
  Korbatojn sentas pri la jeno: diru,
  Se via arto havas la kapablon,
  Ĉu en ĉi tiu lando iam filoj
  De Bankvo reĝos?

  ĈIUJ.

                    Pli ne volu scii.

  MAKBETO.

  Vi devas kontentigi min: se tion
  Vi ne malkaŝos, malbenaĵ' eterna
  Vin frapu! Diru,—kial malleviĝas
  Kaldrono via? Kial tiu bruo?
                                                Trumpetado post la scenejo.

  UNUA SORĈISTINO.

  Vidigu!

  DUA SORĈISTINO.

          Vidigu!

  TRIA SORĈISTINO.

                  Vidigu!

  ĈIUJ.

  Ho, vidigu, ho, vidigu:
  La vualon tuj forŝiru,
  Lian koron dolorigu,
  Venu, ombroj, kaj foriru!
                                  Aperas parado de ok Reĝoj, la lasta tenas
                            per mano spegulon: sekvas la Fantomo de Bankvo.

  MAKBETO.

  Vi tro similas la spiriton Bankvan;
  For! Rigardante vian kronon miaj
  Pupiloj turmentiĝas. La hararo
  De l' dua orkronito je l' unua
  Similas, jen, la tria je la dua.
  Abomenindulinoj! Kial tion
  Vidigas vi al mi? Nun kvara! Mi
  Blindiĝu! Ho, ĉu la parad' senfina
  Etendos sin ĝis la renverso tondra
  De l' mondo? Jen alia! nun, la sepa!
  Mi pli ne vidu: tamen oka venas,
  Portante per la man' spegulon, kiu
  Al mi vidigas pli ankoraŭ, kiuj
  Duoblajn globojn kaj trioblajn sceptrojn
  Mantenas: teruraĵ'! Mi nun rekonas
  La veron: ĉar sangmakulita Bankvo
  Per montra fingro kun ridet' fiera
  Almontras ilin kiel siajn. Kio!
                                                     La Aperaĵoj malaperas.
  Ĉu tio estas vera?

  UNUA SORĈISTINO.

      Jes, vera tiu antaŭdiro:
      Sed kial de Makbet' la miro!
      Nun lian koron ni ĝojigu,
      Kaj mirindaĵojn ekvidigu:
      Tra la aero melodia
      Muziko sonu, dum en nia
      Antikva danco ni rondiros:
      Kaj nia glora reĝo diros:
      La ruzaj artoj, kiujn uzis
      La sortulinoj, min amuzis.
            Muziko. La Sorĉistinoj dancas, kaj poste malaperas kun Hekateo.

  MAKBETO.

  Do kie estas ili? Foririntaj?
  Ĉi tiu malfeliĉa horo estu
  Plej malbenota en la kalendaro!
  Eniru!
                                                             Venas Lenokso.

  LENOKSO.

         Kion via Moŝto volas?

  MAKBETO.

  Ĉu vi la sortulinojn vidis?

  LENOKSO.

                               Ne.

  MAKBETO.

  Ĉu ili ne renkontis vin?

  LENOKSO.

                            Envero,
  Ne, via Moŝto.

  MAKBETO.

                  Estu la aero
  Infektodona, kie ili rajdas;
  Kaj malbenitaj estu ĉiuj, kiuj
  Al ili fidas! Mi piedfrapadon
  Ekaŭdis de ĉevaloj: kiuj estis?

  LENOKSO.

  Nur du aŭ tri, por vin sciigi, ke
  Makdufo rapidiris al Anglujo.

  MAKBETO.

  Anglujo!

  LENOKSO.

          Jes, Anglujo, via Moŝto.

  MAKBETO.

  Ho tempo, vi malhelpas miajn farojn
  Terurajn: cel' rapide elpensita
  Postulas rapidiran plenumadon:
  De tiu ĉi momento miaj pensoj,
  Apenaŭ naskiĝintaj, sian volon
  Efektivigos, kaj eĉ nun, por vesti
  Per faroj miajn pensojn, la kastelon
  Makdufan mi ekkaptos, la graflandon
  Okupos; per la glavo mi mortigos
  Edzinon lian, liajn geinfanojn,
  Kaj ĉiujn, kiuj nomas sin parencoj.
  Mi ne intencas vante fanfaroni;
  Mi tion faros antaŭ malvarmiĝo
  De mia celo. For, vidaĵoj ĉiaj!
  Nu, min konduku tien, kie trovas
  Sin la sinjoroj.
                                                              Ĉiuj foriras.


SCENO DUA

FIFO. LA KASTELO DE MAKDUFO.

Venas GRAFINO MAKDUFO kun sia FILO kaj ROSSO.


  GRAFINO MAKDUFO.

  Sed kion do li faris, por ke li
  De l' lando rapidiru?

  ROSSO.

                        Pacience
  Atendi oni devas.

  GRAFINO MAKDUFO.

                    Pacienco!
  Sed kie estis lia? Li foriris
  Malsaĝe: se ne agoj niaj, timoj
  Nin ofte faras ŝajne perfiduloj.

  ROSSO.

  Vi scias ne, ĉu timo aŭ prudento
  Influis lin.

  GRAFINO MAKDUFO.

               Prudento! La edzinon
  Forlasi, kaj infanojn, kaj kastelon,
  Kaj ĉiujn signojn de la nobeleco,
  En land', de kiu li forkuris! Li
  Ne amas nin: al li la sento mankas
  Natura: ĉar la eta troglodito
  La plej malaltekreska el la birdoj,
  Patrino de idaro en la nesto,
  Kuraĝas kontraŭstari al la strigo.
  En la pezado multe superpezas
  La timo lian amon; kie estis
  Prudento, kiam tiel senracie
  Li forrapidis?

  ROSSO.

                 Ho kuzino mia,
  Sindetenema estu: via edzo,
  Prudenta, saĝa, nobla, bone konas
  La krizojn de la tempoj. Mi ne pli
  Kuraĝas diri, sed kruelaj estas
  Ĉi tiuj tempoj, kiam oni taksas
  Nin, senkulpulojn, kiel perfidantojn;
  Kaj ni la onidirojn akordigas
  Kun niaj timoj, sur sovaĝa maro
  De malcertec' enŝipiĝinte, tien
  Kaj reen moviĝante. Forpermeson
  Mi petas, post ne longe revenonte;
  Aferoj povas ne plimalboniĝi,
  Sed nun atingos baldaŭ la antaŭan
  Nivelon. Ĉiujn miajn bondezirojn,
  Kuzeto bela.

  GRAFINO MAKDUFO.

               Li senpatra estas
  Kvankam li havas patron.

  ROSSO.

                           Miaj sentoj,
  Se mi pli longe restos, malvirigos
  Min, malhelpante vin, kaj hontigante
  Min mem. Mi tuj foriras.
                                                                Li foriras.

  GRAFINO MAKDUFO.

                           Via patro
  Jam mortis. Kiel do vi povos vivi?

  FILO.

  Mi faros same kiel la birdetoj.

  GRAFINO MAKDUFO.

  Manĝante vermojn aŭ muŝetojn?

  FILO.

                                   Sole
  Per tio, kion mi akiros, kiel
  La birdoj.

  GRAFINO MAKDUFO.

             Kompatinda birdo, vi
  Neniam timos la kaptilon.

  FILO.

                            Kial
  Mi timos ĝin, patrino? Oni faras
  Kaptilojn ne por la malriĉaj birdoj.
  Sed mia patro ne en vero mortis.

  GRAFINO MAKDUFO.

  Jes, vere; kiel vi alian gajnos?

  FILO.

  Ne, kiel vi alian edzon gajnos?

  GRAFINO MAKDUFO.

  Mi povus cent aĉeti ĉe l' vendejo.

  FILO.

  Do vi aĉetos ilin por revendo.

  GRAFINO MAKDUFO.

  Vi havas pli da sprito ol da jaroj.

  FILO.

  Ĉu mia patro estis perfidulo?

  GRAFINO MAKDUFO.

  Jes, vere.

  FILO.

             Kio estas perfidulo?

GRAFINO MAKDUFO.

Tiu, kiu ĵuras kaj mensogas.

FILO.

Ĉu estas ĉiuj, kiuj tion faras, perfiduloj?

GRAFINO MAKDUFO.

Ĉiu, kiu tion faras, estas perfidulo, kaj pendiginda.

FILO.

Ĉu ĉiuj estas pendigindaj, kiuj ĵuras kaj mensogas?

GRAFINO MAKDUFO.

Ĉiuj.

FILO.

Kiu devos pendigi ilin?

GRAFINO MAKDUFO.

La honestuloj.

FILO.

Do la mensoguloj kaj ĵuruloj estas malsaĝuloj, ĉar la mensoguloj kaj
ĵuruloj sufiĉas por venki la honestulojn kaj pendigi ilin.

GRAFINO MAKDUFO.

Nu, Dio helpu vin, petoluleto! Sed kion vi faros, por havigi patron?

FILO.

Se li estus mortinta, vi lin plorus, se ne, tio vidigus al mi, ke mi baldaŭ
ricevos novan patron.

GRAFINO MAKDUFO.

Babiluleto, kiom vi parolas!

                                                             Venas Sendito.
  SENDITO.

  Saluton, via Moŝto! Vi ne konas
  Min, kvankam mi perfekte scias vian
  Altrangon, sed mi timas, ke danĝero
  Alproksimiĝas vin: se vi konsilon
  De neinstruitulo volas sekvi,
  Ne restu tie ĉi; for, kun la filoj.
  Mi ŝajnas sovaĝul' vin timigante:
  Sed ne antaŭsciigi vin pli estus
  Kruele. Dio vin protektu! Ne
  Kuraĝas mi plu resti.
                                                                Li foriras.

  GRAFINO MAKDUFO.

  Sed kien povas mi foriri? Kion
  Malbonan faris mi? Sed mi memoras,
  Ke sur ĉi tiu ter' malbono ofte
  Laŭdata estas, kelkafoje fari
  Bonaĵojn oni nomas malsaĝeco:
  Do kiel mi virinan senkulpigon
  Pretendas, ke malbonon mi ne faris?
                                                         Venas Mortigistoj.
  Kiuj estas tiuj ĉi?

  UNUA MORTIGISTO.

  Kie estas via edzo?

  GRAFINO MAKDUFO.

  Mi kredas, ne en tia malsanktejo,
  En kiu tia homo, kia vi,
  Lin povos trovi.

  UNUA MORTIGISTO.

                   Li perfida estas.

  FILO.

  Harega sentaŭgulo, vi mensogas!

  UNUA MORTIGISTO.

  Kokido, kion?
                                                  Frapanto lin por ponardo.
  Fiŝid' de perfideco!

  FILO.

                        Mi mortiĝis,
  Patrino: kuru for, mi petas vin!
                                                                 Li mortas.

Grafino Makdufo foriras, kriegante «Mortigo!» La mortigistoj foriras post
ŝi.


SCENO TRIA

ANGLUJO. ANTAŬ LA REĜA PALACO.

Venas MALKOMO kaj MAKDUFO.


  MALKOMO.

  Ni trovu dezertejon, por ellasi
  La larmojn, kiuj premas niajn brustojn.

  MAKDUFO.

  Plibone ni mantenu niajn glavojn
  Mortigajn, por defendi la patrujon,
  Kuŝantan sub kalkano de tirano.
  Plivastiĝadas ĉiutage krioj
  De l' buŝoj de vidvinoj kaj de orfoj,
  Frapante la ĉielon, kiu eĥas
  Responde, kunplorante kun Skotlando.

  MALKOMO.

  Mi ekproklamos ĉie la bezonojn
  De mia lando, laŭokaze ilin
  Plenumos. Tio, kion vi ĵus diris,
  Antaŭenpuŝos eble l' entreprenon
  De ni celatan. Tiun ĉi tiranon
  Abomenindan oni kredis justa
  Antaŭe: vi lin amis, li malbonon
  Al vi ĝis nun ne faris. Mi nur estas
  Junulo; kaj vi eble konsideros,
  Ke saĝe estos min oferi, kiel
  Ŝafidon, por eviti la koleron
  De tiu ĉi demono.

  MAKDUFO.

                     Mi ne estas
  Perfida.

  MALKOMO.

           Sed Makbeto estas. Foje
  Grandanimulo povus deflankiĝi,
  Por elplenumi reĝan komision.
  Sed min pardonu; mi ne povas ŝanĝi
  Naturon vian; la anĝeloj havas
  Brilecon, kvankam la plej brila falis:
  Se eĉ malvirto portus veston helan,
  Mienon sian propran havus virto.

  MAKDUFO.

  Mi malesperas.

  MALKOMO.

                 Viaj agoj igis
  Min dubi vian viran fidelecon;
  Ĉar kial vi la filon kaj edzinon—
  Ligilojn alteprezajn de la amo—
  Forlasis, ne dirinte adiaŭon?
  Nur miaj timoj, ne suspektoj miaj,
  Vin malhonori ŝajnas—kion ajn
  Mi pensu, eble vi justulo estas.

  MAKDUFO.

  Sangadu, kompatinda patrolando!
  Starigu, tiraneco, vian bazon,
  Justeco vin ne povas kontraŭstari;
  Ĉar la suferoj de patrujo nia
  Prezentas garantion de titolo
  Al la tirano; nobelul', adiaŭ:
  Mi ne la rolon ludus de l' fripono,
  Al kiu vi aludas, por ricevi
  La tutan havon de la uzurpinto,
  Kun la riĉaĵoj de la oriento.

  MALKOMO.

  Ne ofendiĝu. Mi ne diris tion
  Pro timo kontraŭ vi. Patrujo nia,
  Ho ve! sub peza jugo subpremiĝas;
  Ĝi ploras, ĝi sangadas, ĉiutage
  La sum' de ĝiaj vundoj pliiĝadas:
  Mi kredas, ke por la subten' de miaj
  Reĝrajtoj amikaro tuj sin levos,
  Ĉar multaj miloj jam de Anglolando
  Promesis sindoneme sian helpon.
  Sed, malgraŭ ĉio, kiam mi la kapon
  De la tirano havos sub piedoj,
  Aŭ portos ĝin je l' pinto de la glavo,
  La kompatinda patroland' enhavos
  Pli da malvirtoj ol antaŭe, pli
  Da suferado pro la malbonaĵoj
  De la reĝonto.

  MAKDUFO.

                  Kia estas li!

  MALKOMO.

  Min mem pridiras mi, mi, kiu havas
  Enradikitajn tiamaniere
  La malpuraĵojn de malvirto mem,
  Ke, kiam ili estos malkaŝitaj,
  La nigra koro de Makbeto ŝajnos
  Neĝblankan veston porti, kaj regatoj
  Lin taksos kiel ŝafon, en komparo
  Kun la senmezuregaj kruelaĵoj
  De mi, la lupo.

  MAKDUFO.

                  Ne el la legioj
  De la infer' flamanta povas veni
  Diablo pli praktika je malbono,
  Ol mem Makbeto.

  MALKOMO.

                  Mi lin konas kiel
  Sangaman, avareman, perfidulon,
  Malican, kulpan je la tuta aro
  De pekoj: sed al mia volupteco
  Ne estas lim': edzinoj kaj filinoj,
  Patrinoj kaj fraŭlinoj viaj povus
  Ne kontentigi miajn amdezirojn;
  Kaj ĉiujn malhelpaĵojn, eĉ plej fortajn
  Por kontraŭstari ilin, mi disbatus
  Laŭ mia volo: ja plibone estus
  Ke eĉ Makbet', ol tia, reĝu.

  MAKDUFO.

                                 Vere
  Senlima malĉasteco la naturon
  De tiraneco havas: jam ĝi kaŭzis
  La fruan nenecesan renversiĝon
  De l' tron' de multaj reĝoj. Sed ne timu
  La vian supreniri: ĉar vi povos
  Indulgi en sekreto viajn pekojn,
  Dum vi ŝajnigas rolon de ermito.
  Sufiĉe da virinoj plej cedemaj
  Ni havas; kiuj ĝoje sin dediĉos
  Por plaĉi vian malĉastecon,—kiu
  Similas al vultur' glutama,—kiam
  L' amindamanto estas la reganto.

  MALKOMO.

  Kun tio en mi kreskas avareco
  Supera, tia ke, se mi fariĝus
  Regnestro, mi forigus la nobelojn,
  Por ke proprigu mi al mi iliajn
  Bienojn; mi de tiu la juvelojn
  Dezirus, de alia la domegon.
  Ju pli mi havus des pli mi sopirus:
  Falsanto, mi per novaj dokumentoj
  Pretendus punojn kontraŭ la justuloj,
  Per konfiskado de la posedaĵoj
  Pliriĉigante min.

  MAKDUFO.

                     La avareco
  Ol malĉastec' radikon pli profundan
  Prezentas, kiu pasas kun juneco,
  Kaj jam regnestrojn multajn ĝi detruis:
  Ne timu tamen, ĉar Skotlando havas
  Sufiĉe por vin kontentigi: ĉio
  Eltolerebla estas kunigate
  Kun kelkaj bonaj ecoj.

  MALKOMO.

                         Mi neniajn
  Posedas: tiujn, kiuj plinobligas
  Animon reĝan, kiel la justeco,
  Vereco, modereco, sindoneco,
  Persisto, kompateco, humileco,
  Kuraĝo, pacienc', animforteco,
  Ne ŝatas mi, kontraŭe, al mi plaĉas
  De ĉiu krim' la formojn diversigi
  Multmaniere. Se mi povus, mi
  Preferus la ĉielon kun infero
  Kunmiksi, ĉiujn homojn malpacigi,
  Internacian pacon elforigi.

  MAKDUFO.

  Skotlando, ho Skotland'!

  MALKOMO.

                           Ĉu tia viro
  Regnestri devus, diru, ĉar mi havas
  Naturon vere tian.

  MAKDUFO.

                     Tia viro
  Ne devus vivi. Ho naci' mizera,
  Kun uzurpinto sangtrempita, kiam
  Feliĉajn tagojn vi revidos, kiam
  La vera heredant' de via trono,
  Kalumniante sian rason, staras
  Memkulpiginto? Via patro estis
  Sanktulo: la reĝin', patrino via,
  Pli ofte sur genuoj ol piedoj,
  Senvivan vivon vivis, diservante.
  Adiaŭ! La rakonto pri vi mem
  Kaj viaj ecoj min ekzilas de
  Skotlando. Mia kor', esperoj viaj
  Ĉi tie mortas!

  MALKOMO.

                  Ho Makdufo, via
  Pasio nobla, de bonec' naskito,
  Elviŝas el animo mia nigrajn
  Suspektojn, min certigas pri honoro
  Kaj fidindeco via. Jam Makbeto
  Penadis per ĉi tiuj allogaĵoj
  Min fari sia, kaj prudento vera
  Malhelpas min tro rapidege agi:
  Sed Dio ĉiopova traktu inter
  Ni ambaŭ! Ĉar ŝip' mia velveturos
  Laŭ via direktilo: mi maldiras
  Kalumniaĵojn miajn ĵus diritajn,
  Kaj neas ilin kiel malveraĵojn:
  Virinon mi neniam malĉastigis;
  Neniam mi ĵurrompis, mi apenaŭ
  Avaris miajn proprajn heredaĵojn;
  Neniam trompis per parolo mia,
  Nek la diablon mem perfidi volus
  Al lia egalulo; al mi plaĉas
  Ne malpli vero, ol la vivo mem.
  Kaj ĉio estis nur kalumniaĵoj
  Kontraŭ mi mem: nun tio, kio vere
  Mi estas, de vi restas disponebla,
  Kaj de patrujo mia kara, kien
  Sivardo, kun dek mil armitoj, iris,
  Ĵus antaŭ ol vi tien ĉi alvenis.
  Nun ni ekiru kune, kaj sukceso
  Respondu al apero nia justa!
  Sed kial vi silentas do?

  MAKDUFO.

                           Diraĵoj,
  Jen plezurigaj al mi kaj jen male
  Samfoje, ŝajnas preskaŭ mirrakontoj.
                                                           Venas Kuracisto.

  MALKOMO.

  Nu, ĝis revido. Ĉu la reĝ' eliros?

  KURACISTO.

  Sinjoro, jes: nun kompatindularo
  Atendas, por ke li mantuŝu ilin:
  Plej fortaj provoj de la kuracarto
  Iliajn malsanegojn malsukcesis
  Formovi; sed je la mantuŝo reĝa—
  Ĉar Di' sanigan povon al li donis—
  Ekresaniĝos ili.

  MALKOMO.

                    Mi vin dankas.
                                                      La kuracisto foriras.

  MAKDUFO.

  Kiel sin nomas tiu malsanego?

  MALKOMO.

  Ĝin oni nomas la «malsano reĝa»;
  Mi vidis tie ĉi la bonan reĝon
  Miraklojn fari. Kiamaniere
  De Dio li ĉi tiun povon havas,
  Nur scias li: sed multajn malsanulojn,
  Ŝvelintajn per ulceroj, kompatindajn,
  Pri kiuj malesperis kuracistoj,
  Li resanigas, pendigante ĉirkaŭ
  Iliaj koloj specon da monero,
  Samtempe al la sankta Di' preĝante,
  Kaj oni diras, ke l' heredontaro
  Sinsekve tiun benon kuracartan
  Ricevos. Kun ĉi tio li posedas
  La dian profetarton, kaj per dotoj
  Similaj rimarkindaj de persono
  Kaj de spirito estas li benita.
                                                               Venas Rosso.

  MAKDUFO.

  Rigardu, kiu venas tien ĉi.

  MALKOMO.

  Sampatrujano mia; sed mi ne
  Lin konas.

  MAKDUFO.

             Mia kuzo tre afabla,
  Ĝojege mi revidas vin.

  MALKOMO.

                          Mi nun
  Lin konas. Bona Dio laŭokaze
  Finigu nian longan apartiĝon!

  ROSSO.

  Amen, sinjoro.

  MAKDUFO.

                 Ĉu Skotlando statas
  Kiel antaŭe?

  ROSSO.

                Kompatinda lando,
  Ho ve! ĝi, sin apenaŭ rekonante,
  Ne povas nomi sin patrujo nia,
  Sed nia tombo; kie nur ridetas
  Pri ĝia malfeliĉo nesciantoj,
  Kaj kie oni ne rimarkas ĝemojn
  Kaj korŝirantajn kriojn, sed singultoj
  De kordoloro ŝajnas ordinara
  Eksento, ordinara de mortintoj
  Funebro, kaj bonuloj, kiuj sentas
  En si la ĝojon de la viv', ne scias
  Ĉu morto per perforto aŭ perfido
  Neatendite frapos ilin, antaŭ
  Ol velkos la floretoj, kiujn ili
  Sur siaj ĉapoj portas.

  MAKDUFO.

                          Ho, rakonto
  Preciza, sed tro vera!

  MALKOMO.

                         Ĉiu horo
  Malfeliĉaĵojn novajn gravediĝas.

  MAKDUFO.

  Kiel edzino mia statas?

  ROSSO.

                          Bone.

  MAKDUFO.

  Kaj la infanoj?

  ROSSO.

                  Bone ankaŭ.

  MAKDUFO.

                               Do ne
  Maltrankviligis ilin la tirano?

  ROSSO.

  Trankvilajn tute mi forlasis ilin.

  MAKDUFO.

  Ne estu vortŝparema, sed parolu.

  ROSSO.

  Je l' tempo, kiam mi ĉi tien venis,
  Por diri la rakonton kortuŝantan,
  Mi aŭdis, ke arego da bravuloj
  Jam interligis sin ribele—kion
  Al mi konfirmis forte la vidaĵo
  De granda soldataro de l' tirano:
  Nun helpon ni bezonas; via sola
  Ĉeesto en Skotlando amasigus
  Soldatojn, bataligus eĉ virinojn,
  Malfeliĉaĵojn nunajn por eligi.

  MALKOMO.

  Konsolu ilin per sciigo, ke
  Ni tien iras: ĉar la bona reĝo
  De Anglolando al ni komisiis
  Sivardon bravan kun dek mil armitoj,
  Kaj nek pliaĝa ol li, nek pli sperta,
  Soldato estas inter kristanaro.

  ROSSO.

  Mi volas, ke respondan konsoladon
  Mi povus doni! Sed paroloj miaj
  En la aero de l' dezerto volus
  Kriiĝi, kie ne ekaŭdus ilin
  Orelo homa.

  MAKDUFO.

              Ĉu rilatas ili
  Al la afero ĝenerala, aŭ
  Privata?

  ROSSO.

           Ĉiujn honestulojn ili
  Koncernas, sed vin ĉefe.

  MAKDUFO.

                            Se min mem,
  Eldiru al mi tuj novaĵon vian.

  ROSSO.

  Oreloj viaj ne al lango mia
  Malamon sentu, kiu nun aŭdigas
  Al ili la plej malĝojigan sonon
  Elparoleblan.

  MAKDUFO.

                Hm! mi ĝin divenas.

  ROSSO.

  Kastelon vian oni ekokupis
  Subite, kaj edzinon vian kaj
  Infanojn oni buĉis kruelege.
  Se mi aldirus la detalojn, tio
  Aldonus ŝajne vian morton ankaŭ
  Al la buĉad' de la gemortigitoj.

  MALKOMO.

  Ho bona Dio! Sed ne kovru tiel
  Per la ĉapelo, kamarad', la frunton;
  Esprimu buŝe kordoloron, kiu
  Ne parolate pruvas, ke la koro
  Elkrevas.

  MAKDUFO.

            Ĉu vi diris ankaŭ miajn
  Infanojn?

  ROSSO.

            Jes, edzinon, kaj infanojn,
  Servistojn, ĉiujn, kiujn oni trovis.

  MAKDUFO.

  Kaj mi forestis! La edzinon ankaŭ?

  ROSSO.

  Mi diris.

  MALKOMO.

            Konsoliĝu: kuracilojn
  Ni faru el ĉi tio, por kuraci
  Per venĝo nia kordoloron nian
  Mortigan.

  MAKDUFO.

            Li infanojn ne posedas.
  Ho, ĉiujn miajn gekarulojn? Ĉu
  Vi diris, ĉiujn? Akcipitr' infera!
  Ho, tutan mian belan kokidaron
  Kun la patrino, senkompate?

  MALKOMO.

                              Devas
  Vi kiel viro ĝin batali.

  MAKDUFO.

                            Certe
  Mi tion faros, sed mi kiel viro
  Ĝin devas senti. Mi ne povas ne
  Memori, ke ĉi tiuj geamatoj
  Ekzistis, al mi pli ol viv' karegaj.
  Ĉu Dio rigardante ne protektis
  La senkulparon? Oni frapis ilin
  Pro vi, Makdufo kulpa, kiu estas
  Nenio; ĉar ne pro iliaj krimoj
  Okazis la buĉado, sed pro miaj.
  Ripozu ili nun en paco!

  MALKOMO.

                          Tio
  Ĉi estu do al vi la akrigilo
  De via glavo: kordoloro vin
  Ekkolerigu, al vi ne dormigu
  La sentojn, ilin veku.

  MAKDUFO.

                         Ho, mi povus
  Virinan rolon ludi je l' okuloj,
  Kaj venĝon fanfaroni per la lango!
  Sed, kompatema Dio, mallongigu
  La intertempon, kaj vizaĝo kontraŭ
  Vizaĝo tiun ĉi demonon skotan
  Al mi konduku; en la tuja trafo
  De mia glavekbato lin starigu:
  Se li el pun' severa elturniĝos,
  Lin ankaŭ Dio senkulpigu!

  MALKOMO.

                             Bravan
  Arion vi nun kantas. Ni rapidu
  Al reĝ'; soldatoj niaj estas pretaj:
  Ni nur bezonas forpermeson. La
  Rikolto maturiĝas al la manoj
  De ni, de l' ĉiopova Di' la iloj.
  Kuraĝon: ĉar laboron kronas pago:
  Post longa nokto venas fine tago.
                                                               Ili foriras.




AKTO KVINA


SCENO UNUA

DUNSINANO. VESTIBLO EN LA KASTELO.

Venas DOKTORO DE MEDICINO kaj serva SINJORINO.


DOKTORO.

Mi maldormis kun vi du noktojn, sed mi ne trovis vera vian raporton. Kiam
la lastan fojon ŝi somnambulis?

SINJORINO.

De la tempo, kiam lia reĝa Moŝto foriris al la milito, mi vidis ŝin
ellitiĝi, surĵeti sur sin la ĉambroveston, malfermi la tirkeston de sia
skribtablo, eltiri paperon, faldi ĝin, skribi sur ĝi, legi la skribaĵon,
poste ĝin sigeli, kaj reenlitiĝi; sed la tutan tempon profunde dormantan.

DOKTORO.

Vere, jen nenatura tumulto en la homa nervaro, ricevi samfoje la utilon de
dormo, kaj efektivigi la farojn de maldormo! Dum tiu dormema ekscitiĝo,
krom la somnambulo kaj aliaj aferoj, kion iafoje vi aŭdis ŝin dirantan?

SINJORINO.

Tion, sinjoro, kion mi ne volas raporti.

DOKTORO.

Al mi vi povas, kaj decas, ke vi faru tion.

SINJORINO.

Nek al vi nek al alia, ĉar mi ne havas atestanton, por konfirmi tion, kion
mi certigas.

Venas Grafino Makbeto portante kandelon.

Jen, ŝi venas! Ŝi havas la kutiman mienon; kaj, pro mia honoro,
somnambulino. Observu ŝin proksime.

DOKTORO.

Kiamaniere ŝi ricevis tiun kandelon?

SINJORINO.

Nu, ĝi staris apude: ŝi ĉiam havas lumaĵon apude, laŭ sia ordono.

DOKTORO.

Vi vidas, ke ŝiaj okuloj estas ne fermitaj.

SINJORINO.

Jes, sed sen vidpovo.

DOKTORO.

Kion ŝi nun faras? Rigardu, kiel ŝi frotas la manojn.

SINJORINO.

Ĝi estas ŝia kutima ago, tiamaniere ŝajnlavi la manojn: mi vidis ŝin tion
faradi dum plena kvaronhoro.

GRAFINO MAKBETO.

Jen ankoraŭ makulo.

DOKTORO.

Aŭskultu! Ŝi parolas; mi skribos tion, kion ŝi eldiros, por helpi pli bone
mian memoron.

GRAFINO MAKBETO.

For, malbenita makulo! for, mi diras! Unu; du; bone, estas la horo por fari
ĝin.—La infero estas malhela! Fi, via Moŝto, fi! Vi, soldato, timplena?
Kial ni devus timi, ke tion sciu la tuta mondo, ĉar povas kulpigi nin
neniu? Sed, kiu kredus, ke la maljunulo havas tiom da sango en la korpo?

DOKTORO.

Ĉu vi rimarkas tion?

GRAFINO MAKBETO.

La Grafo de Fifo havis edzinon; kie nun ŝi estas? Kio do, ĉu tiuj ĉi manoj
neniam estos puraj? Ĉesigu tion, via Moŝto, ĉesigu tion: pro viaj eksaltoj
vi difektas ĉion.

DOKTORO.

For, for; vi eksciis tion, kion vi ne devis scii.

SINJORINO.

Estas certe, ke ŝi priparolis tion, kion ŝi ne devis priparoli; nur Dio
scias tion, kion ŝi spertis.

GRAFINO MAKBETO.

Jen, ankoraŭ restas la odoro de l' sango: la tuta parfumaro de Arabujo ne
povus bonodorigi tiun ĉi maneton. Ho, ho, ho!

DOKTORO.

Kia sopirego! Ŝi havas la koron zorgpremitan.

SINJORINO.

Mi ne volus havi en la brusto tian koron pro kia ajn korpa nobeliĝo.

DOKTORO.

Bone, bone, bone.

SINJORINO.

Dio volu, ke tiel estu, sinjoro.

DOKTORO.

Tiu ĉi malsano estas de mi tute nekuracebla: tamen mi konis kelkajn
somnambulintojn, kiuj dece mortis en lito.

GRAFINO MAKBETO.

Lavu la manojn, surmetu la ĉambroveston. Ne paliĝu.—Mi ankoraŭ diras, ke
Bankvo enteriĝis: li ne povas eliri el la tombo.

DOKTORO.

Ĉu vere?

GRAFINO MAKBETO.

Al lito, al lito! Oni frapas ĉe la pordego: venu, venu, venu, donu al mi la
manon. Faro farita ne estas malfarebla. Al lito, al lito!

Ŝi foriras.

DOKTORO.

Ĉu ŝi nun enlitiĝos?

SINJORINO.

Jes, tuj.

  DOKTORO.

  Strangaĵojn oni diras: nenaturajn
  Suferojn naskas nenaturaj faroj.
  Spiritoj kulpaj diras la sekretojn
  Al siaj kapkusenoj: ŝi bezonas
  La pastron, pli ol kuraciston. Dio
  Pardonu ĉiujn nin! Pri ŝi atentu;
  De ŝi formovu ĉiujn difektilojn,
  Kaj ŝin prizorgu. Tiel, bonan nokton:
  Ŝi min mirigis, kaj vidadon mian
  Konfuzis. Miajn pensojn mi retenas.

  SINJORINO.

  Doktoro, bonan nokton.
                                                               Ili foriras.


SCENO DUA

KAMPARO APUD DUNSINANO.

Trumpetado antaŭ standardoj. Venas MENTETO, KATNESO, ANGUSO, LENOKSO, kaj
SOLDATOJ.


  MENTETO.

  L' armeo angla nun alproksimiĝas,
  Je la komando de l' reĝid' Malkomo,
  Sivardo lia onklo, kaj Makdufo:
  Flamigas ilin venĝa sangavido,
  Ĉar la insultoj, kaj suferoj gravaj
  De ili subtenitaj eĉ monaĥon
  Al la alarmo sanga, senkompata,
  De la milito pikus.

  ANGUSO.

                      Jes, ni ilin
  Renkontos apud la arbar' Birnama,
  De kie ili venas.

  KATNESO.

                    Kiu scias,
  Ĉu Donalben' kun sia frato venos?

  LENOKSO.

  Sinjoro, certe ne: mi havas liston
  De l' eminentularo: de Sivardo
  La filo, kaj aliaj senbarbuloj
  De lia fruvireco, kiuj venas
  La provon fari.

  MENTETO.

                  Kion la tirano
  Ekfaras?

  KATNESO.

           Li fortigas Dunsinanan
  Kastelon. Kelkaj diras, ke li estas
  Freneza; kaj aliaj, kiuj malpli
  Malamas lin, ĝin nomas furioza
  Kuraĝo; sed li siajn partianojn
  Ne povas fari obeemaj.

  ANGUSO.

                         Liaj
  Mortigoj nigraj ligas liajn manojn,
  Ĉar novaj ribelantoj riproĉadas
  Perfidon lian; tiuj, kiuj servas
  Lin, tion faras nur pro la servado,
  Kaj ne pro amo: li la reĝan kronon
  Tro peza tro glitema trovas, kiel
  Ŝtelisto malgrandega la mantelon
  De grandegulo.

  MENTETO.

                 Kiu tial povas
  Riproĉi tiun, kiu, disŝirate
  Pro devo al regnestro, kaj teruro
  Al la kruelaj faroj de l' tirano,
  Ekdeflankiĝas por ribeli?

  KATNESO.

                             Ni
  Antaŭen marŝu, por prezenti nin
  Al nia rajta reĝo obeemaj: ĝoje
  La kuraconton de patrujo nia[1]
  Malsana ni renkontu, pretaj verŝi
  Sangeron nian lastan, por forigi
  El nia lando la tiranon.

  LENOKSO.

                           Verŝi
  Almenaŭ ĉiom, kiom ĝi bezonos,
  Ke l' floro vivu, kaj la herboj dronu
  Malbonaj. Ĝis Birnamo do ni marŝu.


SCENO TRIA

DUNSINANO. SALONO EN LA KASTELO.

Venas MAKBETO, DOKTORO, kaj SEKVANTARO.


  MAKBETO.

  Ne pli da «onidiroj»: ĉiuj for!
  Ĝis la arbar' Birnama formoviĝos
  Al Dunsinan', mi ne al timo cedos.
  Malkomo, kia estas li! Ĉu ne
  Naskita de virino? La spiritoj,
  Spertuloj pri okazontaĵoj homaj,
  Al mi proklamis: «Timu ne, Makbeto,
  Neniu de virin' naskita povos
  Fariĝi via superanto». Iru,
  Perfidaj grafoj, kaj aligu vin
  Al anglaj manĝeguloj, se vi volas,
  Ĉar mia kor' kaj forto de animo
  Skuiĝos nek per dubo nek per timo.
                                                            Venas Servisto.
  Vizaĝon vian blankan la diablo
  En nigran ŝanĝu, vi malbravegulo!
  Kial vi tian elrigardon havas
  Anseran?

  SERVISTO.

           Estas dek mil—

  MAKBETO.

                           Ĉu anseroj,
  Fripono?

  SERVISTO.

           Militistoj, via Moŝto.

  MAKBETO.

  Pikigu la vizaĝon, por ruĝigi
  Teruron vian, vi blankhepatulo.
  Sed kiaj militistoj, malsaĝulo?
  Animo via mortu! viaj vangoj,
  Pro timo, senkoloraj konsilantoj
  Al timo ŝajnas. Kiaj militistoj,
  Blankulo?

  SERVISTO.

            La militistaro angla.

  MAKBETO.

  Vizaĝon vian for de tie ĉi.
                                                          Servisto foriras.
  Seton'! Pli ol malĝoja mi min sentas,
  Ĉar rigardante—ho, Setono!—Krizo
  La nuna min por ĉiam aŭ starigos
  Aŭ malstarigos. Jam sufiĉe longe
  Mi vivis: mia vivsezon' atingas
  L' aŭtunon kun la flava foliaro
  Velkinta, kaj benaĵojn, kiuj devus
  La maljunecon akompani, kiel
  Honoro, amo, obeemo, aroj
  Da geamikoj, mi ne povas havi,
  Sed anstataŭe fortajn malbenaĵojn
  Mallaŭte elspiratajn, buŝlaŭdadon,
  Flatadon, kiujn la mizera koro
  Rifuzi volus, tamen ne kuraĝas.
  Setono!
                                                              Venas Setono.

  SETONO.

  Kion deziras via Moŝto?

  MAKBETO.

                           Kio
  Da nova?

  SETONO.

           Ĉio estas konfirmita.

  MAKBETO.

  Mi batalados, ĝis de miaj ostoj
  La karno falos dehakita. Donu
  Al mi armaĵon mian.

  SETONO.

                       Ne ankoraŭ
  Vi ĝin bezonas.

  MAKBETO.

                   Sed mi ĝin surmetu.
  Pli da rajdistoj sendu for, la tutan
  Kamparon por esplori; la timulojn
  Pendigu. Donu al mi la armaĵon.
  Doktoro, kiel la malsanulino
  Nun statas?

  DOKTORO.

              Ŝi ne havas, via Moŝto,
  Malsanon tiom, kiom korpremantajn
  Fantaziaĵojn, kiuj la ripozon
  Al ŝi malhelpas.

  MAKBETO.

                    Tion do kuracu.
  Ĉu vi ne povas al spirit' malsana
  Almeti kuracilon, elradiki
  El la memoro korŝirantan zorgon,
  Forigi el la cerbo malĝojaĵojn,
  Kaj per dormiga dolĉa forgesilo
  Eligi el la brusto tiun ŝtofon
  Premigan al la koro?

  DOKTORO.

                       Pri ĉi tio
  La malsanulo devas sin kuraci.

  MAKBETO.

  Forĵetu drogojn al la hundoj, mi
  Malŝatas ilin. Vestu min per mia
  Armaĵo, donu al mi la bastonon.
  Setono, sendu for; Doktor', la grafoj
  Forlasas min.—Rapidu.—Se vi povus,
  Doktoro, analizi la urinon
  De mia lando, kaj diagnozante
  Eltrovi la malsanon, kiun ĝi
  Suferas, per laksiloj purigante,
  Ĝis kiam ĝi perfekte resaniĝos,
  Mi vin aplaŭdus, ĝis ĉiel' eĥante
  Rebatus miajn vortojn. Senvestigu
  Min je l' armaĵo, kia do seneo[2],
  Rabarbo, aŭ laksiga drogo povus
  La anglojn fortimigi el la lando?
  Ĉu vi jam aŭdis pri ilia veno?

  DOKTORO.

  Jes, via Moŝto; viaj preparigoj
  Sentigas sin.

  MAKBETO.

                Alportu ĝin post mi[3].
  Ne timos mi pri morto aŭ veneno,
  Ĝis de l' arbar' Birnama la alveno.

  DOKTORO. (Flanken).

  Se nur de Dunsinano mi forirus,
  Nenia pago reen min altirus.
                                                               Ili foriras.


SCENO KVARA

KAMPARO PROKSIME DE LA BIRNAMA ARBARO.

Tamburado antaŭ standardoj. Venas MALKOMO, maljuna SIVARDO, kaj lia FILO,
MAKDUFO, MENTETO, KATNESO, ANGUSO, LENOKSO, ROSSO, kaj soldatoj, kiuj
marŝas.


  MALKOMO.

  Ho kuzoj, mi esperas, ke la tagoj
  Alproksimiĝas, kiam ĉiu homo
  Kastelon sian trovos sendanĝera.

  MENTETO.

  Ni ne ĝin dubas.

  SIVARDO.

                    Kiel oni nomas
  Arbaron tiun?

  MENTETO.

                La arbar' Birnama.

  MALKOMO.

  Soldatoj, vi dehaku ĉiu branĉon,
  Kaj antaŭ vi ĝin portu: tiel ni
  Elkaŝos de militistaro nia
  La vicojn, kaj la malamikoj faros
  Malĝustan takson pri ilia nombro.

  SOLDATOJ.

  Ni tion faros.

  SIVARDO.

                 Oni diris, ke la
  Tirano tromemfida sin fortigas
  En Dunsinano, preta por toleri
  Sieĝon.

  MALKOMO.

           Jen la ĉefa defendilo
  Por li: ĉar ĉiam, kiam la okazo
  De ribelado sin prezentas, ĉiuj,
  Ĉu altranguloj aŭ aliaj, ĝoje
  Profitas ĝin, neniu la servadon
  Daŭrigas, krom nur tiuj, kies koroj
  En vero abomenas la aferon.

  MAKDUFO.

  Ni niajn juĝojn registrigu nur
  Post la okazintaĵo, penadante,
  Laŭ maniero de soldatoj viglaj,
  Ke ni atingu nian celon.

  SIVARDO.

                           Baldaŭ
  La hor' al ni sciigos ĉion, kion
  Ni havas, kion ne—atentu tion.
  Laŭvole pensoj vagu en la kapoj,
  La rezultaton nur decidos frapoj:
  Al kiu la milito paŝu.
                                                            Ĉiuj formarŝas.


SCENO KVINA

DUNSINANO. LA INTERNAĴO DE LA KASTELO.

Venas MAKBETO, SETONO, kaj SOLDATOJ. Tamburado antaŭ standardoj.


  MAKBETO.

  Pendigu la standardojn de l' eksteraj
  Muregoj, la ekkrioj timaj bruas
  Senĉese, «Ili venas»: la antikvaj
  Fortikaj bastionoj de ĉi tiu
  Kastel' de sieĝantoj la penadojn
  Mokridos: tie ĉi kuŝadu ili,
  Ĝis malsatego kaj tremfrosta febro
  Konsumos ilin: se ne jam kun ili
  Multegaj el aliĝintaro nia
  Kunigis sin, ni barbo kontraŭ barbo
  Renkontus maltimuloj la friponojn
  Kaj reen batus ilin.
                                Ekkrioj de virinoj aŭdiĝas post la scenejo.
                       Kian bruon
  Mi aŭdas?

  SETONO.

             La ekkriojn, via Moŝto,
  De la virinoj.
                                                                Li foriras.

  MAKBETO.

                 Preskaŭ mi forgesas
  La timan senton: estis tempo, kiam
  Nervaro mia nepre glaciiĝus
  Je l' son' de noktomeza ekkriego,
  Kaj, kvazaŭ vivoplenaj, miaj haroj
  Ekrigidiĝus je rakont' timiga:
  Sed vespermanĝis mi kun teruraĵoj,
  Kun kiuj kutimiĝis miaj pensoj
  Mortigaj loĝi, kaj nenio nun
  Min eksaltigas.
                                                            Setono revenas.
                  Kial tiu krio?

  SETONO.

  Ĵus mortis la reĝino, via Moŝto.

  MAKBETO.

  Ŝi devus morti pli malfrue, kiam
  Ni havus tempon por novaĵo tia.
  La temp' senhalte glitas, glitas, glitas,
  Apenaŭ rimarkebla de la homoj,
  Ĝis kiam eĉ la lasta hor' finiĝos,
  Kaj la pasintaj tagoj nur kondukas
  Blindulojn al la tombo. Mallongviva
  Kandelo, estingiĝu! Ĉar la homo
  Promenas kvazaŭ moviĝanta ombro,
  La rolon ludas de aktor' mallerta,
  Sur la scenej' ne longe grimacanta,
  Kaj poste malaperas. Homa vivo
  Nur estas la rakont' de malsaĝulo,
  Freneze sensencaĵojn krieganta
  Sen ritmo kaj sen celo.
                                                             Venas Sendito.
  Vi venas por paroli; tuj eldiru.

  SENDITO.

  Apenaŭ povas mi rakonti tion,
  Kion mi vere vidis.

  MAKBETO.

                      Tamen diru.

  SENDITO.

  Dum mi sur la monteto staris garde,
  Birnamon rigardante, al mi ŝajnis,
  Ke la arbaro sin ekmovas.

  MAKBETO.

                            Sklavo,
  Kaj mensogulo!

  SENDITO.

                 Mi koleron vian
  Toleru, se ne estas vere: de
  Malproksimeco de tri mejloj ĝi
  Videbla estas,—ŝajne, arbareto
  Senhalte moviĝanta.

  MAKBETO.

                       Se vi diras
  Malvere, de la arbo plej proksima
  Pendiĝos vi vivante, ĝis malsato
  Velkigos vin: se vere, mi ne plendus,
  Se vi la samon al mi farus. Al mi
  Ekmankas memfideco, mi ekdubas
  La dusencaĵojn de l' diablo, kiu
  Mensogas, kvazaŭ li la veron diras:
  «Ne timu, ĝis al Dunsinano venos
  L' arbar' Birnama»: kaj al Dunsinano
  Alproksimiĝas nun arbaro. Armu
  Vin, armu vin, antaŭen! Se ĉi tio
  Veraĵo estas, nin egalvaloros
  Aŭ resto aŭ foriro. Mi komencas
  Enui eĉ pri l' brilo de la suno,
  Deziri la renverson de la mondo.
  Alarmon sonorigu! Vento, blovu!
  Ruino, venu! kiom ajn ni povu,
  Ni faru tiom, en armaĵ' mortante,
  Kaj brave ĝis la fino batalante.
                                                              Ĉiuj foriras.


SCENO SESA

DUNSINANO. ANTAŬ LA KASTELO.

Tamburado antaŭ standardoj. Venas MALKOMO, MALJUNA SIVARDO, MAKDUFO kun sia
militistaro portanta arbbranĉojn.


  MALKOMO.

  Sufiĉas: nun deĵetu la foliajn
  Ŝirmilojn, kaj malkaŝu viajn nombrojn.
  Vi, inda onklo, kun la helpo de
  Tre nobla filo via, la atakon
  Kondukos: dum ni kune kun Makdufo
  Laŭ la komand' plenumos niajn devojn.
  Ĉe vi l' afero restas.

  SIVARDO.

                          Bonan ŝancon.
  Se ni hodiaŭ la tiranon trovos,
  Ni velku, se batali ni ne povos.

  MAKDUFO.

  Elspiru nian bruan trumpetadon,
  De sanga batalmorto minacadon.
                                                               Ili foriras.


SCENO SEPA

ALIA PARTO DE LA KAMPO.

Trumpetado. Venas MAKBETO.


  MAKBETO.

  Ligite al la fosto, kiel urso,
  Ne povas mi forkuri, sed deviĝas
  Batali. Kiu estas nenaskito
  De la virino? Tian, aŭ neniun,
  Mi timas.
                                                        Venas juna Sivardo.

  JUNA SIVARDO.

  Kiel vi nomas vin?

  MAKBETO.

                     Junul', vi tremos,
  Aŭdinte ĝin.

  JUNA SIVARDO.

                 Ne, kvankam vi vin nomus
  Per nomo pli terura, ol infero
  Enhavas.

  MAKBETO.

           Mi Makbeto nomas min.

  JUNA SIVARDO.

  La mem diablo povas ne eldiri
  Titolon de mi pli abomenatan.

  MAKBETO.

  Nek pli timigan.

  JUNA SIVARDO.

                   Vi mensogas, nigra
  Tirano; mi per mia glavo pruvos,
  Ke mensogulo estas vi.
                             Ili batalas, kaj juna Sivardo falas mortigite.

  MAKBETO.

                         Vi estis
  Naskita de virino, do vi falis.
  Mi ridas je la glavoj manuzitaj
  De homoj naskiĝintaj de virino.
                                     Li foriras. Trumpetado. Venas Makdufo.

  MAKDUFO.

  Ĉi tie mi la bruon aŭdis. Monstro,
  Malkaŝu vin: se ne per mia mano
  Vi falus, la spiritoj de edzino
  Kaj de infanoj miaj min riproĉus
  Ankoraŭ. Mi ne volas insulanojn
  Batali, kiuj estas nur dungitaj
  Por la milito, sed vin mem, Makbeto;
  Se ne, mi mian glavon eningigos,
  Senmakulitan: laŭ la bruo, kiun
  Mi aŭdas, kredas mi, ke altrangulo
  Proksime marŝas. Sorto, mi lin trovu!
  Kaj mi ne petos pli.

Li foriru. Trumpetado post la scenejo. Venas Malkomo kaj maljuna Sivardo.

  SIVARDO.

  Ĉi tien, via Moŝto; la kastelon
  Trankvile ekokupis ni; la aroj
  De la tirano, vidu, ambaŭflanke
  Batalas; brava estas la mieno
  De l' grafoj en la batalado: ŝajnas,
  Ke nun ni povas nin gratuli kiel
  Venkintojn, ĉar la fin' alproksimiĝas.

  MALKOMO.

  Pli de la malamikoj ĉiuhore
  Fariĝas niaj partianoj.

  SIVARDO.

                           Plaĉu
  Al vi eniri la kastelon.
                                   Ili foriras. Trumpetado post la scenejo.


SCENO OKA

ALIA PARTO DE LA KAMPO.

Venas MAKBETO.


  MAKBETO.

  Sed kial ludi rolon de Romano,
  La malsaĝulo, kiu memmortigis,
  Falante sur la pinton de la glavo?
  Dum malamikoj restas, tranĉoj havas
  Sur ili pli agrablan elrigardon.
                                                             Venas Makdufo.

  MAKDUFO.

  Infera hundo, cedu vin!

  MAKBETO.

                          El ĉiuj
  Mi vin evitis; sed retiru vin;
  Animo mia pezan la riproĉon
  Jam sentis pri mortigo de la viaj.

  MAKDUFO.

  Parolojn mi ne havas: mia glavo
  Enhavas la respondon: for, fripono!
  Sangsoifecon vian por esprimi,
  Paroloj mankus.
                                                               Ili batalas.

  MAKBETO.

                  Vane vi klopodas:
  Egale vi l' aeron netranĉeblan
  Impresus per tranĉrando via, kiel
  Vi al mi sangellasus: vian glavon
  Faligu sur vundeblajn kapojn; vivon
  Mi havas ensorĉitan, sin cedontan
  Neniam al naskita de virino.

  MAKDUFO.

  Forĵetu la esperojn pri l' sorĉaĵo:
  Sciigu la demonon, kiun ĉiam
  Vi servas, ke el la patrina ventro
  Makdufo tromature elŝiriĝis.

  MAKBETO.

  La lango estu malbenita, kiu
  Al mi proklamis tion, ĉar la parton
  Pli viran de spirito mia ĝi
  Difektis! kaj ĉi tiujn diablinojn
  De nun neniu kredu, kiuj trompas
  Per dusencaĵoj de sorĉart' la homojn,
  Laŭvorte plenumante la promeson,
  Sed kontraŭ tio, kion ni esperas.
  Je vi mi ne batalu.

  MAKDUFO.

                       Do vin cedu,
  Timulo, kaj vivadu, por fariĝi
  Spektaklo plej ridinda de homaro:
  Ni vin pentrigos sur tolaĵo, kiel
  La plej maloftajn monstrojn, subskribita,
  «Jen vidu la tiranon».

  MAKBETO.

                         Ne, neniel
  Mi cedos min, por kisi la teraĵon
  Je la piedoj de Malkomo, aŭdi
  Ekkriojn malbenantajn de l' tumulta
  Popolamaso. Kvankam la Birnama
  Arbaro venis Dunsinanon, malgraŭ
  Ke vi min kontraŭstaras,—vi naskita
  Ne de virino—tamen mian eblon
  Mi provos, protektante mian bruston
  Per mia ŝild'. Makdufo, faru samon,
  Kaj havu la venkit' eternmalamon!
                                        Ili foriras, batalante. Trumpetado.

Retirado. Trumpetado. Venas, inter tamburado kaj standardoj, MALKOMO,
MALJUNA SIVARDO, ROSSO, la ceteraj GRAFOJ, kaj SOLDATOJ.

  MALKOMO.

  Al niaj forestantoj mi deziras
  Feliĉan venon.

  SIVARDO.

                  Kelkaj devis fali:
  Sed tiuj, kiuj restas, pruvas nian
  Triumfon aĉetita tre malkare.

  MALKOMO.

  Makduf' kaj via nobla filo mankas.

  ROSSO.

  La ŝuldon de soldato via filo
  Jam pagis, via Moŝto: li nur vivis
  Ĝis la printempo de la vira stato;
  Apenaŭ tiun staton li atingis,
  Senŝanceliĝe batalante, kiam
  Li kiel viro mortis.

  SIVARDO.

                       Ĉu li estas
  Mortinta?

  ROSSO.

            Jes, kaj for de l' kamp' portita.
  Funebro via ne egalvaloru
  Indecon lian: tiamaniere
  Ĝi ne posedus limon.

  SIVARDO.

  Vundojn antaŭe?

  ROSSO.

                   Vere, sur la brusto.

  SIVARDO.

  Do li de Dio estu la soldato!
  Se miaj filoj kun la haroj miaj
  Egalenombraj estus, mi dezirus
  Al ĉiu finon tiel noblan: jen
  Pri lia mort' sonorigado mia.

  MALKOMO.

  Sed pli da funebrado li meritas,
  Kaj mia devo estu ĝin plenumi.

  SIVARDO.

  Li ne meritas pli: laŭ la rakonto,
  Li ludis inde sian rolon, kiam
  Ĉi tiun terscenejon li forlasis.
  Lin Dio benu! Ne senkonsoleblaj
  Ni restu, ĉar jen venas pli da niaj.
                   Revenas Makdufo, portante sur fosto la kapon de Makbeto.

  MAKDUFO.

  Salutojn, reĝo! ĉar vi estas tia.
  Jen, kie staras de la uzurpinto
  La malbenita kapo: ĉiuj estas
  Nun liberuloj: mi vin ĉirkaŭitan
  De l' juvelar' de via regno trovas:
  Mi do iliajn pensojn nur esprimas
  Kaj bondezirojn, laŭte proklamotajn,
  Kriante: «Reĝo de Skotland', salutojn!»
                                                                Trumpetado.

  ĈIUJ.

  Salutojn, Reĝo de Skotlando!

  MALKOMO.

  Ni ne intencas preterlasi multe
  Da tempo, antaŭ ol ni nian konton
  De amo saldos, kun vi kvitiĝante.
  Vi grafoj kaj parencoj miaj, mi
  Plinobeligas vin per la titolo
  De lordoj, la unuaj, kiujn tiel
  Skotland' honoris. Ĉion, kio restas
  Farinda, ni ekfaru kiel eble
  Plej frue, nome, la rehejmigadon
  De ekzilitoj niaj, forkurintaj
  De ruza tiraneco la intrigojn,
  La kulpigadon de la ministraro
  De tiu ĉi buĉist' mortinta kaj
  Reĝino lia diabliniĝinta,
  Memmortiginta, laŭ popola voĉo;
  Kun helpo de la kompatema Dio
  Atentu ni pri tio ĉi, kaj ĉio
  Elplenumota, laŭ la tempo, loko,
  Kaj la okazo de la devalvoko;
  Al ĉiuj dankon, al ĉiu persono
  Inviton al la reĝkronad' en Skono.
                                                  Trumpetado. Ĉiuj foriras.

[Illustration]




PIEDNOTOJ.

[1] T. e. Malkomo.

[2] Seneo = senna, _séné fr._

[3] Kompreneble tiu ĉi parolado direktiĝas jen al la doktoro jen al Setono.